Dedeyolu, Sivrice

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Dedeyolu
—  Köy  —
Elazığ
Elazığ
Ülke Türkiye Türkiye
İl Elâzığ
İlçe Sivrice
Coğrafi bölge Doğu Anadolu Bölgesi
Nüfus (2000)
 - Toplam 367
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
İl alan kodu 0424
İl plaka kodu
Posta kodu 23900
İnternet sitesi: [1]
YerelNET sayfası

Dedeyolu, Elâzığ ilinin Sivrice ilçesine bağlı bir köydür.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Bölgenin en eski ve büyük yerleşim yerlerinden olan Dedeyolu Köyü, 16. yüzyılda Tahrir defterlerinde Ermenice'de "toprak" anlamina gelen Huh-u Ulya (Yukarı Huh) ismiyle geçmektedir. Köyün tarihi çok eskilere dayanmaktadır. Önceleri daha aşağıda (Kala olarak isimlendirilen yığma tepenin etrafında) olan köy, güvenlik konusunda yaşanan sıkıntılar nedeniyle 1700 lü yılların sonunda Alaybeyzade Ali Bey'in (Alaybeyzade Ahmet Bey'in oğlu) emri ile bugünkü yerine taşınmıştır. (bknz. www.[1] Houshamadyan.org) Yeni kurulan köye taşınmayan bir kısım ahali ise bugün Aşağı Huh olarak isimlendirilen köyü kurmuşlardır. 1915'deki Ermeni tehcirine kadar köy nüfusunu Müslüman Türkler ve Ermeniler oluşturmaktaydı. O dönem bilgilerine göre köyun yaklaşık olarak 800 hane olduğu ve bunun 300 hanesinin Türk olduğu belirtilmektedir. Yine eski tahrir defterlerine göre 1550'lü yıllarda bölgede en fazla vergi veren köy olarak kayıtlara geçmiştir. Bölgenin 1516'da Osmanlı yönetimine girmesinden sonra, yöre arazisi Harput alaybeyliği görevinde bulunmuş olan aileye zeamet olarak verilmiştir. Bu aileye verilen arazi Yukarı Huh Köyü ile birlikte; Aşağı Huh, Mollaali, Balan, Güney, Helendir ve Hatunköyü'nü de kapsamaktaydı. Köy, 1700'lü yılların başında Harput'tan çıkarılan Alaybeyzade ailesinin (daha sonra Huh Ağaları [2] olarak adlandırılmışlardır) buraya yerleşmeleri ile en parlak dönemini yaşamıştır. Bu dönemde, bölgede etkili bir aile olan Alaybeyzadelerin yaptırdıkları konaklar ile köy önemli ölçüde büyümüş ve gelişmiş, bir anlamda bölgedeki köylerin merkezi haline gelmiştir. I. Dünya Savaşı döneminde köyden önemli sayıda kişi savaşa katılmış ve daha çok Yemen cephesine gönderilen bu askerlerden ne yazık ki çok azı geriye dönebilmiştir. 1915'te yasanan Ermeni tehciri sonucu köyün nüfusu önemli ölçüde azalmıştır. 1936 yılından 1938 yılına kadar kaymakamlık olan köy, bu tarihten sonra kaymakamlığın yeni kurulan Sivrice'ye taşınmasından ve özellikle Alaybeyzade Ailesi mensuplarının köyü terk etmeye başlaması ile birlikte bu olumsuz değişim devam etmiş ve köy önemli ölçüde küçülmüştür. Köyün geçmişinden günümüze kalan fazla bir eser yoktur. Sadece 1792 yılında yaptırılan Köy Camisi hala sağlamdır. Alaybeyzadelerin yaptırdığı konaklar (sıra konaklar) ise tamamen yok olmuştur.

Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Köy bazı açılardan Harput○ kültüründen farklılıklar gösterir. Bu farklılıklardan en önemlisi ise köy halkının (özellikle yaşlıların) son döneme kadar konuşurken kullandıkları yöre ağzıdır ve Harput Ağzı'ndan önemli ölçüde farklıdır. Günlük hayata ait diğer gelenek ve görenekler Harput Kültürü ile benzerdir. Ancak, 1980'li yıllardan sonra köyun başka köy ve illerden göç alması ile köyun eski kültürü büyük ölçüde yok olmuştur. Yöresel yemekler de, Harput yemekleri ile büyük ölçüde aynıdır.

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Elazığ iline 28 km, Sivrice ilçesine 5 km uzaklıktadır.

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyün iklimi, karasal iklim etki alanı içerisindedir.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıllara göre köy nüfus verileri
2007
2000 367
1997 393

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır.

Altyapı bilgileri[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyde, ilköğretim okulu vardır ancak kullanılmaktadır. Köyün hem içme suyu şebekesi hem kanalizasyon şebekesi vardır. PTT şubesi yoktur ancak PTT acentesi vardır. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Köye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik ve sabit telefon vardır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]