Düğmeli çinginotu

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Ranunculus bulbosus
2015.05.08.-06-Kaefertaler Wald-Mannheim--Knolliger Hahnenfuss.jpg
Bilimsel sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem: Plantae
Klad: Tracheophyta
Klad: Angiosperms
Klad: Eudicots
Takım: Ranunculales
Familya: Ranunculaceae
Oymak: Ranunculeae
Cins: Ranunculus
Tür: R. bulbosus
İkili adlandırma
Ranunculus bulbosus
L., Sp. Pl.: 554 (1753).

Düğmeli çinginotu veya bilimsel adıyla Ranunculus bulbosus,[1] düğün çiçeğigiller familyasından çok yıllık bir çiçekli bitki türüdür. Parlak sarı çiçekleri ve üç loblu uzun saplı bazal yaprakları vardır.

Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Düğmeli çinginotunun "soğanı"

Toplam uzunluğu 60 santimetreye kadar büyüyebilen düğmeli çinginotunun gövde uzunluğu 20 ila 40 santimetre arasında değişmektedir. Dik, dallı, tüylü ve soğanı andıran şişmiş bir tabanı vardır.[2]:120[3] Parlak sarı renkli çiçekler 1.5–3 cm genişliğindedir. Bitkinin çiçeklenme zamanı nisan ayında başlar ve temmuz ayında biter.

Yayılımı[değiştir | kaynağı değiştir]

Ranunculus bulbosus'un doğal olarak 60° enlemindeki Kuzey Akdeniz kıyıları, Batı Avrupa ve Türkiye'de yetişmektedir. Kuzey Amerika'nın hem doğu hem de batı bölgelerine sonradan getirilmiştir.[4] Düğmeli çinginotu genel olarak çimlerde, meralarda ve tarlalarda yetişir, besin açısından fakir, iyi drene edilmiş toprakları tercih eder. Saman tarlalarında [5] ve kıyı otlaklarında bulunur.

Türkiye'deki yayılımı[değiştir | kaynağı değiştir]

Bu türe Türkiye'nin Rize ve Tokat illerinde rastlanmıştır. Rize'de Ardeşen-Fındıklı sahilyolu ve Fındıklı çevresinde, Tokat'ta ise Almus çevresinde yetişmektedir.[6][7]

Kimyasal bileşenler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ranunculus bulbosus, düğün çiçekleri familyasındaki diğer bitkiler gibi toksik glikozidler içerir. Bitkinin canlıyken besi hayvanları tarafından tüketilmesi sakıncalıdır. Bitki kuruduğunda ise toksin kaybolur.[3]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Ranunculus bulbosa". Natural Resources Conservation Service PLANTS Database. USDA. Erişim tarihi: 18 October 2015. Şablon:İf both
  2. ^ New Flora of the British Isles. Fourth. Middlewood Green, Suffolk, U.K.: C & M Floristics. 2019. ISBN 978-1-5272-2630-2. 
  3. ^ a b RH Uva, JC Neal and JM Ditomaso (1997) Weeds of The Northeast, Cornell University Press, Ithaca, NY. pp. 294-295
  4. ^ Weed management
  5. ^ Bulbous Buttercup: Ranunculus bulbosus
  6. ^ Münire Ekmekçigil (2006). "3. 1. 13. 22 Ranunculus bulbosus L. (Sp. Pl. 554 (1753))" (PDF). dspace.ankara.edu.tr. Erişim tarihi: 30 Nisan 2021. 
  7. ^ Mahmut Korkmaztürk (2011). "4.12.18. R. bulbosus L. subsp. aleae (Willk.) Rouy & Fouc." (PDF). tez.sdu.edu.tr. 30 Nisan 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Nisan 2021.