Cebel Şammar Emirliği

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
دولة آل رشيد / Devlet Al-Rashid(Arapça)
Cebel Şammar Emirliği
1836-1921
bayrağı
Cebel Şammar Emirliğinin Bayrağı
Cebel Şammar Devleti
Cebel Şammar Devleti
Başkent Hail
Yaygın diller Arapça, Osmanlı Türkçesi
Hükûmet Monarşi
Emir  
• 1836-1848
Abdullah I. bin Raşid ilk
• 1921
Muhammad II. bin Talāl son
Tarihçe  
• Kuruluşu
1836
• bin Raşid darbesi
1836
• Suûdi Fethi
1921
• Dağılışı
1921
Öncüller
Ardıllar
Necid Emirliği
Necid ve Hasa Emirliği
Necid Sultanlığı
Hicaz Krallığı

Cebel Şammar Emirliği, Cebel-i Şemmer Emirliği (Arapça: امارة جبل شمر‎ Emaretû Cebeli Şemmer), diğer adlarıyla Ha'il Emirliği (امارة حائل Emaretû Ha'il) yahut Ali Reşid Emirliği (امارة آل رشيد Emaretû Ali Reşid), Arabistan yarımadasının Necid bölgesinde kurulmuş ve 19. yüzyılın ortalarından 1921'e kadar yaşamış devlettir. Cebel-i Şemmer Türkçeye "Şemmer Dağı" olarak çevrilir. Şemmer'in başkenti Ha'il'dir. Reşidi ailesi ülkeyi monarşi ile yönetmiştir. Günümüzde toprakları Suudi Arabistan, Irak ve Ürdün'ün içindedir.

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Cebel-i Şemmer Emirliği 1836 tarihinde kurulmuş ve varlığını Necid'de sürdürmüş olup Suûd ailesi ile kavgalıydı. Reşidiler, 1891'de Mulayda Savaşı ile Suûdileri etkisiz hâle getirmeyi başarmışlardı. Bunun sonucunda İkinci Suûdi Devleti yıkıldı, Necid Emirliği ortadan kalktı ve Cebel-i Şemmer ile birleşti.

Suûdiler savaşı kaybettikleri için Kuveyt'e sürgüne gönderildi. Reşidiler kuzeyde Osmanlı İmparatorluğu ile dostça ilişkiler sürdürdüler. Müttefiklikleri, 19. yüzyılda Osmanlının etkisini ve meşruiyetinin zayıflaması sebebiyle, gitgide azaldı.

1902 tarihinde, Abdulaziz İbn Suud, Riyad'ı geri almayı başardı ve Suûdi Ailesi bölgeyi yeniden feth etmeye başladı. Birkaç çatışmadan sonra Reşidiler ve Suûdiler El-Kasım bölgesini tamamen kapsayan bir savaşın içine girdiler. Bunun sonucunda Reşidiler, Reşidi Emir Abdulaziz ibn Mitaab el-Reşid'in ölümü ile büyük bir bozguna uğradılar.

Emir'in ölümünün ardından, Cebel-i Şemmer yavaş yavaş çöküşe geçti. Daha sonra, Osmanlı'nın Cebel-i Şemmer'e yaptığı yardımlara karşılık olarak İbn Suud İngiliz İmparatorluğu ile ittifak kurma yoluna gitti.

Cebel-i Şemmer Emirliği 2 Kasım 1921 tarihinde Suûdilerle olan mücadelesini kaybetti ve Suûdilere teslim oldu. Daha sonrasında ise Necid Sultanlığı'na dahil edildi. Bugün birçok Şemmer Dağlısı, İngilizler tarafından yapılan sürgün dolayısıyla Suriye ve Irak'ta yaşamaktadır.

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Tarihsel olarak emirlik yonca üretirdi.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Ek okumalar[değiştir | kaynağı değiştir]