Cape hat açıklığı
| Demiryolu hat açıklığı | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ulaşım türüne göre | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Boyutlarına göre (liste) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Hat açıklığı dönüşümü | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Konumlarına göre | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Cape hat açıklığı, rayların iç kenarları arasındaki açıklığın 1.067 mm (3 ft 6 inç) olduğu dar demiryolu hat açıklığı türüdür. İlk örnekleri atla çekilen vagon yolları olarak inşa edilen bu hat açıklığını kullanan ilk şehirlerarası yolcu demiryolu, Carl Abraham Pihl tarafından Norveç'te yapılmıştır. Hat açıklığı, 19. yüzyılın ortalarından itibaren Britanya İmparatorluğu'nda yaygınlaşmış; Afrika'da ise 1873'te Cape Government Railways için standart hat açıklığı olarak benimsendiğinde, burada Cape hat açıklığı adıyla anılmaya başlanmıştır, bu tarihten önce Avustralya ve Yeni Zelanda'da da kullanılmaktaydı. Hat açıklığı, Yeni Zelanda, Güney Afrika, Endonezya, Japonya, Filipinler, Tayvan ve Avustralya'nın dünyanın en büyük ikinci dar hat demiryolu ağına sahip olan Queensland eyaletinde standart hat açıklığı olarak benimsenmiştir.
Dünya genelinde yaklaşık 112.000 kilometre (70.000 mil) uzunluğunda 1.067 mm hat açıklığına sahip demiryolu hattı bulunmakta olup, bunların tümü dar hat demiryolu olarak sınıflandırılmaktadır.
Tarih
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1795
- Açıklığı kullanan ilk demiryollarından biri, 1795 yılında atlı vagon olarak inşa edilen İngiltere'deki Little Eaton Gangway idi. İngiltere ve Galler'deki diğer vagonları da on dokuzuncu yüzyılın başlarında inşa edildi.
- 1809
- Silkstone Waggonway açıldı ve Barnsley Kanalı 'nı Huskar Çukuru dahil olmak üzere kömür ocaklarına bağladı.
- 1862
- 1862'de Norveçli mühendis Carl Abraham Pihl, Norveç 'te Røros Hattı 'nda ilk Cape hat açıklıklı demiryolunu inşa etti.
- 1865
- 1865'te Queensland Demiryolları inşa edildi. Açıklık, İrlandalı mühendis Abraham Fitzgibbon ve danışmanlık mühendisi Charles Fox tarafından tanıtıldı.
- 1867
- 1867'de Castillo de Buitrón madeninden İspanya'nın Huelva kentindeki San Juan del Puerto iskelesine giden demiryolunun inşaatı başladı. Demiryolunun açıklığı Cape hat açıklığı idi.
- 1868
- 1868'de Charles Fox inşaat mühendisi Edmund Wragge 'dan Kosta Rika'da demiryolu[ taşımacılığı Kosta Rika'da demiryolu araştırmasını ister.
- 1871
- 1871'de Kanada Toronto, Grey ve Bruce Demiryolu ve Toronto ve Nipissing Demiryolu açıldı, Pihl ve Fitzgibbon tarafından terfi ettirildi ve Wragge tarafından Fox'un mühendisi olarak araştırıldı. Kanada'nın Prince Edward Adası eyaleti, 3 ayak 6 ağını kurmaya başladı.
- 1872
- Ocak 1872'de Robert Fairlie "Demiryolları Olsun Ya da Olmasın: Dar Hat, Verimlilikle Ekonomi v. Geniş Hat, Savurganlıkla Maliyet" adlı kitabında Cape hat açıklığı'nı kullanılmasını savundu.[1]
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Railways Or No Railways: Narrow Gauge, Economy with Efficiency. V. Broad Gauge, Costliness with..." archive.org. 16 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi.

