Bulgar-Sırp Savaşı (839-842)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Bulgar-Sırp Savaşı (839-842)
Bulgar-Sırp Savaşları (ortaçağ)
Bulgaria under Presian-1.jpg
9. yüzyılda Bulgar İmparatorluğu ile Krum, Omurtag ve Presian yönetimindeki bölgesel genişlemesi
Tarih839 - 842
Bölge
Orta Balkanlar
Sonuç Sırp zaferi
Taraflar
Birinci Bulgar İmparatorluğu Seal of Strojimir.gif Sırbistan Prensliği
Komutanlar ve liderler
I. Presyan Seal of Strojimir.gif Vlastimir
Kayıplar
Ağır Bilinmiyor
9. yüzyılda Sırbistan Prensliği ve Birinci Bulgar İmparatorluğu ile olan doğu sınırı

Bulgar-Sırp Savaşı (839-842) Birinci Bulgar İmparatorluğu ile Sırbistan Prensliği arasında gerçekleşen çatışmadır. Bulgar-Sırp Savaşları'nın ilkidir.[1][2][3]

Arka plan[değiştir | kaynağı değiştir]

Konstantinos Porfirogennetos'un De Administrando Imperio kitabına göre Sırplar ve Bulgarlar, 839'daki Bulgar istilasına kadar (imparator Theofilos'un son yıllarında) komşu olarak barış içinde yaşadılar.[4] Porfirogennetos net bir yanıt vermediğinden;[5] savaşı tam olarak Sırp-Bulgar ilişkilerinin bir sonucu mu, yani Bulgaristan'ın güneydoğuyu fethi mi, yoksa Sırbistan'ın İmparatorluk müttefiki olarak Bizans'ın yanında olduğu Bizans-Bulgar rekabetinin bir sonucu mu olduğu bilinmemektedir.[6] İmparatorun da bir rolü olması olasılık dışı değildir; Araplarla savaş halindeyken, Sırpları Bulgarları batı Makedonya'dan sürmeye teşvik olabilir ki bu her ikisine de fayda sağlayacaktır.[4] J. B. Bury'e göre bu ittifak, Bulgar eyleminin nedenini açıklayacaktır.[4] Vasil Zlatarski, İmparator'un karşılığında Sırplara tam bağımsızlık teklif ettiğini düşünmektedir.[4][7]

Savaş[değiştir | kaynağı değiştir]

Porfirogennetos'a göre Bulgarlar, Slav topraklarını fethetmeye devam etmek ve Sırpları boyunduruk altına almak istiyordu. I. Presyan (h. 836-852) 839'da Sırp topraklarına bir işgal başlattı ve bu da üç yıl süren ve Sırpların galip geldiği bir savaşa yol açtı. Bulgar ordusu ağır yenilgiye uğradı ve birçok askerini kaybetti. Presyan hiçbir toprak kazanımı yapmadı ve Vlastimir'in ordusu tarafından püskürtüldü.[5][7][1] Sırplar zor erişilen ormanlarında ve geçitlerinde direndiler ve tepelerde nasıl savaşacaklarını biliyorlardı.[5][8] Savaş, Vlastimir'i Bizans İmparatorluğu'na olan yükümlülüklerinden kurtaran 842'de Theofilos'un ölümüyle sona erdi.[9]

Tibor Živković'e göre Bulgar saldırısının, 846'da Struma ve Nestos vadisinin başarısız işgalinden sonra gelmesi mümkündür: Presyan ordusunu toplayıp Sırbistan'a yönelmiş olabilir ve Vlastimir, Bizans-Bulgar savaşlarına katılmış olabilir ki bu da Presyan'ın doğrudan Sırp müdahalesine yanıt verdiği anlamına gelir.[10]

9. yüzyılda büyük güçlerden biri haline gelen Bulgarların yenilgisi, Sırbistan'ın sınırlarını tam anlamıyla koruyabilen organize bir devlet; böylesine etkili bir direnişi sunmak için çok yüksek bir askeri ve idari organizasyon çerçevesi olduğunu gösterir.[11]

Neticesi[değiştir | kaynağı değiştir]

846'dan kısa bir süre sonra, 815 tarihli Bizans-Bulgar Antlaşması ile kurulan 30 yıllık barışın sona ermesiyle, Presian ve birinci bakanı Isbul, Struma ve Nestos bölgelerini işgal etti ve imparatoriçe ve naibe Theodora (h. 842-855 Theofilos'un eşi) Trakya Bulgaristan'a saldırarak cevap verdi.[5] Kısa bir barış yapıldı, ardından, Presian Makedonya'yı işgal etmeye başladı[5][4][7] ve sonunda Filippi şehri de dahil olmak üzere bölgenin çoğu Bulgaristan'a dahil edildi.[12] Bulgarlar, Sırbistan ile Bulgar İmparatorluğu arasındaki sınır bölgesi olan Morava bölgesine de hükümdarlık kurdular.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Özel
  1. ^ a b Fine 1991, ss. 108, 110.
  2. ^ Ćirković 2004, ss. 15.
  3. ^ Curta 2006, ss. 145, 167.
  4. ^ a b c d e Bury 2008, s. 372.
  5. ^ a b c d e Runciman 1930, ch. 2, n. 88
  6. ^ Živković 2006, s. 13
  7. ^ a b c Zlatarski 1918, f. 17
  8. ^ Ćorović 2001, ch. 2, III
  9. ^ Houtsma 1993, s. 199
  10. ^ Živković 2006, ss. 14-15.
  11. ^ Živković 2006, s. 19
  12. ^ Andreev 1996, ss. 69-70.
Genel

Birincil kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

İkincil kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]