Budizm kronolojisi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Budizm
Dharma wheel

Budizm
Budizm kronolojisi

Budizm Kavramları
Pratitya-samutpada
Üç Hazine
Dört Yüce Gerçek
Sekiz Aşamalı Asil Yol
Nirvāna

Önemli Kişiler
Buda
Gotama Buda
Bodhisattva

Yörelere göre Budizm
Güneydoğu Asya Budizmi
Çin Budizmi
Tibet Budizmi
Batı Budizmi
Japon Budizmi

Üçlü Budizm
Theravada
Mahāyāna
Vajrayāna

Budizmin Yazılı Kaynakları
Tripitaka
Pali Derlemesi
Vinaya
Pali Suttaları
Mahayana Sutraları
Abhidharma
Budist Tantra

Budist Kültürü

Kuruluştan Miladi döneme kadar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • MÖ 563: Daha sonra Buda olarak anılacak olan Siddhārtha Gautama, günümüzde Nepal sınırları içinde yer alan Lumbini'de soylu bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelir.[1]
  • MÖ 534: Prens Siddhartha ilk defa sarayın dışına çıkar ve Dört görüntü ile karşılaşır: yaşlı bir adam, hasta bir adam, çürümüş bir ceset ve çileci bir derviş görür; ilk üç görüntüyle şaşkınlığa düşen prens dördüncü görüntüdeki dervişten ilham alarak servetini bırakır ve saraydan ayrılır. Bundan sonra çileci dervişlere katılır.
  • MÖ 528: Siddhartha günümüz Bodh Gaya'sında aydınlanmaya ulaşır, Hindistan'a Sarnath bölgesine seyahat eder (Varanasi yakınları), ve Dharma yaymaya başlar.
  • MÖ 528: Efsaneye göre, Trapusha ve Bhallika adındaki Okkala’lı (günümüzde Yangon) iki tüccar kardeş, Gautama'ya aydınlanmasından sonraki ilk yemeğini verir. Buda iki kardeşe saçından 8 tel verir; saç Burma’ya getirilmiş ve Shwedagon Pagodası’nda saklanmıştır. Bu nedenle Shwedagon Pagodası’nın bu tarihte yapıldığı söylenir.
  • c. MÖ 490-410: Son zamanlarda yapılan bir araştırmaya gore Buda bu tarihler arasında yaşamıştır.[2]
  • c. MÖ 483: Gautama Buddha’nın Hindistan Kusinara’da (günümüzdeki ismi Kushinagar), ölümü ('parinibbana ulaşması'). Ölümünden üç ay sonra Birinci Budist Konsey toplanır.
  • MÖ 383: İkinci Budist Konsey Kral Kalasoka tarafından Vaisali’de toplandı.
  • MÖ 250: İmparator Ashoka tarafından, Moggaliputta Tissa başkanlığında toplanan Üçüncü Budist Konsey, Kathavatthu derlemesini yapar ve bazı mezheplerdeki görüşleri öğreti dışı olarak tanımlar. Ashoka krallığının Budızme desteği hakkında bir dizi ferman yayımlar.
  • MÖ 250: İmparator Ashoka Çin ve Hellenistic krallıklar gibi pek çok uzak ülkeye Budist misyonerler gönderdi.
  • MÖ 220: Theravada Budizmi Hindistan imparatoru Ashoka’nın oğlu Mahinda tarafında resmen Kral Devanampiya Tissa döneminde Sri Lanka’ya tanıtıldı.
  • MÖ 185: Brahman general Pusyamitra Sunga Mauryan hanedanını devirdi ve Sunga hanedanını kurdu. Budizme karşı baskı dalgası başlatıldı.
  • MÖ 180: Greko-Baktriya kralı Demetrius Pataliputra’ya kadar Hindistan’ı ele geçirdi ve Budizmin gelişme imkânı bulduğu Hint-Grek krallığını (MÖ 180-MÖ 10) kurdu.
  • MÖ 150: Milinda Panha’nın yazdığına gore, Hint-Grek kralı Menander I bilge Nāgasena’nın iknasıyla Budizmi kabul etti.
  • MÖ 120: Çinli imparator Han Wudi (MÖ 156- MÖ 87) Dunhuang’daki Mogao mağaralarındaki yazıtlarda belirtildiği üzere, hediye edilen iki altın Buda kabul etti.
  • MÖ 1. yüzyıl : Hint-Grek valisi Theodorus Buda’nın kutsal emanetleri için mabed yaptırdı.
  • MÖ 29: Sri Lanka kayıtlarına gore, Pali Derlemesi Kral Vattagamini (MÖ 29- MÖ 17) döneminde yazıldı.
  • MÖ 2: Hou Hanshu kayıtlarına gore Yuezhi elçisi Çin başkentini ziyarete geldi; burada Budist sutralar hakkında konuşmalar yaptı.

Miladi dönem[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Kimi kaynaklar, özellikle de Theravada Budistleri Gautama'nın doğum tarihi olarak MÖ 624'ü gösterir; bu nedenle buradaki tarihler kimi kaynaklarda 61 geriye gider. bak Theravada Buddhism.
  2. ^ INDOLOGY - The Dating of the Historical Buddha: A Review Article