Bell UH-1 Iroquois

Vikipedi, özgür ansiklopedi
20.01, 15 Mayıs 2016 tarihinde Vikiçizer (mesaj | katkılar) tarafından oluşturulmuş 17093946 numaralı sürüm (→‎Gelişim Süreci: düzeltme AWB ile)
UH-1 Iroquois
TürüTaşıma
Ulusal köken ABD
ÜreticiBell Helicopter Textron
İlk uçuş20 Ekim 1956 (XH-40)
Hizmete giriş1959
DurumuEtkin hizmette
Üretim aralığı1956-1986
Üretim sayısı16.000 +

Bell firması tarafından üretilen askeri amaçlı taşıma helikopteri. UH-1 Iroquois adıyla bilinir. Türkiye'de halk arasında Pat Pat olarak anılır.İlk başta askeri amaçlarla üretilmiş bir helikopter olsa da beklenenden çok daha büyük bir ilgi görmüş ve sivil amaçlar için de kullanılmıştır.Dünyanın en "ünlü" helikopterlerinden biri olmakla birlikte artık kullanım devrini yavaş yavaş kapayan bu helikopter birçok pilotun vazgeçilmezi olmaya devam edecektir.

Gelişim Süreci

UH-1'in iskelet yapısı Bell Model 204'e dayanır. Helikopter arama kurtarma, nakliye ve pilot eğitimi görevlerinde kullanılmak üzere tasarlanmıştır. İlk uçuşunu 22 Ekim 1956'da yapan UH-1'ler 1959 yılında Amerikan Ordusu'nun hizmetine girmişlerdir. "Tüm zamanların En İyi Helikopterleri" belgeselinde, en iyi helikopter seçilmiştir.

UH-1'ler başarılı Bell helikopterleri serisinin öncüsüdür. Vietnam Savaşı'nda kullanılmak üzere tasarlanan UH-1B modelinde kabin, 9 asker veya 3 sedye alacak şekilde genişletilmiştir. Vietnam Savaşı'nda üretiliş maksatlarının dışında piyadelere yer desteği verme ve keşif görevlerinde de kullanılmışlardır. Bu yüzden çok yüksek kayıplar vermişlerdir: ölen pilot sayısı 2.002 iken kaybedilen helikopter sayısı yaklaşık olarak 5.000 adettir.

2004 yılında Amerikan Ordusu bütün UH-1'leri UH-60 Blackhawk(Karaşahin)'larla değiştirmiştir. 2004 yılından sonra Amerikan Ordusu sadece şu dört helikopteri kullanacağını açıklamıştır:AH-64 Apache, CH-47 Chinook, OH-58 Kiowa ve UH-60 Blackhawk.Amerikan ordusunda UH-1'lar hala eğitim amacıyla ve hava ambulansları olarak kullanılmaktadır. Avustralya Ordusu da birkaç yıl önce son UH-1 helikopterini yaptığı bir törenle emekliye ayırmıştır.

Kullanıcılar

UH-1'ler; Afganistan, Arnavutluk, Avustralya, Avusturya, Bahrein, Bengaldeş, Belize, Bolivya, Bosna-Hersek, Brezilya, Brunei, Burma, Kamboçya, Kanada, Şili, Kolombiya, Kosta Rika, Dominik Cumhuriyeti, Kamboçya, Ekvador, Etiyopya, Almanya, Yunanistan, Gürcistan, Guetelama, Honduras, Endonezya, İran, Irak, İsrail, İtalya, Jamaika, Japonya, Ürdün, Kuveyt, Lübnan, Makedonya, Meksika, Fas, Hollanda, Yeni Zelanda, Norveç, İtalya, Pakistan, Paraguay, Papau Yeni Gine, Filipinler, Tayvan, Suudi Arabistan, Senegal, Singapur, Sırbistan, Somali, Güney Kore, Vietnam, İspanya, İsveç, Tanzanya, Tunus, Türkiye, Uganda, Birleşik Arap Emirlikleri, ABD, Uruguay, Venezuela, Yemen, Zambiya, Zimbave tarafından halen kullanılmaktadır.

Teknik Veriler

UH-1(205A-1)

UH-1'in çizimi

Genel Özellikler

  • Ağırlık:
    • Yüksüz: 2.363 kg
  • En Yüksek Kalkış Ağırlığı: 4.309 kg
  • Uzunluk:
    • Gövde: 12,77 m
    • Tamamı(rotorla): 11.62 m
  • Yükseklik: 4,42 m
  • Rotor çapı: 14,63 m
  • Mürettebat:1-2
  • Taşıma Kapasitesi: hava sıcaklığı ve bulunulan rakıma göre değişkendir.ortalama 9-10 asker veya 6 sedye

Performans

  • Motor: 1 Avco Lycoming T53-L-13 Wellenturbine mit 1.400 WPS (1.044 kW)
  • En Yüksek Hız: 204 km/sa.
  • Hizmet Tavanı: 3.840 m
  • Uçuş Yüksekliği: 4.280 m
  • Menzil: yaklaşık 510 km

Ayrıca bakınız

Wikimedia Commons'ta Bell UH-1 Iroquois ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.