Baryum yıldızı

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Baryum yıldızları, spektrumları λ 455,4 nm'de tek başına iyonize baryum, Ba II varlığıyla s-süreci elemanlarının aşırı bolluğunu gösteren spektral G ila K yıldızlardır. Baryum yıldızları ayrıca CH, CN ve C2 moleküllerinin bantları olan karbonun gelişmiş spektral özelliklerini de gösterir. Sınıf ilk olarak William P. Bidelman ve Philip Keenan tarafından tanındı ve tanımlandı.[1] Başlangıçta, keşiflerinden sonra kırmızı dev oldukları düşünülüyordu; ancak aynı kimyasal imza ana dizideki yıldızlarda da gözlemlendi.[2][3]

Dikeyhızlarının gözlemsel çalışmaları, tüm baryum yıldızlarının çift yıldızlar olduğunu ileri sürdü.[4][5][6][7][8] International Ultraviolet Explorer kullanılarak morötesi gözlemlerinde bazı baryum yıldız sistemlerinde beyaz cüceler tespit edildi.[9][10]

Baryum yıldızlarının çift yıldız sistemindeki kütle transferinin sonucu olduğuna inanılıyor. Kütle transferi, yeni gözlemlenen dev yıldız anakolunun üzerindeyken gerçekleşti. Yoldaşı, donör yıldız, asimptotik dev kol (AGB) bir karbon yıldızıydı ve iç kısmında karbon ve s-proses elementleri üretmişti. Bu nükleer füzyon ürünleri yüzeyine konveksiyonla karıştırıldı. Verici yıldız, AGB evriminin sonunda kütle kaybettiğinden, bu maddenin bir kısmı ana dizideki yıldızın yüzey katmanlarını "kirletti" ve daha sonra beyaz bir cüce haline geldi. Bu sistemler, kütle transferi olayından sonra, donör yıldızın uzun süredir beyaz bir cüce olduğu belirsiz bir zamanda gözlemleniyor.[11][12] İkili sistemin ilk özelliklerine bağlı olarak, kirli yıldız farklı evrim aşamalarında bulunabilir.[13]

Evrimi sırasında zaman zaman spektral tip G veya K sınırlarından daha büyük ve daha soğuk oldu. Bu gerçekleştiğinde, normalde böyle bir yıldız spektral tip M'dir; ancak s-süreci aşırılıkları, başka bir spektral özellik olarak değiştirilmiş bileşimini göstermesine neden olabilir. Yıldızın yüzey sıcaklığı M-tipi rejimde iken yıldız, s-proses elementi zirkonyum, zirkonyum oksit (ZrO) bantlarının moleküler özelliklerini gösterebilir. Bu olduğunda, yıldız "dışsal" bir S yıldızı olarak görünecektir.

Tarihsel olarak, baryum yıldızları bir bulmaca oluşturdular, çünkü standart yıldız evrimi teorisinde G ve K devleri, evrimlerinde karbon ve s-süreci elementlerini sentezlemek ve bunları yüzeylerine karıştırmak için yeterince ilerlemiyorlar. Yıldızların ikili doğasının keşfi, bulmacayı çözdü ve spektral özelliklerinin kaynağını, böyle bir malzeme üretmesi gereken bir eşlik eden yıldıza koydu. Kütle transferi olayının astronomik bir zaman ölçeğinde oldukça kısa olduğuna inanılıyor.

Prototipik baryum yıldızları arasında Zeta Capricorni, HR 774 ve HR 4474 bulunur.

CH yıldızları, benzer evrimsel duruma, spektral özelliklere ve yörünge istatistiklerine sahip Öbek II yıldızlarıdır ve baryum yıldızlarının daha eski, metal açısından fakir analogları olduğuna inanılır.[14]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Bidelman, W. P.; Keenan, P. C. (1951), "The BA II Stars", Astrophysical Journal, cilt 114, s. 473, Bibcode:1951ApJ...114..473B, doi:10.1086/145488 
  2. ^ Porto de Mello, G. F.; da Silva, L. (20 Şubat 1997). "HR 6094: A Young Solar-Type, Solar-Metallicity Barium Dwarf Star". The Astrophysical Journal. 476 (2). ss. L89-L92. Bibcode:1997ApJ...476L..89P. doi:10.1086/310504. ISSN 0004-637X.  Geçersiz |doi-access=free (yardım)
  3. ^ North, Pierre; Jorissen, Alain; Mayor, Michel (2000). "Binarity among Barium Dwarfs and CH Subgiants: Will They Become Barium Giants?". Symposium - International Astronomical Union. Cilt 177. ss. 269-275. doi:10.1017/s0074180900002497. ISSN 0074-1809.  Geçersiz |doi-access=free (yardım)
  4. ^ McClure, R. D.; Fletcher, J. M.; Nemec, J. M. (1980), "The binary nature of the barium stars", Astrophysical Journal Letters, cilt 238, ss. L35, Bibcode:1980ApJ...238L..35M, doi:10.1086/183252 
  5. ^ McClure, R. D.; Woodsworth, A. W. (1990), "The binary nature of the barium and CH stars. III – Orbital parameters", Astrophysical Journal, cilt 352, s. 709, Bibcode:1990ApJ...352..709M, doi:10.1086/168573 
  6. ^ Jorissen, A.; Mayor, M. (1988), "Radial velocity monitoring of a sample of barium and S stars using CORAVEL – Towards an evolutionary link between barium and S stars?", Astronomy and Astrophysics, cilt 198, s. 187, Bibcode:1988A&A...198..187J 
  7. ^ Jorissen, A.; Boffin, H.M.J.; Karinkuzhi, D.; Van Eck, S.; Escorza, A.; Shetye, S.; Van Winckel, H. (30 Mayıs 2019). "Barium and related stars and their white-dwarf companions. I. Giant stars". Astronomy & Astrophysics. Cilt 626. ss. A127. arXiv:1904.03975 $2. Bibcode:2019A&A...626A.127J. doi:10.1051/0004-6361/201834630. ISSN 0004-6361. 
  8. ^ Escorza, A.; Karinkuzhi, D.; Jorissen, A.; Siess, L.; Van Winckel, H.; Pourbaix, D.; Johnston, C.; Miszalski, B.; Oomen, G-M. (22 Nisan 2019). "Barium and related stars, and their white-dwarf companions. II. Main-sequence and subgiant stars". Astronomy & Astrophysics. Cilt 626. ss. A128. arXiv:1904.04095 $2. Bibcode:2019A&A...626A.128E. doi:10.1051/0004-6361/201935390. ISSN 0004-6361. 
  9. ^ Dominy, J. F.; Lambert, D. L. (July 1983). "Do all barium stars have a white dwarf companion?". The Astrophysical Journal. Cilt 270. s. 180. Bibcode:1983ApJ...270..180D. doi:10.1086/161109. ISSN 0004-637X. 
  10. ^ Gray, R. O.; McGahee, C. E.; Griffin, R. E. M.; Corbally, C. J. (4 Nisan 2011). "First Direct Evidence That Barium Dwarfs Have White Dwarf Companions". The Astronomical Journal. 141 (5). s. 160. Bibcode:2011AJ....141..160G. doi:10.1088/0004-6256/141/5/160. ISSN 0004-6256.  Geçersiz |doi-access=free (yardım)
  11. ^ McClure, R. D. (1985), "The carbon and related stars", Journal of the Royal Astronomical Society of Canada, cilt 79, s. 277, Bibcode:1985JRASC..79..277M 
  12. ^ Boffin, H. M. J.; Jorissen, A. (1988), "Can a barium star be produced by wind accretion in a detached binary?", Astronomy and Astrophysics, cilt 205, s. 155, Bibcode:1988A&A...205..155B 
  13. ^ Escorza, A.; Boffin, H. M. J.; Jorissen, A.; Van Eck, S.; Siess, L.; Van Winckel, H.; Karinkuzhi, D.; Shetye, S.; Pourbaix, D. (December 2017). "Hertzsprung-Russell diagram and mass distribution of barium stars". Astronomy & Astrophysics. Cilt 608. ss. A100. arXiv:1710.02029 $2. Bibcode:2017A&A...608A.100E. doi:10.1051/0004-6361/201731832. ISSN 0004-6361. 
  14. ^ McClure, R. D. (1984), "The barium stars", Publications of the Astronomical Society of the Pacific, cilt 96, s. 117, Bibcode:1984PASP...96..117M, doi:10.1086/131310  Geçersiz |doi-access=free (yardım)