Bağımsız Sosyal Demokratlar İttifakı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Bağımsız Sosyal Demokratlar İttifakı
Савез независних социјалдемократа
Savez nezavisnih socijaldemokrata
Kısaltma СНСД / SNSD
Genel başkan Milorad Dodik
Kuruluş tarihi 10 Mart 1996 (23 yıl önce) (1996-03-10)
Birleşme Sosyal Liberal Partisi (1999)
Demokratik Sosyalist Parti (2001)
Sırp Cumhuriyeti Yeni İşçi Partisi (2002)
Öncülü Bağımsız Parlamento Meclisi Üyeleri (kulüp)
Merkez Banja Luka
Üyelik 170,000[1]
İdeoloji Sırp milliyetçiliği[2]
Ayrılıkçılık[2]
Sosyal muhafazakârlık[3]
Bosna-Hersek Cumhurbaşkanlığı
1 / 3
Temsilciler Meclisi (Bosna-Hersek)
6 / 42
Bosna-Hersek Halklar Meclisi
4 / 15
Ulusal Meclis (Sırp Cumhuriyeti)
28 / 83

Bağımsız Sosyal Demokratlar İttifakı (SırpçaСавез независних социјалдемократа/Savez nezavisnih socijaldemokrata; veya kısaca СНСД / SNSD), Bosna Hersek'te faaliyet yürüten bir ayrılıkçı ve milliyetçi Sırp siyasi partisi. 1996 yılında Sırp Cumhuriyeti'nde Milorad Dodik önderliğinde kuruldu. Dodik günümüzde Bosna-Hersek cumhurbaşkanlığının Sırp üyesi olarak görev yapmaktadır.

SNSD'nin kökeni, sonunda Bağımsız Sosyal Demokratlar Partisi haline gelecek olan Parlamento Grubu Üyeleri'ne kadar uzanır. Parti, bu süre zarfında Radovan Karadžić'in 1990’ların çoğunluğu tarafından yönetilen ultra milliyetçi Sırp Demokrat Partisi’nin egemenliğine karşı çıkan tek muhalefet partisi görevi gördü. SNSD, Sırp Demokrat Partisi'ne karşı milliyetçi olmayan ve çok etnik gruplu Yugoslavya Reform Kuvvetleri Birliği'nin bir parçası oldu.

SNSD'nin ilk gerçek seçim başarısı 2006'da kaydedildi. Oylarının %44.95'ini alarak Sırp Cumhuriyeti Ulusal Meclisi'ndeki 83 sandalyenin 41'inin kazandı. O dönemdem bu yana parti reformcu ideolojisini kademeli olarak bıraktı Sırp millyetçiliğine sarıldı ve Sırp Cumhuriyeti'nin ayrılması yolunu benimsedi.[4][5][6][7] Bu durum partinin 2012 yılında "milliyetçi ve aşırılık yanlısı" çizgisine girdiği gerekçesiyle Sosyalist Enternasyonal'den kovulmasına yol açtı.[8][9]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Parti, 1996 yılında Sırp Cumhuriyeti'nde Sırp Demokrat Partisi'ne (SDS) muhalefet eden ve "kulüp" olarak bilinen Bağımsız Parlamento Meclisi Üyeleri'nin (IMPC) girişimiyle Bosna Savaşı devam ederken (1992-96) kuruldu.[10] IMPC, 1990’da Yugoslavya Reform Kuvvetleri Birliği'nin seçim listesinden seçilen Bosna Hersek Sosyalist Cumhuriyeti Parlamentosu’nun Sırp üyelerinden oluştu. IMPC üyeleri de dahil olmak üzere, Sırp Demokrat Partisi'nin çoğunluğu olan parlamentonun Sırp üyeleri, 24 Ekim 1991'de Bosna Hersek Sırp Halkları Meclisi'ni kurdular. Ardından 15 Ekim 1991'de "Egemenlik Mutabakatı" nın onaylamasının ardından parlamento Sırp Cumhuriyeti Ulusal Meclisi adıyla yeniden adlandırıldı. 1992'de Bosna Parlamentosu Bosna Hersek Cumhuriyeti'nin ilanına yol açan bağımsızlık referandumu düzenledi.

Yeni kurulan parlamentonun mutlak çoğunluğu SDS'dendi. IMPC, Eylül 1996'da yapılan savaş sonrası ilk seçimlerde Ulusal Meclis’in kurulmasından tek muhalefet partisiydi. Bağımsız Sosyal Demokratlar Partisi (SNSD), Sosyalist Parti ve diğer küçük gruplarla birlikte "Barış ve İlerleme Birliği" koalisyonu ile birlikte seçimlere katıldı.[10] Kulüp ve ardından kurulan Bağımsız Sosyal Demokratlar İttifakı'na Milorad Dodik liderlik etti.[10]

1997-günümüz[değiştir | kaynağı değiştir]

Aralık 1999'da Sosyal Liberal Partisi SNSD'ye katıldı. Ardından 2000'de yapılan yerel seçimlerden sonrasında Nikola Špirić lideriğindeki Demokratik Sosyalist Parti 2001 yılında SNSD birleşti. [11] Ağustos 2002’de ise Sırp Cumhuriyeti Yeni İşçi Partisi SNSD ile birleşti.

2011'de “milliyetçi ve aşırılık yanlısı bir tavır sergilemeye" devam ettiği için partinin Sosyalist Enternasyonal üyeliği askıya alındı.[8] Daha sonra 4 Eylül 2012'de ihraç edildi.[9]

İdeoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

Parti ilk kurulduğunda sosyalist ilkeler üzerine inşa edildi. Ancak 1990'lardan bu yana büyük değişiklikler geçirdi. Sosyal ve kültürel alanlarda muhafazakar tutuma girdi, ekonomi alanında önceleri merkez sola yakın olduysa da günümüzde milliyetçi ve ayrılıkçı görüşlere sahip oldu.

Uluslararası işbirliği[değiştir | kaynağı değiştir]

Bağımsız Sosyal Demokratlar İttifakı, Doğu Avrupa’daki birçok parti ile ve Rusya Federasyonu'nda iktidarda bulunan Birleşik Rusya Partisi ile işbirliği içerisindedir. Parti temsilcileri, Birleşik Rusya'nın temsilcileriyle çeşitli işbirliği anlaşmaları imzaladılar.[12] 2016 yılında parti temsilcileri bölgedeki askeri tarafsızlık fikrini destekleyen Balkan partilerinin düzenlediği toplantıya katıldı.[13] 2018'de parti temsilcileri, Güne Osetya'daki iktidar partisi Birleşik Osetya ile işbirliği anlaşması imzaladı.[14]

==Genel başkanları

Presidents[değiştir | kaynağı değiştir]

# President Doğum–Ölüm Göreve geliş Görev sonu
1 Milorad Dodik Dodik, Milorad, 2010.jpg 1959– 10 Mart 1996 Görevde

Seçim sonuçları[değiştir | kaynağı değiştir]

Sırp Cumhuriyeti Parlamentosu
Yıl Oy Oyların yüzdesi Koltuk sayısı Koltuk değişimi Koalisyon Pozisyon
1996 125,372 11.05%
2 / 83
artış 2 NSSM Muhalefet
1997 Bilinmiyor 2.41%
2 / 83
Sabit - Hükûmet
1998 53,802 % 7.30
6 / 83
artış 4 - Hükûmet
2000 81,467 % 13
11 / 83
artış 5 - Muhalefet
2002 111,226 21.79%
19 / 83
artış 8 - Muhalefet
2006 244,251 44.95%
41 / 83
artış 22 - Hükûmet
2010 240,727 % 38
37 / 83
azalış 4 - Hükûmet
2014 213,665 32.28%
29 / 83
azalış 8 - Hükûmet
2018 218,203 31.87%
28 / 83
azalış 1 - Hükûmet

Cumhurbaşkanlığı seçimleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Bosna Hersek Cumhurbaşkanlığı
Seçim yılı # Aday Oy Yüzde Notlar
1998 Sabit 1. Koivko Radišić 359.937 % 51,3 Sloga ile koalisyon
2002 azalış 2 Nebojša Radmanović 101.119 % 19.9
2006 artış 1. Nebojša Radmanović 287.675 % 53.3
2010 Sabit 1. Nebojša Radmanović 295.629 % 48.9
2014 azalış 2 Jeljka Cvijanović 310.658 % 47.5
2018 artış 1. Milorad Dodik 368.210 % 53.9
Sırp Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı
Seçim yılı # Aday oy %
2000 Sabit 2. Milorad Dodik 161,942 % 25.7
2002 Sabit 2. Milan Jelić 112,612 % 22.1
2006 artış 1. Milan Jelić 271,022 48.87%
2007 Sabit 1. Rajko Kuzmanović 169,863 41.33%
2010 Sabit 1. Milorad Dodik 319,618 50.52%
2014 Sabit 1. Milorad Dodik 303,496 45.39%
2018 Sabit 1. Jeljka Cvijanović 319,187 46.97%

Makamlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Bağımsız Sosyal Demokratlar İttifakı üyelerinin görevde olduğu makamlar:

Bosna Hersek Cumhurbaşkanlığı Üyesi Yıl
Nebojša Radmanović 2006-2014
Milorad Dodik 2018-
Bakanlar Kurulu Başkanı Yıl
Nikola Špirić 2007-2012
Sırp Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Yıl
Milan Jelić 2006-2007
Rajko Kuzmanović 2007-2010
Milorad Dodik 2010-2018
Jeljka Cvijanović 2018-
Sırp Cumhuriyeti Başbakanı Yıl
Milorad Dodik 1998-2001
2006-2010
Aleksandar Džombić 2010-2013
Jeljka Cvijanović 2013-2018
Radovan Višković 2018-
Sırp Cumhuriyeti Ulusal Meclisi Başkanı Yıl
Igor Radojičić 2006-2014

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Добро дошли у највећу политичку странку у Републици Српској - Савез независних социјалдемократа - СНСД!" (PDF). Snsd.org. 15 Mart 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2019. 
  2. ^ a b Nordsieck, Wolfram (2018). "Bosnia-Herzegovina". Parties and Elections in Europe. 29 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 October 2018. 
  3. ^ STOJAKOVIĆ, KRUNOSLAV. "A State of Division" (İngilizce). Jacobinmag.com. 28 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2019. 
  4. ^ https://www.rferl.org/a/republika-srpska-statehood-day-defying-court-ban/28964699.html
  5. ^ https://www.reuters.com/article/us-usa-sanctions-bosnia-dodik/us-imposes-sanctions-on-bosnian-serb-nationalist-leader-dodik-idUSKBN1512WI
  6. ^ http://www.balkanalysis.com/bosnia/2016/10/04/the-2016-local-elections-in-bosnia-a-win-for-the-major-ethno-nationalist-parties/
  7. ^ http://cps.ba/wp-content/uploads/2013/09/POLITICAL-SYSTEM-OF-BiH_FINAL.pdf
  8. ^ a b "SNSD suspended from the Socialist International" (Croatian). 2011-07-02. 4 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2019.  Birden fazla |arşivurl= ve |archive-url= kullanıldı (yardım); Birden fazla |arşivtarihi= ve |archive-date= kullanıldı (yardım)
  9. ^ a b "Member Parties of the Socialist International". 12 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2019. 
  10. ^ a b c Stojarová & Emerson 2013, s. 94.
  11. ^ Stojarová & Emerson 2013, s. 89.
  12. ^ Rusya: Bosnalı Sırp Başbakan Balkanlar'ı Tartışmak İçin Ziyaret Etti, Enerji, stratfor.com 15 Eylül 2010.
  13. ^ Putin'in Partisi Balkan Partileriyle 'Askeri Tarafsızlık' Anlaşmasını İmzaladı, medium.com 29 Haziran 2016.
  14. ^ Güney Osetya ve Sırp Cumhuriyeti'nin iktidar partileri işbirliği yapmaya karar verdiler, cominf.org 11 Ocak 2018.