İçeriğe atla

Papatyagiller

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Asteraceae sayfasından yönlendirildi)
Papatyagiller
Yaşadığı dönem aralığı: 76-0 myö
Kampaniyen-Günümüz 
Asteroideae, Carduoideae ve Cichorioideae alt familyalarından on iki Asteraceae türü.
Biyolojik sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem: Plantae
Şube: Tracheophyta
Sınıf: Magnoliopsida
Klad: Eudicots
Takım: Asterales
Familya: Asteraceae
Bercht. & J.Presl[1][2]
Tip cins
Aster
Alt familya
Çeşitlilik
1.911 cins

Papatyagiller (Asteraceae), Asterales takımı içinde 1.900'den fazla cins ve 32.000'den fazla bilinen türden oluşan geniş bir çiçekli bitki familyasıdır. Papatyagillerin tür sayısı yalnızca Orchidaceae familyasıdır ile ölçüşebilir ve her bir familyadaki mevcut tür sayısı bilinmediğinden hangisinin daha büyük familya olduğu bilinmemektedir. Papatyagiller familyası ilk olarak 1740 yılında tanımlanmış ve orijinal adı Compositae olarak verilmiştir.

Bilinen en eski fosilleri, Antarktika'nın Geç Kretase dönemine ait polenler olup, yaklaşık 76-66 milyon yıl öncesine tarihlenmektedir. Papatyagiller, temel gıda maddeleri, bahçe bitkileri ve bitkisel ilaçlar sağlayan ekonomik açıdan önemli bir familyadır. Doğal yaşam alanlarının dışındaki türler yabani ot veya istilacı tür olabilir.

Familyanın ismi yıldız şeklinde çiçekleri bulunan bir cins olan Aster türünden gelmektedir. Genellikle otsu, çok azı çalı, ağaç ve lian şeklindedirler (odunsu sarılıcı bitkiler).

Yapraklar basit veya bileşik, stipulsuz, alternat, rozet şeklindedir.

Çiçekler baş veya kapitulum durumlarındadır.

Papatyagiller familyasından 12 türün çiçeklerini gösteren poster.

Bunlarda baş birçok küçük veya florat olarak adlandırılan çiçekler; konik, küresel ya da düzleşmiş bir reseptakulum veya diskten çıkarlar. Bütün kapitulum fillari olarak adlandırılan involukral brakteler tarafından sarılmıştır. Bunlar bir veya birkaç seri halinde olabilirler veya imbrikat dizilmiş olabilirler.

Braktenin ikinci bir tipi de (chaffy) bulunabilir. Bu yapı genel resaptakulum üzerinde bireysel çiçeklerin tabanında bulunur. Brakteler mevcutsa, resaptakulum chaffy ‘dir; mevcut değilse çıplaktır. Reseptakulum (çiçek tablası) tüyler, dikenler ve oyuklar taşıyabilir.

Kapitulumda bulunan çiçekler hermafrodit veya tek eşeyli, (bitkiler monoik veya dioik), aktinomorf veya zigomorf yalnız bir periyant serisi iyi gelişmiştir. Kaliks pappus olarak adlandırılan tüysü şekilde ya da tamamen eksiktir. Korolla 5'li ve simpetaldır. Korolla tubular çiçeklerde aktinomorf, ligulat olanlarda zigomorfdur. Androkeum 5 Stamen (erkek organ)lidir, onların anter (başçık)leri birleşik, filamentleri serbesttir (singenezik). Ginekeum 2 birleşik karpelli, tek odalı, ovaryum alt durumludur.

Meyve akendir.

Asteraceae, çiçekli bitkilerin en büyük familyası olarak bilinir. Dünyada 1100 cins ve 25000 civarında türle temsil edilen kozmopolit bir familyadır.

Türkiye'de 133 cins ve bunlara ait 1156'dan fazla türü bulunmaktadır.

Bu bitkilerin çiçek durumunun kompozit yapısı, taksonomistlerin bu familyayı Compositae olarak anmasına yol açmıştır.

Papatyagillerden, diğer bir adı da Oksay papatyası olan Beyaz ay papatyası (Leucanthemum vulgare)

Ayrıca bakınız

[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]