İçeriğe atla

Amfoterisin B

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Amfoterisin B
Klinik verisi
AHFS/Drugs.comMonografi
MedlinePlusa682643
Lisans veri
Farmakokinetik veri
MetabolizmaKidney
Tanımlayıcılar
CompTox Bilgi Paneli (EPA)
ECHA Bilgi Kartı100.014.311 Bunu Vikiveri'de düzenleyin
Kimyasal ve fiziksel veriler
FormülC47H73NO17
Mol kütlesi924.091 g·mol−1
3D model (JSmol)
  • O=C(O)[C@@H]3[C@@H](O)C[C@@]2(O)C[C@@H](O)C[C@@H](O)[C@H](O)CC[C@@H](O)C[C@@H](O)CC(=O)O[C@@H](C)[C@H](C)[C@H](O)[C@@H](C)C=CC=CC=CC=CC=CC=CC=C[C@H](O[C@@H]1O[C@H](C)[C@@H](O)[C@H](N)[C@@H]1O)C[C@@H]3O2
  • InChI=1S/C47H73NO17/c1-27-17-15-13-11-9-7-5-6-8-10-12-14-16-18-34(64-46-44(58)41(48)43(57)30(4)63-46)24-38-40(45(59)60)37(54)26-47(61,65-38)25-33(51)22-36(53)35(52)20-19-31(49)21-32(50)23-39(55)62-29(3)28(2)42(27)56/h5-18,27-38,40-44,46,49-54,56-58,61H,19-26,48H2,1-4H3,(H,59,60)/b6-5+,9-7+,10-8+,13-11+,14-12+,17-15+,18-16+/t27-,28-,29-,30+,31+,32+,33-,34-,35+,36+,37-,38-,40+,41-,42+,43+,44-,46-,47+/m0/s1 
  • Key:APKFDSVGJQXUKY-INPOYWNPSA-N 

Amfoterisin B, ciddi mantar enfeksiyonları ve leishmaniasis için kullanılan bir antifungal ilaçtır.[1] Aspergilloz, blastomikoz, kandidiyazis, kokisidioidomikoz ve kriptokokoz türü mantarlarda kullanılır.[2] Bazı enfeksiyonlarda flusitozin ile birlikte verilir.[3] Genellikle damara enjeksiyon yoluyla verilmektedir.[2]

Yaygın yan etkiler arasında, ilaç verildikten kısa bir süre sonra ortaya çıkan ateş, titreme ve baş ağrısı ile böbrek sorunları yer alır. Anafilaksi dahil alerjik semptomlar ortaya çıkabilir.[2] Diğer ciddi yan etkiler arasında kan potasyumunun düşük olması ve kalp iltihabı yer alır.[1] Gebelikte nispeten güvenli görünmektedir.[2] Yan etki riski daha düşük olan bir lipit formülasyonu mevcuttur.[2] Polien sınıfı ilaçlardandır ve kısmen mantarın hücre zarına müdahale ederek çalışır.[1][2]

Amfoterisin B, 1955 yılında Streptomyces nodosus'tan izole edilerek 1958 yılında tıbbi kullanıma girdi.[4][5] Dünya Sağlık Örgütü'nün Temel İlaçlar Listesi'nde yer almaktadır.[6] Jenerik ilaç olarak mevcuttur. Gelişmekte olan ülkelerde 2010 yılı itibarıyla bir tedavi sürecinin maliyeti 162 ila 229 ABD Doları arasındadır.[1]

  1. ^ a b c d Control of the leishmaniasis: report of a meeting of the WHO Expert Committee on the Control of Leishmaniases. Geneva: World Health Organization. March 2010. ss. 55, 88, 186. ISBN 9789241209496. 
  2. ^ a b c d e f "Amphotericin B". The American Society of Health-System Pharmacists. 1 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2015. 
  3. ^ WHO Model Formulary 2008. World Health Organization. 2009. s. 145. ISBN 9789241547659. 
  4. ^ Walker, S. R. (2012). Trends and Changes in Drug Research and Development (İngilizce). Springer Science & Business Media. s. 109. ISBN 9789400926592. 10 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  5. ^ Fischer, Jnos; Ganellin, C. Robin (2006). Analogue-based Drug Discovery (İngilizce). John Wiley & Sons. s. 477. ISBN 9783527607495. 10 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mayıs 2020. 
  6. ^ World Health Organization model list of essential medicines: 21st list 2019. Geneva: World Health Organization. 2019. WHO/MVP/EMP/IAU/2019.06. License: CC BY-NC-SA 3.0 IGO.