Ahmed Zewail

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Ahmed H. Zewail sayfasından yönlendirildi)
Şuraya atla: kullan, ara
Nobel prize medal.svg أحمد حسن زويل
Ahmed Hassan Zewail
Ahmed Zewail HD2009 Othmer Gold Medal portrait.JPG
Doğum 26 Şubat 1946(1946-02-26)
Demenhur, Mısır
Ölüm 2 Ağustos 2016 (70 yaşında)[1]
Pasadena, Kaliforniya, Amerika Birleşik Devletleri
Milliyeti Mısır, ABD
Dalı Kimya, fizik
Çalıştığı yerler Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü
Öğrenim İskenderiye Üniversitesi, Pennsylvania Üniversitesi
Doktora öğrencileri Martin Gruebele
Önemli başarıları Femtokimya
Aldığı ödüller Nobel prize medal.svg Nobel Kimya Ödülü (1999)
Franklin Medal (1998)
Wolf Ödülü (1993)
Priestley Medal (2011)

Ahmed Hassan Zewail (Arapça: أحمد حسن زويل; d. 26 Şubat 1946, Demenhur - ö. 2 Ağustos 2016, Pasadena) Mısırlı-ABD'li bilim insanı. 1999 yılında femtokimya üzerine çalışmaları için Nobel Kimya Ödülü'nü kazanmıştır. Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü'nde fizik ve kimya profesörüdür.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

26 Şubat 1946 tarihinde Mısır'daki Demenhur şehrinde doğan Ahmed Zewail, Desouk şehrinde büyüdü. Lisans ve yüksek lisans eğitimini İskenderiye Üniversitesi'nde tamamladı. Bunun ardından, doktorasını yapmak üzere ABD'ye taşındı. Pennsylvania Üniversitesi'nde, danışmanlığını Robin Hochstrasser'in yaptığı doktorasını tamamladı. Doktora sonrası fellowship'ini, danışmanlığını Charles B. Harris'in yaptığı Kaliforniya Üniversitesi, Berkeley'de tamamladı.[2]

Berkeley Üniversitesi'nda doktora sonrası çalışmasından sonra, 1976'da Caltech'te çalışması için teklif aldı. Zewail, halen burada çalışmaya devam etmektedir. 1982'de ABD vatandaşı oldu. Zewail'in çalışmaları femtokimyanın öncülerindendir.

Enver Sedat (1978'de Barış dalında) ve Necib Mahfuz'dan sonra (1988'de Edebiyat dalında), 1999 yılında Nobel Ödülü alan üçüncü etnik Mısırlı oldu. Muhammed El Baradey 2005 yılında Barış dalında Nobel Ödülü kazanarak dördüncü isim oldu.

Zewail'in diğer uluslararası ödülleri arasında, Wolf Foundation tarafından verilen Kimya dalında Wolf Ödülü (1993), Tolman Medal (1997), Robert A. Welch Award (1997) ve American Chemical Society tarafından verilen Priestley Medal (2011) bulunmaktadır.[3] 1999'da Mısır'ın en yüksek devlet nişanı olan Grand Collar of the Nile'e nail görüldü.

Mayıs 2003'te İsveç'teki Lund Üniversitesi tarafından fahri doktora ünvanına ve İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi'nin üyeliğine nail görüldü. 2006 yılında Cambridge Üniversitesi fahri bilim doktoru (doctor of science) ünvanı verildi. Mayıs 2008'de, Complutense University of Madrid'ten fahri doktoraya nail görüldü. Şubat 2009'da University of Jordan tarafından kendisine, sanat ve bilim dalında fahri doktora verildi.[4]

Zewail, evli ve dört çocukludur.

Ölümü[değiştir | kaynağı değiştir]

2 Ağustos 2016'da Amerika Birleşik Devletleri'nin Kaliforniya eyaletinin Pasadena şehrinde solunum yetmezliği nedeniyle 70 yaşında hayatını kaybetti. Mısır'ın başkenti Kahire'de düzenlenen askerî cenaze töreni sonrasında aile kabristanına defnedildi.[1][5]

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]