İçeriğe atla

3. Makabeler

Vikipedi, özgür ansiklopedi

3. Makabeler,[a] Üçüncü Makabeler Kitabı olarak da bilinir, Koine Grekçesi ile yazılmış, muhtemelen MÖ 1. yüzyılda Mısır'ın geç Ptolemaios döneminde veya erken Roma Mısırı'nda yazılmış bir kitaptır. Başlığına rağmen, kitabın 1. Makabeler ve 2. Makabeler'de anlatılan Seleukos İmparatorluğu'na karşı Makabi İsyanı ile hiçbir ilgisi yoktur. Bunun yerine, Yahudiye'deki Makabi ayaklanmasından on yıllar önce, Ptolemaik Mısır'da Firavun IV. Ptolemaios Filopator (MÖ 222-205) yönetiminde Yahudilere yönelik zulmün hikâyesini anlatır. Hikâye, Mısır'da kutlanan Purim benzeri bir dini bayramın kökenini açıklamayı amaçlamaktadır. 3. Makabiler, bir kralın topraklarındaki Diaspora Yahudilerini yok etmesi tavsiye edildiği, ancak Tanrı tarafından engellendiği anlatılan bir başka kitap olan Ester Kitabı'na benzerdir.

3 Makabiler'de, Kral IV. Ptolemaios Philopator, Kudüs'teki İkinci Tapınak'a girmeye çalışır, ancak ilahi güç tarafından engellenir. Yahudilerden nefret etmeye başlar ve hipodromda toplanan Mısır Yahudilerinin fillerle idam edilmesini emreder. Ancak Tanrı Yahudileri korur ve Ptolemaios'un filleri kendi adamlarını çiğner. Ptolemaios fikrini değiştirir ve Yahudileri serbest bırakır; Yahudiler bunu kutlamak için bir bayram düzenler.[1][2][3]

3. Makabeler, Doğu Ortodoks Kilisesi, Doğu Asur Kilisesi ve bazı Doğu Ortodoks Kiliseleri (Ermeni Apostolik Kilisesi ve Süryani Ortodoks Kilisesi) tarafından Kitab-ı Mukaddes'deki Anagignoskomena'nın (deuterokanon) bir parçası olarak kabul edilir. Yahudiler, Katolikler ve Protestanlar bunu kanonik olarak görmezler, ancak bazıları (örneğin; Moravya Kilisesi) bunu Kitab-ı Mukaddes'in apokrif bölümüne dahil eder. Bu ayrım, Doğu Kilisesi'nin Trullo Konsili tarafından MS 692'de onaylanan ancak Batı Kilisesi'nin Papası I. Sergius tarafından reddedilen Apostolik Kanonlara dayanır. Trullo Konsili, Makabiler'in ilk üç kitabının Kalkedon Doğu Kilisesi'nde kanonik olduğunu tespit etmiştir.[3][4][5][6]

Ayrıca bakınız

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. Yunanca: Μακκαβαίων Γ´, romanize: Makkabaíōn 3

Özel

  1. Hadas 1953, ss. 30-85
  2. Skolnik, Fred, (Ed.) (2007). "Third Book of Maccabees". Encyclopaedia Judaica. Second. 13. Macmillan Reference USA.
  3. 1 2 Dyer, Brian R. (2021). "3 Maccabees". Oegema, Gerbern S. (Ed.). The Oxford Handbook of the Apocrypha. Oxford University Press. ss. 187-199. doi:10.1093/oxfordhb/9780190689643.013.11. ISBN 9780190689667.
  4. Hadas 1953, ss. 26-27
  5. Anderson, Hugh (1985). "3 Maccabees (First Century B.C.). A New Translation and Introduction". Charlesworth, James (Ed.). The Old Testament Pseudepigrapha. 2. Garden City, NY: Doubleday. ss. 509-516. ISBN 0-385-09630-5.
  6. Council in Trullo. The Apostolic Canons. Canon 85. newadvent. 17 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2016.

Genel

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]
3. Makabeler
Doğu Ortodoks
Deuterokanon / Apokrifa
Önce gelen:
2. Makabeler
Doğu Ortodoks
Kitâb-ı Mukaddes kanonu

Sonra gelen:
4. Makabeler