2022 çocuk hepatit salgını

Vikipedi, özgür ansiklopedi
2022 çocuk hepatit salgını
Map of 2022 hepatitis of unknown origin in children.svg
25 Mayıs 2022 itibarıyla salgın haritası
Hastalık Akut hepatit
Patojen cinsi Bilinmiyor (muhtemelen bir adenovirüs)
İlk vaka Ekim 2021
Doğrulanmış vakalar 614
Ölümler
16
Son Güncelleme 19 Mayıs 2022

2022 yılında, çeşitli ülkelerden Dünya Sağlık Örgütü'ne (WHO) çocuklarda kökeni bilinmeyen şiddetli akut hepatit vakaları bildirilmiştir.[1][2] Daha önce, Ekim 2021'de, ABD'nin Alabama eyaletindeki bir çocuk hastanesinde, kaynağı bilinmeyen ciddi hepatit vakaları tespit edildi.[3]

11 Mayıs 2022 itibarıyla Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi, dünya çapında yaklaşık 450 vaka olduğunu bildirdi.[4][5] Bu sayı 12 Mayıs itibarıyla 492[6] olarak açıklandıysa da 13 Mayıs 2022 tarihinde hastalığın henüz nedeninin, belirtilerinin ve tanısının kesin olmaması nedeniyle Avrupa Ekonomik Alanı içindeki ülkelerin vaka sayılarında değişikliğe gidilerek dünya genelindeki vaka sayısı 454 olarak bildirildi.[7]

Vaka tanımı[değiştir | kaynağı değiştir]

Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi ve Dünya Sağlık Örgütü tanımına göre olası bir vaka, 1 Ekim 2021'den bu yana 16 yaşında veya daha gençlerde tanımlanan vakalar arasındaki klinik sendrom, karaciğer enzimlerinin belirgin şekilde yükseldiği akut hepatittir (karaciğer iltihabı). Birçok vaka, şiddetli akut hepatit ile ortaya çıkmadan önce karın ağrısı, ishal ve kusma ve karaciğer enzimlerinin (aspartat transaminaz (AST) veya 500 IU/L'nin üzerinde alanin aminotransaminaz (ALT) seviyelerinde artış) ve sarılık gibi gastrointestinal semptomlar bildirmiştir. Çoğu vakada ateş yoktu. Akut viral hepatite neden olan yaygın virüsler (hepatit virüsleri A, B, C, D ve E) bu vakaların hiçbirinde tespit edilmemiştir. Uluslararası seyahat veya şu anda mevcut bilgilere dayalı olarak diğer ülkelere bağlantılar, faktör olarak tanımlanmamıştır.[4]

Tarihçesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Ekim 2021'den Şubat 2022'ye kadar, tümü Alabama Çocuk Hastanesi'ndeki dokuz çocukta kaynağı bilinmeyen ciddi hepatit tespit edildi.[3] Archived from the original on 3 May 2022. Retrieved 3 May 2022.</ref>[8] Çocukların hepsi daha önce sağlıklıydı ve Hastalık Kontrol ve Korunma Merkezleri'ne Kasım ayında bilgi verildi.[9]

31 Mart 2022'de İskoçya Halk Sağlığı (PHS), Royal Hospital for Children'da kökeni bilinmeyen şiddetli hepatit teşhisi konan üç ila beş yaşları arasındaki beş çocukbildirdi.[10] 5 Nisan'da, Birleşik Krallık için Uluslararası Sağlık Tüzüğü (UST) Ulusal Odak Noktası (NFP), DSÖ'ye İskoçya genelindeki çocuklarda, semptomları Ocak ayında başlayan ve Mart'ta iyileşen, kökeni bilinmeyen 10 ani şiddetli hepatit vakası hakkında bilgi verdi.[11] Çocukların hepsi daha önce sağlıklıydılar.[12] 8 Nisan 2022'ye kadar, Birleşik Krallık'ta tespit edilen vakalar toplam 74'e ulaştı ve altısı karaciğer nakli gerektiriyordu.[11][13] Daha sonra, İrlanda ve İspanya'da birkaç vaka bildirildi.[11] 21 Nisan'a kadar İngiltere 114 vakaya ulaştı.[14]

23 Nisan 2022'ye kadar, 11 Avrupa ülkesi ve ABD, çoğu Birleşik Krallık'ta olmak üzere, 16 yaşın altındaki çocuklarda en az 169 ani başlangıçlı hepatit vakası bildirmiştir.[1] Akut viral hepatite neden olan yaygın virüsler (hepatit virüsleri A, B, C, D ve E) bu vakaların hiçbirinde tespit edilmemiştir.[1] Çoğunun ateşi yoktu ve birçoğunun kanlarında karaciğer enzimlerinde yükselme ve sarılık görmeden önce ishal, kusma ve karın ağrısı şikayetleri vardı.[1] Dünya Sağlık Örgütü'ne göre, "Hepatit vakalarında bir artış olup olmadığı veya beklenen oranda ortaya çıkan ancak tespit edilemeyen hepatit vakalarının farkındalığında bir artış olup olmadığı henüz net değil."[1] DSÖ, vakaların 17 tanesinin (mevcut 169 vakanın vakanın %10'u) karaciğer nakli gerektirdiğini ve bir vakanın ölümle sonuçlandığını söylemiştir.[1] Adenovirüs için en az 74 test pozitif, test edilen 20 tanesi SARS-CoV-2 için pozitifti ve test edilenlerden 19'u hem SARS-CoV-2 hem de adenovirüs ko-enfeksiyonu ile tespit edildi.[1] Etkilenen çocukların çoğu COVID-19 aşısı almamıştı.[1] DSÖ'nün 23 Nisan tarihli raporu, İngiltere ve Kuzey İrlanda'da 114, İspanya'da 13, İsrail'de 12, ABD'de dokuz, Danimarka'da altı, İrlanda'da beşten az, Hollanda'da dört, İtalya'da dört, Norveç'te iki, Fransa'da iki, Romanya'da ve Belçika'da birer vakanın rapor edildiğini doğruladı.[1] DSÖ, salgınlarla ilgili soruşturma başlattı.[15]

25 Nisan'a kadar, çoğu vakanın beş yaşın altında olduğu ve 10'unun karaciğer nakli gerektirdiği doğrulandı.[13] İngiltere'de can kaybı olmadı.[13]

26 Nisan 2022'de Kanada Halk Sağlığı Kurumu, ülkedeki çocukları etkileyen hastalık raporlarını araştırdığını duyurdu. Guardian ayrıca Asya'daki ülkelerden vakaların bildirildiğini bildirdi. Özellikle 21 Nisan'da Japonya'da ve 30 Nisan'da Singapur'da birer çocuk şüpheli vaka olarak bildirildi.[16][17][18] 30 Nisan 2022'de Singapur Sağlık Bakanlığı, 25 Nisan'da nedeni bilinmeyen akut hepatitli 10 aylık bir bebeğin hastaneye kaldırıldığını bildirdi.[19]

1 Mayıs 2022 itibarıyla, DSÖ, 20 ülkeden en az 228 olası vaka raporu aldı ve 50'den fazla vaka inceleniyor.[20]

2 Mayıs 2022'de Endonezya Sağlık Bakanlığı, Nisan 2022'de 3 çocuğun akut hepatitten öldüğünü bildirdi.[21] 

6 Mayıs 2022'de Malezya, Mart 2022'de tedavi gören ve ardından durumu kötüleştikten sonra karaciğer nakli yapılan 4 yaşındaki bir erkek çocukta nedeni bilinmeyen bir hepatit vakası bildirdi. Hepatitin diğer nedenleri için yapılan kapsamlı araştırmalarda herhangi bir şeye rastlanmadı ancak çocuğun yakın zamanda bir COVID-19 enfeksiyonu geçirdiği bildirildi.[22]

Ayrıca 6 Mayıs'ta Hastalık Kontrol ve Korunma Merkezleri, beşi kayıtlı ölüm de dahil olmak üzere, kökeni bilinmeyen hepatitli 109 çocuğu araştırdığını söyledi.[23] Çocukların %90'ından fazlası hastaneye kaldırıldı ve %14'ü karaciğer yetmezliği nedeniyle karaciğer nakli oldu. Çocukların çoğu iyileşti.[24][25]

11 Mayıs itibarıyla Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi, dünya çapında bildirilen yaklaşık 450 vaka olduğunu tahmin ediyor.[4][5]

İstatistik[değiştir | kaynağı değiştir]

Ülkelere göre 2022 çocuk hepatit salgını
Sıra Ülke/Bölge Son Güncelleme Onaylanmış Vakalar İyileşen Ölüm Kaynak
   Dünya
19 Mayıs 2022 614 16
1 Amerika Birleşik Devletleri Amerika Birleşik Devletleri 19 Mayıs 2022 180 5 [26]
2 Avusturya Avusturya 19 Mayıs 2022 2 [26]
3 Arjantin Arjantin 19 Mayıs 2022 9 [26]
4 Belçika Belçika 19 Mayıs 2022 9 [26]
5 Birleşik Krallık Birleşik Krallık 6 Mayıs 2022 176 [27]
6 Brezilya Brezilya 19 Mayıs 2022 44 [26]
7 Danimarka Danimarka 19 Mayıs 2022 6 [26]
8 Endonezya Endonezya 19 Mayıs 2022 14 6 [26]
9 Filistin Devleti Filistin 19 Mayıs 2022 1 1 [26]
10 Fransa Fransa 19 Mayıs 2022 2 [26]
11 Güney Kore Güney Kore 19 Mayıs 2022 1 [26]
12 Hollanda Hollanda 19 Mayıs 2022 6 [26]
13 İrlanda İrlanda 19 Mayıs 2022 6 1 [26]
14 İspanya İspanya 19 Mayıs 2022 26 [26]
15 İsrail İsrail 19 Mayıs 2022 12 [26]
16 İsveç İsveç 19 Mayıs 2022 9 [26]
17 İtalya İtalya 19 Mayıs 2022 35 [26]
18 Japonya Japonya 19 Mayıs 2022 12 [26]
19 Kanada Kanada 19 Mayıs 2022 11 [26]
20 Kıbrıs Cumhuriyeti Kıbrıs Cumhuriyeti 19 Mayıs 2022 2 [26]
21 Kosta Rika Kosta Rika 19 Mayıs 2022 2 [26]
22 Malezya Malezya 19 Mayıs 2022 1 [26]
23 Meksika Meksika 19 Mayıs 2022 21 1 [26]
24 Moldova Moldova 19 Mayıs 2022 1 [26]
25 Norveç Norveç 19 Mayıs 2022 4 [26]
26 Panama Panama 19 Mayıs 2022 2 [26]
27 Polonya Polonya 19 Mayıs 2022 3 [26]
28 Portekiz Portekiz 19 Mayıs 2022 12 [26]
29 Sırbistan Sırbistan 19 Mayıs 2022 1 [26]
30 Singapur Singapur 19 Mayıs 2022 1 [26]
31 Yunanistan Yunanistan 19 Mayıs 2022 3 [26]

Belirtiler[değiştir | kaynağı değiştir]

Hastalıktan etkilenenler aşağıdaki semptomları yaşarlar:[24][28][29]

Olası nedenler[değiştir | kaynağı değiştir]

İki adenovirüs partikülünün transmisyon elektron mikrografı

25 Nisan'da, Birleşik Krallık Sağlık Güvenliği Ajansı'nda klinik ve ortaya çıkan enfeksiyonlar direktörü Meera Chand, "Araştırmalarımız yoluyla toplanan bilgiler, çocuklarda ani başlangıçlı hepatitteki bu artışın adenovirüs enfeksiyonu ile bağlantılı olduğunu giderek daha fazla ortaya koymaktadır" dedi.[13][30] BBC News, bazı bilim adamlarının vakalardaki artışın, hepatite neden olabilen adenovirüsün genetik yapısındaki bir değişiklikten kaynaklanabileceğini ve böylece karaciğer iltihabına daha kolay neden olabileceğini düşündüklerini bildirdi.[30] Diğer bir açıklama ise, COVID-19 pandemisi sırasında uygulanan kısıtlamaların, küçük çocukların hayatlarının sonraki bir döneminde adenovirüse maruz kalmasına yol açarak daha güçlü bir bağışıklık tepkisine yol açmasıdır.[30] Diğer olası açıklamalar arasında toksinler, COVID-19 ile başka bir virüsün eş zamanlı enfeksiyonu yer alır.[31] DSÖ'ye göre, bu teoriler daha fazla araştırma gerektiriyor.[1]

Akut olmayan hepatit vakaları ile COVID-19 aşısını takiben yan etkiler arasında bir bağlantı olasılığı düşünülse de, vakaların çoğunluğunun COVID-19'a karşı aşılanmamış çocuklarda meydana geldiği düşünüldüğünde, böyle bir hipotez uzak ve mantıksız görünmektedir.[32][33] Güncel raporlar olarak ender de olsa, COVID-19 aşısı için uygun olmayan 5 yaşında ve daha küçük çocuklarla akut olmayan hepatitin baskınlığı görünmektedir. Bu gözlem COVID-19 aşısının salgında rol oynama olasılığını devre dışı bırakıyor.[34]

Hastalık Kontrol Merkezleri, ABD'de beş çocuğu öldüren ve düzinelercesini hasta eden akut hepatit virüsünün evcil köpeklerle bağlantılı olup olmadığını araştırıyor.[35]

Kişisel tedbirler[değiştir | kaynağı değiştir]

Özellikle ishal olan çocukların altının değiştirilmesinden sonra ellerin sabun ve suyla yıkanması, solunum yolu hijyenine dikkat edilmesi ve hasta kişilerle temastan kaçınılması alınacak önlemlerin başında geliyor.[36] DSÖ, kusma, ishal ve karın ağrısı gibi mide ve bağırsakla alakalı belirtileri olan her çocuğun basit hijyen kurallarını uygulaması ve düzenli olarak el yıkaması oldukça önemlidir, dedi.[37]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d e f g h i j "Multi-Country – Acute, severe hepatitis of unknown origin in children". www.who.int (İngilizce). 24 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Nisan 2022. 
  2. ^ Mahase (26 Nisan 2022). "Hepatitis in children: What's behind the outbreaks?". BMJ (İngilizce). 377: o1067. doi:10.1136/bmj.o1067. ISSN 1756-1833. 
  3. ^ a b "Acute Hepatitis and Adenovirus Infection Among Children — Alabama, October 2021–February 2022". MMWR. Morbidity and Mortality Weekly Report (İngilizce). 29 Nisan 2022. doi:10.15585/mmwr.mm7118e1. 3 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mayıs 2022. 
  4. ^ a b c "Epidemiological update: Hepatitis of unknown aetiology in children". European Centre for Disease Prevention and Control (İngilizce). 11 Mayıs 2022. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022. 
  5. ^ a b "CDC Updates Guidelines for Hepatitis Outbreak Among Children". Medscape (İngilizce). 12 Mayıs 2022. 13 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022. 
  6. ^ "Communicable disease threats report, 8-14 May 2022, week 19" (PDF). ECDC. 13 Mayıs 2022. Erişim tarihi: 16 Mayıs 2022. 
  7. ^ "Joint ECDC-WHO Regional Office for Europe Hepatitis of Unknown Orijin in Children Surveillance Bulletin". ECDC. 13 Mayıs 2022. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2022. 
  8. ^ CDC Newsroom (21 Nisan 2022). "CDC Alerts Providers to Hepatitis Cases of Unknown Origin". CDC (İngilizce). 25 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2022. 
  9. ^ "Health Alert Network (HAN): Recommendations for Adenovirus Testing and Reporting of Children with Acute Hepatitis of Unknown Etiology". emergency.cdc.gov (İngilizce). Centers for Disease Control and Prevention. 21 Nisan 2022. April 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2022. 
  10. ^ Marsh (14 Nisan 2022). "Investigation into cases of hepatitis of unknown aetiology among young children, Scotland, 1 January 2022 to 12 April 2022". Eurosurveillance (İngilizce). 27 (15): 2200318. doi:10.2807/1560-7917.ES.2022.27.15.2200318. PMID 35426362. 25 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Nisan 2022. 
  11. ^ a b c "Acute hepatitis of unknown aetiology – the United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland". www.who.int (İngilizce). 25 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2022. 
  12. ^ "Update: Hepatitis of unknown origin in children". European Centre for Disease Prevention and Control (İngilizce). 19 Nisan 2022. Erişim tarihi: 24 Nisan 2022. 
  13. ^ a b c d "Increase in hepatitis (liver inflammation) cases in children under investigation". GOV.UK (İngilizce). Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022. 
  14. ^ "Investigation into acute hepatitis of unknown aetiology in children in England: Technical briefing". UK Health Security Agency. 25 April 2022. p. 3
  15. ^ Mitropoulos, Arielle (28 Nisan 2022). "Concerning clusters of severe hepatitis cases in children being investigated". ABC News (İngilizce). Erişim tarihi: 29 Nisan 2022. 
  16. ^ "Global mystery hepatitis outbreak spreads to Asia and Canada". The Guardian. 27 Nisan 2022. Erişim tarihi: 27 Nisan 2022. 
  17. ^ Pelley, Lauren (26 Nisan 2022). "Severe hepatitis of 'unknown origin' in children being investigated in Canada". CBC News. Erişim tarihi: 27 Nisan 2022. 
  18. ^ "Infant with acute hepatitis of unknown cause hospitalised at KKH; MOH investigating". The Straits Times. 30 Nisan 2022. Erişim tarihi: 30 Nisan 2022. 
  19. ^ 卢慧菁 (30 Nisan 2022). "本地一10月大男婴 罹患原因不明急性肝炎" (Çince). 联合早报. 30 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Nisan 2022. 
  20. ^ "At least 228 probable cases of child hepatitis so far: WHO". Reuters (İngilizce). 3 Mayıs 2022. Erişim tarihi: 5 Mayıs 2022. 
  21. ^ "Three Children Died of Acute Hepatitis in Indonesia Last Month". Bloomberg.com (İngilizce). 2 Mayıs 2022. Erişim tarihi: 2 Mayıs 2022. 
  22. ^ "Malaysia Suspects Hepatitis Case Of Unknown Origin In Sabah Child". CodeBlue (İngilizce). 6 Mayıs 2022. Erişim tarihi: 6 Mayıs 2022. 
  23. ^ "Mysterious hepatitis in kids: Here are all the states reporting cases so far". TODAY.com (İngilizce). Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022. 
  24. ^ a b Mahr, Krista (6 Mayıs 2022). "CDC investigating more than 100 children with hepatitis of unknown cause". Politico (İngilizce). Erişim tarihi: 7 Mayıs 2022. 
  25. ^ Gantz, Sarah. "There have been more than 100 cases of mysterious hepatitis among children in the U.S. Doctors are stumped." (İngilizce). Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022. 
  26. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab ac ad Increase in hepatitis cases of unknown aetiology in children - Multicountry - 2022"Communicable disease threats report, 15-21 May 2022, week 20" (PDF). European Centre for Disease Prevention and Control (İngilizce). 19 Mayıs 2022. Erişim tarihi: 20 Mayıs 2022. 
  27. ^ "Investigation into acute hepatitis of unknown aetiology in children in England" (PDF). UK Health Security Agency. 6 Mayıs 2022. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2022. 
  28. ^ Rettner, Rachael (28 Nisan 2022). "Mysterious hepatitis outbreak in children: What we know". Live Science (İngilizce). Erişim tarihi: 29 Nisan 2022. 
  29. ^ "Avrupa'da 166 gizemli hepatit vakası". www.ntv.com.tr. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022. 
  30. ^ a b c Adenovirus probable cause of mysterious child hepatitis. BBC News, 25 April 2022. Retrieved 25 April 2022.
  31. ^ "Possible cases of childhood hepatitis remains in 'single digits' in Canada: B.C. provincial health officer". CBC News. 28 Nisan 2022. Erişim tarihi: 29 Nisan 2022. 
  32. ^ Sallam, Malik (5 Mayıs 2022). "Clusters of Hepatitis of Unknown Origin and Etiology (Acute Non HepA–E Hepatitis) Among Children in 2021/2022: A Review of the Current Findings" (İngilizce). doi:10.20944/preprints202205.0024.v1. 
  33. ^ "Multi-Country – Acute, severe hepatitis of unknown origin in children". www.who.int (İngilizce). Erişim tarihi: 6 Mayıs 2022. 
  34. ^ "Coronavirus disease (COVID-19): Vaccines". www.who.int (İngilizce). Erişim tarihi: 6 Mayıs 2022. 
  35. ^ Andrea Chipman (9 Mayıs 2022). "Mystery hepatitis disease killing children might be linked to dogs: CDC". Newsweek (İngilizce). Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022. 
  36. ^ "Gizemli hepatit hastalığına karşı bunlara dikkat - Sayfa 2". CNN TÜRK. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022. 
  37. ^ "DSÖ'den gizemli hepatit belirtisi olanlara tavsiye". www.ntv.com.tr. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2022. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]