1991'de Türkiye

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

1991'de Türkiye olayları.

Siyaset & Olaylar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ocak[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 3 Ocak - Türk-İş ve Hak-İş'in bir günlük genel grev eylemi tüm yurtta sakin geçti. SHP'li belediyelerin büyük ölçüde destek verdiği eylem için İstanbul ve Ankara'da bazı öğrenciler gösteriler yaptı, polis 340 kişiyi gözaltına aldı.
  • 4 Ocak - 36 gündür grevde olan binlerce maden işçisi Zonguldak'tan Ankara'ya yürüyüşe geçti.
  • 4 Ocak - Devlet Bakanı Güneş Taner istifa etti. Ancak, Başbakan Yıldırım Akbulut istifayı kabul etmedi.
  • 5 Ocak - Maden işçilerinin yürüyüşü, Mengen'e doğru devam ederken, Başbakan Akbulut Maden-İş Sendikası Başkanı Şemsi Denizer'le görüştü.
  • 6 Ocak - Ankara'ya yürüyen maden işçileri, jandarma ve çevik kuvvetin kurduğu barikatla durduruldu.
  • 8 Ocak - Hükümetle anlaşan maden işçileri eylemlerine son vererek Zonguldak'a döndüler.
  • 9 Ocak - Emekli Yarbay Ata Burcu, silahlı saldırıda öldürüldü.
  • 12 Ocak - ABD Dışişleri Bakanı James Baker Ankara'ya geldi.
  • 12 Ocak - Türkiye'nin Irak sınırındaki askeri yığınak bölgesinde bulunan askerlerin terhisleri durduruldu. Güneydoğu halkı, Diyarbakır ve Mardin yörelerinden Batı'ya doğru akına başladı.
  • 13 Ocak - Sosyal Demokrat Halkçı Parti'nin (SHP) Pendik'te düzenlediği "Savaşa Hayır" mitingine on binlerce kişi katıldı. Mitingden sonra Kartal sahil yolunda bir grupla polis arasında yaşanan çatışmada bir kişi yaşamını kaybetti.
  • 13 Ocak - Türkiye'nin Bağdat Büyükelçiliği'nde görevli altı diplomat ve aileleri, 12 araçlık konvoyla Habur sınır kapısından Türkiye'ye girdiler.
  • 15 Ocak - Sosyalist Birlik Partisi (SBP) kuruldu. Partinin Genel Başkanlığına Prof. Dr. Sadun Aren getirildi.
  • 17 Ocak - Körfez Savaşı: ABD öncülüğündeki koalisyon güçlerine ait uçaklar, Irak'taki hedefleri bombalamaya başladılar.
  • 20 Ocak - Körfez Savaşı'nı CNN'den naklen veren TRT, İncirlik Üssü haberlerine sansür uygulamaya başladı.
  • 21 Ocak - Olası bir Irak saldırısına karşı, İncirlik Hava Üssü'ne Patriot, Adana sırtlarına Rapier füzeleri ve Oerlikon uçaksavar topları yerleştirildi.
  • 24 Ocak - Cumhurbaşkanı Turgut Özal, "sigara reklamlarını yasaklayan" yasa ile "hayali ihracatçılara hapis cezası"nı öngören yasayı veto etti.
  • 25 Ocak - Bakanlar Kurulu, güvenlik gerekçesiyle bütün işkollarındaki grevlerin bir ay süreyle ertelenmesini kararlaştırdı.
  • 25 Ocak - Bakanlar Kurulu, 9 yıllık yasağa son vererek Kürtçe konuşma ve şarkı söylemeyi serbest bıraktı.
  • 26 Ocak - Adana'daki ABD Konsolosluğu ile Türk Amerikan Kültür Derneği'ne bomba kondu, saldırıyı Dev-Sol üstlendi.
  • 28 Ocak - Libya Lideri Muammer Kaddafi, "Körfez Savaşı'ndaki tutumu nedeniyle Türkiye'nin cezalandırılması gerekir" dedi.
  • 30 Ocak - Başbakanlık Başmüşavirlerinden emekli Korgeneral Hulusi Sayın silahlı saldırı sonucu öldürüldü. Saldırıyı, Dev-Sol üstlendi.
  • 31 Ocak - Bakanlar Kurulu, TCK'nın Marksist propaganda ve örgütlenmeyi yasaklayan 141-142 ve laiklik karşıtı propagandayı yasaklayan 163. maddelerinin, "cebir şartına bağlanarak" kaldırılmasına karar verdi.

Şubat[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 5 Şubat - Son 6 ay içinde 60.000 sendikalı işçi işten çıkarıldı.
  • 6 Şubat - Genel Maden-İş Sendikası, Zonguldak'taki 42.000 maden işçisini kapsayan toplu sözleşmeyi imzaladı
  • 8 Şubat - 81 şair savaşa karşı birer dize yazarak hazırladıkları ortak şiiri yayınladılar.
  • 9 Şubat - "Savaşa Hayır Platformu" üyeleri ile bazı milletvekili ve sanatçıların yer aldığı "Barış Treni" Ankara'dan İncirlik'e hareket etti.
  • 19 Şubat - Merkez Bankası, reeskont faizlerini üç puan arttırarak "banka fazilerine serbesti" olanağı tanıdı.
  • 22 Şubat - Semra Özal'ın ANAP İstanbul İl Başkanı olmasına karşı çıkan Milli Savunma Bakanı Hüsnü Doğan, Cumhurbaşkanı Özal tarafından azledildi.
  • 27 Şubat - Kemal Horzum 10 yıl hapis cezası aldı. Tutuklu olduğu iki buçuk yıllık süre gözönüne alınarak tahliye edildi.
  • 28 Şubat - Körfez Savaşı koalisyon güçlerinin ilan ettiği ateşkes ile sona erdi.

Mart[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 11 Mart - Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) Başkanı Celal Talabani, gizlice geldiği Ankara'da Cumhurbaşkanı Turgut Özal'la çeşitli görüşmeler yaptı.
  • 12 Mart - Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Rusya'da Sovyetler Birliği lideri Mihail Gorbaçov ile dostluk ve işbirliği antlaşması imzaladı. Sovyetler Birliği ile Türkiye, ilk kez birbirlerini "dost ülke" ilan etti.
  • 15 Mart - Ankara, Etlik'te bir kahvehane tarandı. Dev-Sol örgütünün üstlendiği olayda biri polis iki kişi öldü, iki kişi yaralandı.
  • 16 Mart - ABD Dışişleri Bakanı James Baker, Ortadoğu gezisinin son durağı Ankara'ya gelerek yaklaşık iki saat kaldı.
  • 19 Mart - Adana milletvekili Cüneyt Canver, HEP'ten istifa etti.
  • 20 Mart - Adana'da Nevruz nedeniyle ateş yakmak, yürüyüş yapmak isteyen göstericilerle polis çatıştı. Dört polis aracı yakıldı. HEP Adana İl Başkanı Kemal Okutan'ın da aralarında bulunduğu 80 kişi gözaltına alındı.
  • 21 Mart - Ankara eski Belediye Başkanı Mimar Vedat Dalokay ve eşi, trafik kazasında öldü.
  • 24 Mart - Demokratik Sol Parti'nin (DSP) 2. Kurultayı'nda Bülent Ecevit yeniden Genel Başkan seçildi. SHP ile birleşme oybirliğiyle reddedildi.
  • 26 Mart - Türk-Metal Sendikası baş temsilcilerinden Mustafa İnci, silahlı saldırı sonucu öldü. Saldırıyı, "Türkiye Komünist İşçi Hareketi" üstlendi.
  • 27 Mart - İstanbul Valiliği memur sendikalarını mühürletti. Bu olayı protesto eden 2000 kişilik memur grubuna polis müdahale etti, 6 kişi yaralandı.
  • 27 Mart - İşadamı Ali Şen'e ait Maş Air'in Ataköy pistindeki iki helikopteri bombalandı, olayı Dev-Sol üstlendi.
  • 31 Mart - Hava-İş Sendikası'na üye 10 bin 500 işçi greve başladı.

Nisan[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 1 Nisan - Irak'tan Türkiye'ye sığınanların sayısı 7 bin 500'e ulaştı. Hakkari Valiliği, Şemdinli'de çadırkent oluşturdu.
  • 1 Nisan - Türk Hava Yolları ve Havaş çalışanları, toplu iş sözleşmesi görüşmelerinde anlaşmaya varılamaması üzerine greve başladı.
  • 2 Nisan - Irak'ın askeri harekatından kaçan yüzbinlerce Kürt ve Türkmen, İran-Türkiye sınırına yığıldı. Kadın, çocuk ve yaşlıların oluşturduğu bir grubun, sınırda yanlışlıkla mayınlı alana girmesi sonucu çok sayıda kişinin öldüğü öğrenildi.
  • 5 Nisan - Irak İstanbul Başkonsolosluğu önünde gösteri yapan 30 kişilik gruba, konsolosluktan ateş açıldı. İki kişi öldü.
  • 7 Nisan - Emekli Tümgeneral Memduh Ünlütürk, evinde silahlı saldırı sonucu öldürüldü.
  • 8 Nisan - Türkiye'ye sığınan Iraklıların sayısının 300 bini aştığı belirtildi.
  • 9 Nisan - İstanbul, Şehzadebaşı'nda, içinde 120 Yunan turistin bulunduğu park halindeki iki katlı otobüs, akli dengesi bir kişinin saldırısı sonucu yandı. Saldırganla birlikte üçü çocuk, 36 kişi öldü, altı kişi ağır yaralandı.
  • 11 Nisan - Terörle Mücadele Yasası kabul edildi.
  • 23 Nisan - Pınar Özdemir, 1991 Türkiye Güzeli oldu.
  • 24 Nisan - Diyarbakır'ın Bismil ilçesinin DYP'li Belediye Başkanı Alaattin Ata, belediye işçisi Ali Sönmez tarafından vurularak öldürüldü.
  • 24 Nisan - Ankara'da STFA Şirketler Grubu, Çukurova Elektrik, Koç Holding, Eczacıbaşı Menkul Değerler, Toprak Holding ve Alarko Holding'e ait binalarda; Adana'da bir banka şubesiile Tekel deposunda; İstanbul'da ise Vakko'nun Merter'deki fabrikasında meydana gelen patlamalar hasara neden oldu.
  • 25 Nisan - 55 sanıklı "Ankara Dev-Genç" davası, 141. ve 142. maddelerin kaldırılması sonucu düştü.
  • 25 Nisan - Irak Başkonsolosluğu'ndan ateş açarak iki kişinin ölümüne neden olan koruma görevlisi, emniyet yetkililerine teslim edildi.
  • 26 Nisan - İstanbul Çavuşoğlu Lisesi Dünya Liselerarası Basketbol Şampiyonu oldu.
  • 28 Nisan - Yeşilova Olayı; Hakkari'nin Şemdinli ilçesinin güneyindeki Yeşilova mezraasında, Körfez Savaşı'ndan sonra Türkiye'ye sığınan Iraklı Kürt sığınmacılar için getirilen malzemelere el koymak isteyen Türk askerleri ile Britanya Kraliyet Deniz Piyadeleri arasında gerginlik yaşandı.
  • 28 Nisan - PKK'nın, Bingöl'ün Solhan ilçesinde öğretmenevine yaptığı saldırıda, Solhan Kaymakamı Metin Ateş, Savcı Mehmet Türksever ve Orman Müdürü Ahmet Yener öldü.
  • 28 Nisan - ANAP İstanbul Kongresi'nde Semra Özal İl Başkanı seçildi.
  • 29 Nisan - İran Cumhurbaşkanı Haşimi Rafsancani Ankara'ya geldi.
  • 29 Nisan - Sait Faik Hikâye Armağanı Sen de Gitme Triandafilis adlı kitabıyla Ayla Kutlu'ya verildi.
  • 30 Nisan - Askerî Yargıtay, Barış Derneği'nin yöneticileri için beraat kararı verdi.
  • 30 Nisan - Enerji Bakanı Fahrettin Kurt, Başbakan Yıldırım Akbulut'un isteğiyle istifa etti.
  • 30 Nisan - Yüksek oranlı KİT zamları yapıldı. Benzinde %8 ile 10, şekerde %16, elektrikte %9 oranında fiyat artışı oldu.

Mayıs[değiştir | kaynağı değiştir]

Haziran[değiştir | kaynağı değiştir]

Temmuz[değiştir | kaynağı değiştir]

Ağustos[değiştir | kaynağı değiştir]

Eylül[değiştir | kaynağı değiştir]

Ekim[değiştir | kaynağı değiştir]

Kasım[değiştir | kaynağı değiştir]

Aralık[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 4 Aralık - İstanbul Emniyet Müdür Yardımcısı Şakir Koç ve şoförü Vedat Dilmaç, uğradıkları silahlı saldırıda öldürüldüler.
  • 5 Aralık - Genelkurmay Başkanı Orgeneral Doğan Güreş ve komutanların İstanbul'da yaptıkları denetlemeler sırasında, içtikleri kahvede zehirli madde saptandığı belirtildi.
  • 5 Aralık - Bakanlar Kurulu, emeklilikte yaş haddini kaldırdı.
  • 11 Aralık - Sedat Simavi'nin 38. ölüm yıldönümü dolayısıyla Kanlıca'daki mezarında yapılacak törenden az önce mezara konulan bomba patladı. Kar dolayısıyla, törene katılacak gazetecileri taşıyan otobüsün gecikmesi sayesinde ölen olmadı.
  • 12 Aralık - Cumhurbaşkanı Turgut Özal, 1983 seçimlerini kazandıktan sonra ABD Büyükelçisi Robert Strausz-Hupé'a şükran mektubu yolladığını yazan Muammer Yaşar Bostancı, mektubun kendisine emekli Orgeneral ve eski MDP Genel Başkanı Turgut Sunalp tarafından verildiğini söyledi.
  • 19 Aralık - Yüzde 9-48 arasında değişen KİT zamları yürürlüğe girdi.
  • 22 Aralık - İstanbul Bakırköy Belediye Başkanlığı seçimini ANAP adayı Ali Talip Özdemir kazandı. Lüleburgaz'da SHP, Kırıkkale'nin Bahşili ve Keskin ilçeleri ile Konya'nın Sarayönü ilçesini DYP aldı.
  • 24 Aralık - Diyarbakır'ın Kulp ve Lice ilçelerinde, çatışmalarda öldürülen PKK'lıların cenazelerini almak isteyen grupların dağılmaması üzerine çıkan olaylarda biri jandarma eri 9 kişi öldü.
  • 25 Aralık - PKK militanları Şırnak'ta jandarma komando bölüğünü basarak 2 asteğmen, 1 astsubay ve 6 eri şehit ettiler.
  • 25 Aralık - PKK militanları Bakırköy'de mağazalara molotof kokteyli attı. Olağanüstü Hal Bölge Valisi Necati Çetinkaya'nın kardeşine ait mağazada, çıkan yangın zemin kata yayıldı. Aralarında kadın ve çocukların da bulunduğu 11 kişi öldü. Vali Çetinkaya'nın yeğeni Ahmet Çetinkaya da öldü.
  • 28 Aralık - Alparslan Türkeş ve 18 milletvekili, MÇP'ye katıldı. MÇP Kongresi'nde Alparslan Türkeş Genel Başkan seçildi.
  • 28 Aralık - Türk-Sat haberleşme uydusunun ihalesi hakkında yolsuzluk şikayetleri üzerine, PTT Genel Müdürü Emin Başer'e görevinden el çektirildi.
  • 29 Aralık - Çatalca'da DYP adayı Gülay Atığ, Kâğıthane'de RP adayı Arif Calban, Erdemli, Kargapınar'da ise DYP adayı Kemal Bozkurt seçim sonucu belediye başkanı oldular.
  • 30 Aralık - Hürriyet gazetesinin Ankara temsilciliği önündeki çöp bidonuna bırakılan bombanın patlaması sonucu bir temizlik işçisi yaralandı. Binada hasar meydana geldi. Patlamayı İslami Direniş örgütü üstlendi.

Doğumlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ölümler[değiştir | kaynağı değiştir]