İnsan Hakları Anıtı (İzmir)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
İnsan Hakları Anıtı
Genel bilgiler
Tür Anıt
Konum Karşıyaka, İzmir, Türkiye
Koordinatlar 38°26′58″K 27°06′39″D / 38.44944°K 27.11083°D / 38.44944; 27.11083Koordinatlar: 38°26′58″K 27°06′39″D / 38.44944°K 27.11083°D / 38.44944; 27.11083
Temel atma 10 Aralık 1989
Açılış 16 Aralık 1990
Maliyet 800 milyon lira
Yükseklik 15 metre
Teknik detaylar
Malzeme
Tasarımcı Bihrat Mavitan
Adanılan İnsan hakları

İnsan Hakları Anıtı, Türkiye'nin İzmir ilinin Karşıyaka ilçesinde yer alan bir anıttır.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Cihan Türsen, Sosyaldemokrat Halkçı Parti'nin adayı olarak girdiği 1989 Türkiye yerel seçimlerinde Karşıyaka belediye başkanı seçildi. Göreve geldikten sonra kendi yönetimini ve siyasi görüşünü temsil eden bir anıt yaptırmaya karar verdi.[1] Anıtın insan hakları konulu olması kararlaştırıldıktan sonra yer seçimi gerçekleştirildi.[1] Karşıyaka Nikâh Sarayı'nın batısında bulunan alan, anıtın ve anıtla birlikte hayata geçirilmesi planlanan İnsan Hakları Parkı'nın yapılacağı yer olarak belirlendi.[1] Yer seçiminin ardından oluşturulan komisyon, yapım işini heykeltıraş Bihrat Mavitan'a verdi.[1] Anıtın temeli İnsan Hakları Günü'ne denk getirilerek 10 Aralık 1989'da atıldı.[1] Yapım ihalesi 6 Nisan 1990'da gerçekleştirildi.[2] Proje ve maket bedeli dahil 800 milyon liraya mal olan anıt, 16 Aralık 1990'da Erdal İnönü'nün de katıldığı törenle açıldı.[1][3]

Mimari[değiştir | kaynağı değiştir]

İnsan Hakları Anıtı, birbirinden bağımsız üç beton parçadan oluşmaktadır.[1][4] Anıtın en büyük parçasının yüksekliği 15 metredir.[1] Doğuda yer alan en küçük parça kübik bir dikmedir.[1] İzmir'deki ilkokullar arasında düzenlenen resim yarışmasını kazanan resim, bu parçanın yola bakan yüzünde yer almaktadır.[1] Ortadaki parça, ters U şeklinde ve kapı biçimindedir. Duvarlarının iç yüzünde İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nden alıntılar ve Karşıyaka Belediyesi İnsan Hakları Ödülü alanların adlarının yazdığı plaketler vardır.[1][5] Batıda yer alan en büyük parça, biçim olarak ortadaki parçaya benzemektedir. Bu parçanın içinden beyannamedeki otuz maddeye atfen 30 metre uzunluğunda, çelik levhalarla kaplı bir yol geçmektedir.[1][4]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d e f g h i j k l "Karşıyaka İnsan Hakları Parkı" (PDF). Ege Mimarlık, 1991/3. 1991. 2 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mayıs 2020. 
  2. ^ "İzmir'den Mandela'ya davet". Milliyet. 17 Mart 1990. s. 15. 
  3. ^ "İnönü park açacak". Milliyet. 14 Aralık 1990. s. 17. 
  4. ^ a b Çil, Hayati (2010). "Kamusal Alanda Heykelin Çevreyle İlişkisi ve İzmir". İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi. ss. 65-67. Erişim tarihi: 1 Mayıs 2020. [ölü/kırık bağlantı]
  5. ^ "Karşıyaka Belediyesi 2007 İnsan Hakları Ödülü, Prof. Dr. Veli Lök'e Verildi". Türkiye İnsan Hakları Vakfı. 2007. 28 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mayıs 2020.