İngiliz Ayrılıkçılar

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Severall Tarikatlar ve İngiltere ve diğer Milletlerde Görüşlerinin Kataloğu: Bir Briefe onların yanlış ve tehlikeli tenents Rehearsall, bir propaganda ile reklam panosundan 1647 İngiliz muhalifleri kınayan.

İngiliz Muhalifler veya İngiliz Ayrılıkçılar, 17. ve 18. yüzyıllarda İngiltere Kilisesi'nden ayrılan Protestan Hıristiyanlardı.[1] XVI. yüzyıldaki dinsel ayaklanmalar sırasında, Püritenler olarak tanınan bir grub, Anglikan Kilisesi'nde içerden reform yapmaya çalıştılar.[2] Temelde, Katolikliğe özgü törenlerin ve yapılanmaların, daha basit olan Protestan inanç ve tapınma biçimleriyle değiştirilmesini istiyorlardı.[2] Püritenlerin reformcu görüşleri, devlet kilisesinin birliğini yıkarak, halkın bölünmesi ve krallık otoritesinin bozulması tehdidi taşıyordu.[2]

Bir muhalif (Latince dissentire'den "aynı fikirde olmamak"), fikir, inanç ve diğer konularda aynı fikirde olmayan kişidir. İngiliz Muhalifler devletin dini konulara müdahalesine karşı çıktılar ve kendi kiliselerini, eğitim kurumlarını [3] ve topluluklarını kurdular. Bazıları Yeni Dünya'ya, özellikle On Üç Koloniye ve Kanada'ya göç etti. Brownistler Plymouth kolonisini kurdular. İngiliz muhalifler Amerika Birleşik Devletleri'nin manevi gelişiminde çok önemli bir rol oynadılar ve dini manzarayı büyük ölçüde çeşitlendirdiler. Başlangıçta, yerleşik İngiltere Kilisesi'nin geniş kapsamlı bir Protestan Reformu için ajite oldular ve Oliver Cromwell yönetimindeki Koruyuculuk sırasında kısa bir süre geliştiler.

Kurulu Kilise'de hiçbir zaman reform yapılamayacağına inanan Ayrılıkçılar (İngilizceSeparatists), 1607'de Hollanda'nın Leiden kentine sığınmacı olarak gittiler.[2] Buna karşın, Kalvenci Hollandalılar, sığınmacılara yalnız düşük ücretli işler verdiler. Grubun bazı mensupları bu ayırımcılıktan bunaldılar ve Yeni Dünya'ya göç etmeyi kararlaştırdılar.[2]

Leiden Püritenlerinden bir kesimi 1620'de Virginia Şirketi'nden bir toprak imtiyazı sağladı ve 101 kadın, erkek ve çocuktan oluşan bir grub Mayflower gemisiyle Virginia'ya hareket etti.[2] Bir fırtına onları kuzeye sürükledi ve Cape Cod'da karaya çıktılar.[2] Kendilerinin herhangi bir hükümetin yetki alanı dışında olduğuna inandıkları için, "adil ve eşit yasalar"a uymayı kabul eden "Mayflower Sözleşmesi" adındaki resmî belgeyi hazırladılar.[2]

Mayflower, Aralık ayında Plymouth limanına geldi; yolcular süresince yerleşim birimlerini kurmaya başladılar.[2]

1630'da, Kral I. Charles'tan koloni kurma imtiyazı almış bulunan yeni bir göçmen dalgası Massachusetts Körfezi'ne geldi. Bunların pek çoğu, İngiltere'de dinsel inançlarının gereğini yapmaları giderek daha çok engellenen Püritenlerdi. Önderleri John Winthrop, Yeni Dünya'da açıkça "tepenin üzerindeki kent" yaratmaya girişti. Böylelikle anlatmak istediği, Püritenlerin kesinlikle kendi dinsel inançları uyarınca yaşayacaklarıydı.[4]

Massachusetts Körfez Kolonisi tüm New England bölgesinin kalkınmasında önemli bir rol oynadı ve bunun bir nedeni de, Winthrop ve onun Püriten meslektaşlarının imtiyaz belgelerini beraberlerinde getirebilmiş olmalarıydı. Böylece, koloninin yönetimi İngiltere'de değil Massachusetts'te yerleşik oluyordu.[5]

İmtiyazın hükümlerine göre, güç Yüksek Kurul'un (General Court) elindeydi ve kurulun üyeleri, Püriten Kilisesi üyesi olmaları gerekli "özgür yerleşimciler"den (İngilizcefreemen) oluşuyordu. Bu yöntem, Püritenlerin kolonideki hem siyasal hem de dinsel egemen güç olmalarını güvence altına alıyordu. Valiyi Yüksek Kurul seçiyordu. Bir sonraki kuşak döneminin büyük kesiminde John Winthrop vali olmuştu.[5]

Püritenlerin katı yönetimine baş kaldıranlardan Roger Williams, koloniden kovulduktan sonra 1636'da, günümüzde Providence, Rhode Island olan bölgede Narragansett Kızılderililerinden toprak satın aldı.[6] Orada, kilise ile devletin kesinlikle ayrı olduğu ve dinsel özgürlüğün uygulandığı ilk Amerikan kolonisini kurdu.[5]

İskoçya Kralı VI. James, İngiltere ve İrlanda kralı I. James, kraliyet meşruiyetini meşrulaştırmada din adamlarının rolünü vurgulayarak "piskopos yok, kral yok" demişti.[7] Cromwell bu ifadeden yararlandı ve her ikisini de İngiltere Topluluğu'nu kurduktan sonra ortadan kaldırdı. 1660'ta monarşinin restorasyonundan sonra, piskoposluk yeniden kuruldu ve Muhaliflerin hakları sınırlandırıldı: 1662 Tekdüzelik Yasası, tüm din adamları için Anglikan koordinasyonunu gerektiriyordu ve birçoğu bunun yerine devlet kilisesinden çekildi. Bu bakanlar ve takipçileri, Uyumsuzlar olarak bilinmeye başladı, ancak başlangıçta bu terim, İngiltere Kilisesi'nden ayrılmak yerine, belirli kıyafetleri ve törenleri kullanmayı reddetmeye atıfta bulundu. Massachusetts'ten ayrılanlar yalnız Williams gibi kilise karşıtları değildi.[5] Daha verimli topraklar arayan Püritenler, Massachusetts Körfez Kolonisi'ni Connecticut Nehri Vadisi'ne, New Hempshire ve Maine kıyılarına yeni yerleşim birimleri kurmak için göç ettiler.[5]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Livingstone, E. A., (Ed.) (13 Mart 1997). The Oxford Dictionary of the Christian Church. 3rd. ABD: Oxford University Press. s. 490.  r eksik |soyadı1= (yardım)
  2. ^ a b c d e f g h i Bremer 2006.
  3. ^ Dissenting academies in England: their rise and progress, and their place among the educational systems of the country. 2009 2nd. Cambridge University Press. 1914. ISBN 978-0-521-74864-3. 
  4. ^ McCullough 2011.
  5. ^ a b c d e Anderson 2003.
  6. ^ Arnold 1859.
  7. ^ "James I and VI (1566–1625)". BBC. 11 Ağustos 2003 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mayıs 2011.