İçeriğe atla

Kıbrıs Cumhuriyeti: Revizyonlar arasındaki fark

düzenleme özeti yok
Değişiklik özeti yok
{{başka anlam|Kıbrıs (anlam ayrım)}}
{{Çalışma var}}
 
{{Bilgi kutusu tarihi ülke
{{başka anlam|Kıbrıs (anlam ayrım)}}
|_noautocat=yes
{{Ülke2
|native_name = Κυπριακή Δημοκρατία <small>([[Yunanca]])</small><br />''Kypriakī́ Dīmokratía''<br />Republic of Cyprus <small>([[İngilizce]])</small>
|conventional_long_name = Kıbrıs Cumhuriyeti
|common_name = Kıbrıs Cumhuriyeti
|Flag=
|image_flag = Flag of Cyprus.svg
|continent = Asya
|image_coat = Cyprus_Coat_of_Arms.png
|region = [[Kıbrıs (ada)|Kıbrıs]]
|symbol_type=Amblem
|country = Kıbrıs Cumhuriyeti
|image_map = Location Cyprus in EU.PNG|250px
|era = [[Kıbrıs Sorunu]]
|map_caption = Kıbrıs Cumhuriyeti'nin konumu (koyu yeşil)<br> Diğer Avrupa Birliği ülkeleri (açık yeşil)
|national_mottostatus =
|status_text= <!--- A free text to describe status and empire at the top of the infobox like: "State of the Holy Roman Empire" --->
|national_anthem = ''[[Imnos is tin Eleftherian|Ὕμνος εἰς τὴν Ἐλευθερίαν<br>
|empire = <!--- The empire or country to which the entity was in a state of dependency --->
Ýmnos eis tīn Eleutherían]]''<sup>1</sup>
|government_type = [[Başkanlık sistemi]]
|official_languages = [[Yunanca]] ve [[Türkçe]]<ref>[http://www.cyprus.gov.cy/portal/portal.nsf/0/302578ad62e1ea3ac2256fd5003b61d4?OpenDocument&ExpandSection=3#_Section3 Constitution of the Republic of Cyprus]: "The official languages are Greek and Turkish" (Appendix D, Part 01, Article 3), '''(İngilizce)'''</ref>
|
|<!--- Rise and fall, events, years and dates --->
|<!-- only fill in the start/end event entry if a specific article exists. Don't just say "abolition" or "declaration"-->
|
|year_start = 1960
|year_end = 1963
 
|
|event_start = Resmi ilan
|date_start = [[16 Ağustos]] [[1960]]<ref name=kibrisevi>[http://members.tripod.com/kibrisevi/dunbugun/yonetim.htm Kıbrıs'ta Dünden Bugüne Yönetimler] '''(Türkçe)''', Kıbrıs Evi</ref>
|event_end = Son bulma
|date_end =[[21 Aralık]] [[1963]]<ref name=cumhurmeclis>[http://www.cm.gov.nc.tr/index.php?kspage=2157 Meclis Tarihçesi: Kıbrıs'ta Eski Yönetimler] '''(Türkçe)''', [[KKTC Cumhuriyet Meclisi]].</ref>
|
|event1 =
|date_event1 =
|event2 =
|date_event2 =
|event3 =
|date_event3 =
|event4 =
|date_event4 =
|
|event_pre =
|date_pre =
|event_post =
|date_post =
|
|<!--- Flag navigation: Preceding and succeeding entities p1 to p5 and s1 to s5 --->
|p1 = Birleşik Krallık
|flag_p1 =Flag_of_the_United_Kingdom.svg
|image_p1 =
|p2 =
|flag_p2 =
|p3 =
|flag_p3 =
|p4 =
|flag_p4 =
|p5 =
|flag_p5 =
|s1 = Kıbrıs Türk Genel Komitesi
|flag_s1 =
|image_s1 =
|s2 = Kıbrıs Cumhuriyeti
|flag_s2 = Flag of Cyprus.svg
|s3 =
|flag_s3 =
|s4 =
|flag_s4 =
|s5 =
|flag_s5 =
|
|image_flag = Flag of Cyprus (1960).svg
|flag =
|flag_type = [[Kıbrıs Cumhuriyeti bayrağı|Bayrak]]<ref name="otonomdevlet-1"> [http://www.worldstatesmen.org/Cyprus.html Cyprus] '''(İngilizce)'''. Worldstatesmen.org</ref>
|image_coat = Cyprus Coat of Arms.png
|symbol =
|symbol_type =
|
|image_map = Cyprus blank 1.svg
|image_map_caption =
|
|başkent = Lefkoşa
|latd=35 |latm=08 |latNS=N |longd=33 |longm=28 |longEW=E
|
|capital = [[Lefkoşa]]<ref name="KıbrısTürkFedereDevleti-1"> [http://www.worldstatesmen.org/Cyprus.html Cyprus] '''(İngilizce)''', Worldstatesmen.org, Erişim Tarihi: [[30 Eylül]] [[2008]]</ref>
|slogan =
|largest_city = [[Lefkoşa]] (302.600)<ref name=ltb1>[http://www.lefkosabelediyesi.org/turkce/lefkosanin_tarihi.htm Lefkoşa'nın Tarihi] '''(Türkçe)''', Lefkoşa Türk Belediyesi, Erişim Tarihi: [[3 Ekim]] [[2008]]. </ref><ref name=brittanicanicosia>[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/414457/Nicosia "Nicosia." Encyclopædia Britannica. 2008. Encyclopædia Britannica Online. 14 Oct. 2008 ]</ref>
|milli_marş =
|government_type ='''[[Başkanlık sistemi]]'''
|resmi_dili = [[Türkçe]], [[Yunanca]]
|leader_title1 = [[Kıbrıs Cumhuriyeti devlet başkanı|Devlet Başkanı]]
|dini = [[İslamiyet]], [[Hristiyanlık]]
|leader_title2 = [[Kıbrıs Temsilciler Meclisi|Meclis Başkanı]]
|para_birimi =
|leader_name1 =[[Dimitris Hristofyas]]
|
|leader_name2 = [[Marios Karoyian]]
|leader1 = [[III. Makarios]]
|accessionEUdate = [[1 Mayıs]] [[2004]]<ref name="KıbrısTürkFedereDevleti-1"/>
|area_rankleader2 = 167
|leader3 =
|area_magnitude = 1_E9
|leader4 =
|area=9,251
|year_leader1 =
|areami²= 3,572
|year_leader2 =
|percent_water =negligible
|year_leader3 =
|population_estimate = 794,600
|year_leader4 =
|population_estimate_rank = 85
|title_leader = [[Başkan]]
|population_estimate_year = 2008
|title_leader1 =
|population_census = 794,600
|representative1 = [[Fazıl Küçük]]
|population_census_year = 2008
|representative2 =
|population_density =85
|representative3 =
|population_densitymi² = 221
|representative4 =
|population_density_rank = 85
|year_representative1 =
|GDP_PPP = $21.382 milyar
|year_representative2 =
|GDP_PPP_rank =108
|year_representative3 =
|GDP_PPP_year= 2007
|year_representative4 =
|GDP_PPP_per_capita =$27,429
|title_representative = [[Başkan|Başkan Y.]]
|GDP_PPP_per_capita_rank = 29
|deputy1 =
|sovereignty_type = Bağımsızlık
|deputy2 =
|sovereignty_note = [[Birleşik Krallık]]'tan
|deputy3 =
|established_event1 = [[Tarih]]
|deputy4 =
|established_event2 = Bağımsızlık günü
|year_deputy1 =
|established_date1 = [[16 Ağustos]] [[1960]]<ref name="KıbrısTürkFedereDevleti-1"/>
|year_deputy2 =
|established_date2 = [[1 Ekim]]<ref>[http://www.un.org/members/holidays.shtml Cyprus Independence Day, 1 October], '''(İngilizce)'''</ref>
|year_deputy3 =
|HDI = 0.903
|HDI_rankyear_deputy4 = 28
|title_deputy =
|HDI_year =2007
|
|HDI_category = <span style="color:#090">yüksek</span>
|<!--- Legislature --->
|currency = [[Euro]] (€)<ref name="KıbrısTürkFedereDevleti-1"/><sup>2</sup>
|legislature =
|currency_code = EUR
|house1 =
|country_code = CY (ISO 3166)
|type_house1 =
|time_zone = [[Eastern European Time|EET]]
|utc_offsethouse2 = +2
|type_house2 =
|time_zone_DST = [[eastern European Summer Time|CEST]]
|
|utc_offset_DST = +3
|<!--- Area and population of a given year --->
|cctld = [[.cy]]<sup>3</sup>
|stat_year1 =
|calling_code = 357
|stat_area1 =
|footnotes =<sup>1</sup> [[Yunanistan]]'a ait milli marş.<br> <sup>2</sup> [[Kıbrıs Lirası]] yerine [[2008]]'de geçildi.<br> <sup>3</sup> [[Avrupa Birliği]] ülkeleri ayrıca [[.eu]] alan adını kullanabilmektedir.
|stat_pop1 =
|stat_year2 =
|stat_area2 =
|stat_pop2 =
|stat_year3 =
|stat_area3 =
|stat_pop3 =
|stat_year4 =
|stat_area4 =
|stat_pop4 =
|stat_year5 =
|stat_area5 =
|stat_pop5 =
|footnotes =
}}
 
'''Kıbrıs Cumhuriyeti''' ([[Yunanca]]:Κυπριακή Δημοκρατία - ''Kipriaki Dhmokratia'', {{IPA|[kʲipɾiaˈkʲi ðimo̞kɾaˈtia]}}; [[İngilizce]]: Republic of Cyprus) veya '''Kıbrıs''' ([[Yunanca]]: Κύπρος - ''Kipros'', {{IPA|ˈcipɾo̞s}}; [[İngilizce]]:Kıbrıs Cyprus(ada) |Kıbrıs adasında [[TürkiyeAdası]],'nda [[Birleşik Krallık]] ve [[Yunanistan Krallığı|Yunanistan]]'ın garantörlüğü altında [[Kıbrıs Türkleri|Türk]] ve [[Kıbrıs Rumları|Rum]] ortaklığında kurulan '[[de facto]] olarak adanın güneyini yöneten [[de jure]] olarak ise adanın tek hakimi devlet. [[Akdeniz]]'in [[Avrasya]]'ya yakın bölgesinde ada devleti olarak bulunup, kuzeyinde [[Türkiye1960]], doğusunda- [[Levant1963]], güneyindeyılları [[Mısır]]arasında bulunan ve batısındaşuan ''[[Yunanistande jure]] ile deniz komşusudur.<ref name=eycont>[http://europa.eu/abc/european_countries/eu_members/cyprus/index_en.htm Member States of the EU Cyprus] '''(Yunanca)''' '''(İngilizce)''',olarak Europeandevam Countries,eden Ulaşım Tarihi: [[3 Ekim]] [[2008]]devlet.</ref>
 
== Bakınız ==
[[Kıbrıs (ada)|Kıbrıs]] üçüncü en geniş [[Akdeniz]] adasıdır ve yıllık ortalama 2.4 milyon [[turizm|turist]] ziyaret etmektedir.<ref>{{cite web | ilk=Leo | son=Leonidou | coauthors= | title=The Brits have bigger numbers but the Russians have bigger wallets | yıl= [[23 Mart]], [[2007]] | başlık=The Brits have bigger numbers but the Russians have bigger wallets | url=http://www.cyprus-mail.com/news/main.php?id=31415&archive=1 | yayımcı =[[Cyprus Mail]] | pages = | erişimtarihi = 2007-03-28 | language = }}</ref> [[Britanya İmparatorluğu|Britanya kolonisi]] iken, [[1960]] yılında [[Birleşik Krallık]]'tan bağımsızlığını kazandı ve [[1961]] yılında [[İngiliz Milletler Topluluğu]]'na katıldı. Kıbrıs Cumhuriyeti bir gelişmiş ülke olarak [[1 Mayıs]] [[2004]] tarihinde [[Avrupa Birliği]] üyesi oldu.<ref name="KıbrısTürkFedereDevleti-1"/> [[1 Ocak]] [[2008]] tarihinden itibaren de [[Avro|Euro]] para birimini kullanmaya başladı.<ref name=eycont/>
*[[Kıbrıs Barış Harekatı]]
 
*[[Annan Planı]]
[[1974]]'de, [[Kıbrıs Türkleri|Kıbrıslı Türkler]] ve [[Kıbrıs Rumları|Kıbrıslı Rumlar]] arasında siyasi gerilimler meydana gelmekteydi ve [[Yunanistan Krallığı|Yunanistan]]'daki [[1967-1974 Yunanistan Askerî Cuntası|askeri cunta]] desteği ile Kıbrıs'ta [[enosis]]'e yönelik milliyetçi [[Kıbrıs Rumları|Rum]]ların darbe yapması<ref>[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/2297653.stm 'Failing' Cyprus talks resume] '''(İngilizce)''', [[BBC]], Erişim Tarihi: [[30 Eylül]] [[2008]].</ref> sonucunda [[Türkiye]], [[Kıbrıs (ada)|Kıbrıs]]'a harekât düzenledi. Bunlarla birlikte adanın kuzeyinde [[Kıbrıslı Türkler|Türkler]]in yönetiminde politik bir düzenin meydana gelmesine neden oldu. Bu siyasi olaylarla [[Kıbrıs Sorunu]] ortaya çıktı. [[1983]] yılında Türkiye, de facto yönetim olan [[Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti]]'nin bağımsızlığını tanımasından sonra Kıbrıs Cumhuriyeti'ne [[Güney Kıbrıs Rum Kesimi|Güney Kıbrıs Rum Yönetimi]] olarak hitap etmektedir.<ref>[http://www.radikal.com.tr/ek_haber.php?ek=r2&haberno=4982 Türkiye neyi tanımış olacak?] '''(Türkçe)''', [[Radikal (gazete)|Radikal Gazetesi]], Yayımlanma Tarihi: [[21 Ağustos]] [[2005]], Erişim Tarihi: [[14 Şubat]] [[2009]].</ref>
*[[Kıbrıs Adası]]
 
*[[Kıbrıs Sorunu]]
Şuanda Kıbrıs Adası'nın kuzeyinde yaklaşık 30 bine yakın [[Türk Silahlı Kuvvetleri]] askeri, [[Agrotur ve Dikelya]] üstlerinde 3500 civarında [[Birleşik Krallık]] askeri ve [[Yeşil Hat]] bölgesinde 1200'ün üzerinde [[Birleşmiş Milletler|Birleşmiş Milletler Barış Gücü]] askeri bulunmakta, adanın kuzeydeki üçte birlik bölümünde [[Kıbrıslı Türkler|Türkler]], geri kalan üçte ikisinde genel olarak ise [[Kıbrıs Rumları|Rumlar]] yaşamaktadır.<ref name=bbc2turk>[http://www.bbc.co.uk/turkish/news/story/2004/01/040112_kibris_rehber.shtml Ülke rehberi: Kıbrıs ] '''(Türkçe)''', [[BBC|BBC Turkish]], Son Güncelleme Tarihi: [[14 Mayıs]] [[2008]], Erişim Tarihi: [[30 Eylül]] [[2008]].</ref><ref name=bbc1turk>[http://www.bbc.co.uk/turkish/news/story/2008/09/080911_cyprus_hannay.shtml Kıbrıs'ta canlanan eski tartışma ] '''(Türkçe)''', [[BBC|BBC Turkish]], Son Güncelleme Tarihi: [[11 Eylül]] [[2008]], Erişim Tarihi: [[18 Ekim]] [[2008]].</ref>
*[[Kıbrıs Cumhuriyeti]]
 
*[[Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti]]
Kıbrıs Cumhuriyeti, [[Birleşmiş Milletler]]'e üye devlet olarak uluslararası alanda tanınmış bir ülkedir. [[Kıbrıs (ada)|Kıbrıs Adası]] civarındaki sular [[de jure|hukuken]] kendi egemenliği altında olmak üzere, adanın %3'lük kısmı bağımsızlık anlaşmasına göre [[Birleşik Krallık]]'ın askeri üstü olarak yönetimi altındadır. Ada ''[[de facto]]'' olarak dört ayrı parçaya bölünmektedir:<ref>[http://www.un.org/documents/sc/res/1984/scres84.htm according to the United Nations Security Council, see Resolution 550 and 541] '''(İngilizce)''', [[Birleşmiş Milletler]], Erişim Tarihi: [[29 Eylül]] [[2008]].</ref>
*[[Lefkoşa]]
 
* Adanın güneyi etkin olarak [[KıbrısBirleşik Federal (ada)|Kıbrıs Cumhuriyeti]]'nin kontrolü altında;
*[[Güney Kıbrıs Rum Kesimi]]
* Adanın kuzeyi Türk kuvvetlerinin kontrolü altında,<ref>[http://www.un.org/documents/sc/res/1984/scres84.htm according to the United Nations Security Council, see Resolution 550 and 541] '''(İngilizce)''', [[Birleşmiş Milletler]], Erişim Tarihi: [[29 Eylül]] [[2008]].</ref> [[de facto]] olarak kurulmuş [[Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti]] bulunmakta (sadece Türkiye ile diplomatik ilişkisi var);
* [[Birleşmiş Milletler]] [[Yeşil Hat| kontrolündeki]] [[Yeşil Hat]], adayı iki bölgeye ayırır<ref name=eycont/>; ve
* iki [[Birleşik Krallık]] askeri üstü ([[Agrotur ve Dikelya]]).<ref>According to Article 1 and Annex A of the Treaty of Establishment of the Republic of Cyprus - see [http://www.sba.mod.uk/web_pages/appdx-o.htm]</ref>
 
==Coğrafya ==
 
{{ana madde|Kıbrıs Adası}}
[[Dosya:Cyprus lrg.jpg|thumb|left|220px| [[Kıbrıs (ada)|Kıbrıs Adası]]'nın [[NASA|ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi]] tarafından [[uzay]] üzerinden çekilen haritası.]]
 
Kıbrıs Adası, [[İtalya]]'ya bağlı [[Sardinya]] ve [[Sicilya]] adalarından sonra Akdeniz'in en büyük üçüncü adasıdır. Akdeniz'in kuzeydoğusunda yer alır. Kuzeyinde 65 km mesafe ile [[Türkiye]], doğusunda 112 km mesafe ile [[Suriye]], 267 km ile [[İsrail]], 162 km ile Lübnan; güneyinde 418 km ile [[Mısır]]; kuzey batısında ise 965 km ile [[Yunanistan]] yer almaktadır.<ref name=brittanica>[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/148573/Cyprus "Cyprus." Encyclopædia Britannica. 2008. Encyclopædia Britannica Online. 28 Sep. 2008 ]</ref>
 
Kıbrıs, 30°33' ve 35°41 enlemleri ile 32°23' ve 34°55' boylamları arasında yer almaktadır. Yüzölçümü yaklaşık 9.251 km²'dir, bunun 3.355 km²'lik bölümü [[de facto]] olarak kurulmuş [[Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti]]'nin yönetimindedir. Kıbrıs'ın genişliği en çok 225 km, en az 43 km'dir. Adanın en yüksek noktası, 1.953 metre yükseklikteki [[Trodos Dağları]]dır. Ada, [[Asya]], [[Afrika]] ve [[Avrupa]] kıtalarının geçiş noktasında ve eski büyük uygarlıkların yer aldığı [[Ortadoğu]] ve [[Anadolu]] bölgelerinin kesişimindedir.<ref name=brittanica/><ref name=kktc1>North Cyprus Almanack, Kemal Rüstem (ed.) ve diğerleri, London; K.Rustem &Brother 1987, s.86.</ref> <ref name=kibrismeb>[http://www.mebnet.net/Kitaplar/Books/Tarih1U1.pdf Kıbrıs Tarihi 1], '''(Türkçe)''', KKTC Milli Eğitim ve Kültür Bakanlığı, Erişim Tarihi: [[29 Eylül]] [[2008]]. </ref>
 
Ada, [[Akdeniz iklimi]]nin etkisi altındadır. [[Yaz]]ları sıcak ve kurak, [[kış]]ları ise ılık ve az yağışlı geçer. Yağışlar alçak kesimlerde yıllık 300 mm iken Trodos dağlarında yıllık 1000 mm'yi bulmaktadır. Trodos Dağları kışın [[kar]] tutabilmektedir. Sıcaklık ender olarak 0 derecenin altına düşmektedir. Ortalama sıcaklıklar ise yazları 20-30 °C, kışları ise 5-15 °C arasında değişmektedir. Bitki örtüsü ise küçük çalılıklardan oluşan [[maki]]dir. Köylerde yaşayan halk tahıl üretimi, bağcılık yapar ve turunçgillerden meyve yetiştirmekle uğraşır. [[Buğday]] ve arpanın yanısıra [[portakal]], [[mandalina]] ve dağların eteklerinde de [[üzüm]] yetiştiriciliği yapılır.<ref name=brittanica/><ref> Monuments and Sites Cyprus, Cyprus; National Committee of ICOMOS, 1996, s.3'5. </ref><ref name=kibrismeb/>
[[Dosya:Cyprus topo.png|220px|thumb|right|[[Kıbrıs (ada)|Kıbrıs Adası]]'nın [[topografya|topografik]] özelliklerini detaylı bir şekilde gösteren harita. ([[Beyaz]] ile gösterilen [[Trodos Dağları]], 1953 [[metre]] ile adanın en yüksek bölgesi)<ref name=brittanica/>]]
 
En yaygın orman tipi ağaç türleri [[çam]], selvi, [[meşe]] ve sonradan adada yetiştirilen [[okaliptüs]]tür. Ada, yapı ve yeryüzü şekilleri ile [[Anadolu|Anadolu yarımadası]]nın Toros sistemi içinde kabul edilmektedir. Anadolu'ya bağlı olan adanın temeli batıda ve güneyde 2000 metreden daha derin denizaltı çukurlarıyla çevrilmektedir.<ref name=kktc34>North Cyprus Almanack, s.83-86; Monuments and Cites,s.3-5; Osmanlı İdaresinde Kıbrıs, s.3-4.</ref>
 
[[Kıbrıs (ada)|Kıbrıs Adası]] coğrafi konumi nedeni ile [[Afrika]] ve [[Avrupa]] kıtaları arasında kuş türlerinin konaklama ve geçiş noktasıdır. Ada da bulunan yaklaşık 350 tür hayvandan 7'si endemiktir. Ayrıca 26 çeşit tür sürüngende yaşamaktadır. Kıbrıs [[ilk çağ]] dönemlerinde nerede ise temelli ormanlık alanlarla kaplı iken, bakır madenleri ve ormanı bulunmayan ülkelere odun satılması nedeni ile günümüzde [[orman]]lık alanları tahribata uğramıştır.<ref name=kktc34/> <ref>Flint, P., & Stewart, P., The Birds of Cyprus, 2nd edition, British Ornithologists Union, Dorchester; Henry Ling Ltd.& Dorset Press, 1992.</ref>
 
Kıbrıs'ın sahil kıyıları, aşağı yukarı yüz milyon senedir Chelonia mydas ve Caretta caretta kaplumbağaları tarafından ziyeret edilmektedir. Bu canlılar yumurtlamak için Mayıs ve Ağustos ayları arasında Kuzey Kıbrıs’ın kumsallarına gelmektedirler. Adanın kuzeyinde doğal mağaralar da bulunmaktadır. Sarkıt ve dikitleri ile İncirli Mağarası, İnönü’deki Sütünlu Mağara, olmak üzere 85 adet civarındaki doğal mağara bulunmaktadır.<ref name=uku1>[http://www.ciu.edu.tr/index.php?option=com_content&task=view&id=16&Itemid=66 Hakkında>>KKTC Hakkında], '''(Türkçe)''', Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi, Erişim Tarihi: [[29 Nisan]] [[2009]]. </ref>
 
== Tarih ==
{{ana madde|Kıbrıs Cumhuriyeti tarihi|Kıbrıs (ada)#Tarih}}
 
Bugünkü Kıbrıs Cumhuriyeti topraklarının tarih öncesi dönemlerden günümüze kadar uzanan tarihini kapsar.
 
===İlk çağlar===
[[Dosya:Gentile Bellini 002.jpg|thumb|left|220px|Kıbrıs Krallığı'nın son hükümdarı olan [[Caterina Cornaro]] 1474–1489 seneleri arasında yönetti. Adayı [[Venedik Cumhuriyeti]]'ne satması ile krallık sona erdi.<ref name=luzas>Eric Solsten (Derleyen), Cyprus, a Country Study, Washington, D.C.; GPO for the Library of Congress, 1993, s.16.</ref>]]
 
Tarihi boyunca birçok ulusun egemenliği altına giren Kıbrıs M.Ö. 1500 yılı civarında [[Antik Mısır]]ın, M.Ö. 1320 yılı civarında [[Hititler|Hitit]]in<ref name=pyurche78>H. D. Purcell, ''[[Cyprus]]'', New York; Frederick A. Praeger, 1969, 2. baskı, s. 78.</ref> ve M.Ö. 1200'li yıllarında tekrar Mısırın, M.Ö. 1000 yılı civarından [[Fenikeliler]]in ve M.Ö. 709'da [[Asurlular]]ın eline geçtiği aktarılmaktadır.<ref name=pyurche79>H. D. Purcell, ''a.g.e.'', s. 79.</ref><ref name=osmanlıarsiv> Osmanlı İdaresinde Kıbrıs (Nüfusu, Arazi Dağılımı ve Türk Vakıflar), Ankara; Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü, 2000, s.9.</ref>
 
M.Ö. 669'da bağımsızlığını kazandıysa da tekrar Mısır firavunu Amasis tarafından alınmıştır. M.Ö. 545'te [[Pers]] [[Ahameniş İmparatorluğu]] tarfından alınmış ve M.Ö. 333'te [[İssus Muharebesi]]nde Persleri yenen [[Makedonyalı III. Aleksander|Büyük İskender]]'in egemenliği altında [[özerk]]lik tanınmıştır.<ref name=pyurche4>H.D.Purcell, [[Cyprus]], [[New York]]; Frederick A. Praeger, 1969, 2.baskı, s.89.</ref><ref name=pyurche90>H. D. Purcell, ''a.g.e.'', s. 90.</ref>
 
Bu tarihten sonra adada Yunan kültürü önem kazanmıştır. M.Ö. 58 yılında ada [[Roma İmparatorluğu]]nun bir vilayeti haline gelmiştir ve 350 sene boyunca [[Roma İmparatorluğu]] kontrolünde kalmıştır. [[395]]’te, [[Bizans İmparatorluğu]]'nun bir parçası alan adada halk [[Putperestlik]]ten yavaş yavaş [[Ortodoksluk]]'a geçmiştir.
 
[[1191]] yılında [[Aslan Yürekli Richard]] [[Üçüncü Haçlı Seferi]] sırasında adaya yerleşmiş ve daha sonra adayı [[Tapınak Şövalyeleri]]’ne satmıştır. [[1192]] yılında adayı satın alan Guy de Lusignan ve soyu [[1489]]’da [[Venedikliler]]’in adayı alışına kadar Kıbrıs'ı yönetimi altında tutmuşlardır.
 
===Osmanlı dönemi===
[[Dosya:Cyprus by Piri Reis.jpg|thumb|right|220px|Kıbrıs'ın Osmanlı İmparatorluğu'nda denizci olan [[Piri Reis]] tarafından [[Kitab-ı Bahriye]] adlı eserinde yer verdiği tarihi haritası.<ref name=metinsoy1>Metin Soylu, Piri Reis Haritası'nın Şifresi, Truva Yayınları, İstanbul, Temmuz 2005, s.133.</ref>]]
Kıbrıs'ın Osmanlı İmparatorluğu'nun kontrolüne geçmeden önce, Doğu Akdeniz'deki Osmanlı'ya ait gemilerine akın yapan [[Hıristiyanlık|Hıristiyan]] korsanlarının sığınağı haline gelmiştir.<ref name=TheIslamicworld1>Martin Sicker, "The Islamic world in ascendancy", sf. 213, Praeger Publishers ([[30 Haziran]] [[2000]]).</ref> Bu korsanlar genellikle deniz ticaret gemilerine ve hacca giden yolculara saldırarak buradaki yol güvenliğini yok etmektedir. Bu gibi nedenlerden dolayı Kıbrıs'ın alınması gerekli görülmüştür.<ref name=OsmanlıİdaresindeKıbrıs1>Hacı Osman Yıldırım, Hasan Çağlar, Vahdettin Atik, "Osmanlı İdaresinde Kıbrıs", sf. 48, Başbakanlık Osmanlı Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü (2000).</ref>
 
Kıbrıs, [[Lala Mustafa Paşa]] komutasındaki ordu ve [[Piyale Paşa]] komutasındaki donanma ile birlikte<ref name=pyurche90>Hacı Osman Yıldırım, Hasan Çağlar, Vahdettin Atik, ''a.g.e.'', s. 51.</ref> yaya 60.000 kişiden oluşan Osmanlı Ordusu, [[2 Temmuz]] [[1570]]'de Limasol’a çıkması<ref name=Hürriyet1>"Hürriyet ansiklopedik yıllığı", sf. 198, Hürriyet (1975).</ref> ve [[4 Ağustos]] [[1571]]'de [[Mağusa]]'nın<ref name=Kıbrıs'ınsosyo-ekonomik1>Ali Efdal Özkul, Aydın Özkul, "Kıbrıs'ın sosyo-ekonomik tarihi, 1726-1750", sf. 38, İletişim Yayınları (2005).</ref> Venedikli Mağusa Kale komutanı Bragadino’nun 5 maddelik bir antlaşmayla kaleyi teslim etmesiyle sonuçlanan bir seferle Osmanlı İdaresine girdi.<ref name=agaoglu>Ahmet C.Gazioğlu, Kıbrıs Türk Tarihi, Türk Dönemi 1570–1878, Lefkoşa; Kıbrıs Araştırma ve Yayın Merkezi, 1994, s.35-83.</ref> Kıbrıs'ın ele geçirilmesiyle Osmanlı Devleti, Doğu Akdeniz'e tamamen hâkim olmuştur.<ref name=Türkdenizciliktarihi1>Erdinç Sancar, "21. yüzyıl stratejilerinde Türk denizcilik tarihi", sf. 174, IQ Kültür Sanat Yayıncılık (2006).</ref>
 
[[15 Eylül]] [[1570]] tarihinde Lala Mustafa Paşa, tören ile Lefkoşa şehrine girmiştir.<ref name=Türktasavvuf1>Yusuf Küçükdağ, "Türk tasavvuf araştırmaları", sf. 209, Çizgi Kitabevi (2005).</ref> Kıbrıs fethedildiği tarihte adada çok az sayıda [[Ortodoks]] Rum vardı. Çünkü [[Venedikliler]] [[Katolik]] idi ve [[Ortodoks Kilisesi]]'ne yaşama hakkı tanımıyordu. Osmanlı Devleti Ortadokslara serbestçe kilise kurma ve gelişme imkânı sağladı. Böylece adada Ortodoks Kilisesi gelişti ve [[Katolik Kilisesi]] etkinliğini kaybetti.
 
[[1571]] yılında Kıbrıs'ta yapılmış bulunan nüfus sayımında yerli halkın nüfusu 150.000'dir. Burada bulunan Türk askeri ise 30.000 kadardır.<ref name=KKTC-tarihi1>Halil Fikret Alasya, "Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ", sf. 2, Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü (1987).</ref> Adanın tamamının kontrol edilmesinin ardından [[Karaman]]'dan adaya göç ettirilen Türkler<ref name=Bellapaisegidenyol1>Pierre Oberling, Mehmet Erdoğan, "Bellapais'e giden yol", sf. 1, Genelkurmay Basımevi (1987).</ref> ve Beyşehir, Ürgüp, Niğde, Aksaray, Akşehir gibi Anadolu'nun orta kesiminde kalan şehirlerinden aileler getirilerek yerleştirilmiştir.<ref name=aturkfederasyon>{{cite web |url= http://www.turkfederasyon.com/altsayfadetay.php?dokuman_kod=270 |başlık= Kıbırs'ta Türk İdaresi |erişimtarihi=2009-05-14 |son= Göyünç |ilk= Nejat |yardımcıyazarlar= |tarih= |iş= |yayımcı= Türk Federasyon }}</ref> Bugün adada yaşayan Kıbrıs Türkleri'nin ([[Kıbrıs Harekâtı]]'ndan sonra Türkiye Cumhuriyeti'nden gelenler hariç) soyu bu Osmanlı idaresinde adaya gönderilen Türklerden gelmektedir.<ref name=aturkfederasyon/>
 
===Birleşik Krallık dönemi===
 
[[93 Harbi]]'nde [[Rusya İmparatorluğu]] karşısında yenilen Osmanlı, Ruslara karşı fazla ödün vermemek amacıyla<ref name=kibris1>Osmanlı İdaresinde Kıbrıs, s.21–22.</ref>, [[Birleşik Krallık|Birleşik Krallık'ın]] isteği üzerine ada 92.799 sterline kiralanmıştır.<ref name=osmanlıtarih>Eric Solsten (Derleyen), Cyprus, A Country Study, Washington, D.C.; GPO for the Library of Congress, 1993, s.20</ref> Osmanlı mülkiyeti devam ediyor sayılmakla birlikte, yönetim tamamen Birleşik Krallık'a geçti.<ref name=yod1>{{cite web |url=http://www.yeniosmanlilar.org/index.php?option=com_content&task=view&id=433&Itemid=74 |başlık= Osmanlı Egemenliğinde Kıbrıs Tarihi |erişimtarihi=2009-04-29 |iş= |yayımcı=Yeni Osmanlı Derneği |tarih=20 Ocak 2007 }}</ref> [[Birleşik Krallık]] adayı "Komiser" diye tabir ettiği yüksek rütbeli yöneticilerle idare etmiştir. [[1914]]'te başayan [[I. Dünya Savaşı]]'nda Osmanlı'nın Birleşik Krallık karşısındaki [[Alman İmparatorluğu|Almanya]]'nın yanında savaşa girmesi üzerine Birleşik Krallık adayı ilhak edip adaya vali tayin etti. [[1923]]'te imzalanan [[Lozan Barış Antlaşması]]’nın 21. Maddesi gereğince, Birleşik Krallığa ilhakı tanındı.<ref name=ttk1>{{cite web |url=http://www.ttk.org.tr/templates/resimler/File/Antlasmalar/lozan/lozan20-29.pdf |başlık= Lozan Antlaşması, 20-29 ss. |erişimtarihi=2009-03-15 |iş= |yayımcı=[[Türk Tarih Kurumu]] |tarih=24 Temmuz 1923 }}</ref> [[1925]] yılında ''Kıbrıs Crown Colony'' olarak ilan edildi ve adaya ilk [[Türkiye Cumhuriyeti]] konsolosu atandı.
 
==Dış Politika==
 
{{ana madde|Kıbrıs Cumhuriyeti'nin dış ilişkileri}}
 
{{Başlık taslak}}
 
{{Kıbrıs Cumhuriyeti politikası}}
 
===Avrupa Birliği===
{{Başlık taslak}}
 
===Kıbrıs Sorunu===
 
{{ana madde|Kıbrıs Sorunu}}
 
{{Başlık taslak}}
 
==Ordu==
{{ana madde|Kıbrıs Ulusal Muhafızları}}
 
Kara kuvvetleri, hava kuvvetleri ve deniz kuvvetlerinden oluşan birleşmiş silahlı kuvvetleri olan Kıbrıs Ulusal Muhafızı, aktif görevliler, rezerveler ve milislerden oluşmaktadır. Bunun dışında [[Yunanistan Silahlı Kuvvetleri]] adada [[ELDYK]] (Ελληνικές Δυνάμεις Κύπρου, ΕΛΔΥΚ) konuşlandırmaktadır. Fakat ELDYK, Kıbrıs Cumhuriyeti askeriyesinin bir parçası sayılmamaktadır.
 
==Demografi==
 
{{ana madde|Kıbrıs Cumhuriyeti demografisi}}
 
{{Başlık taslak}}
 
===Eğitim===
{{Başlık taslak}}
 
===Din ve Dil===
{{Başlık taslak}}
 
==Ekonomi==
 
{{ana madde|Kıbrıs Cumhuriyeti ekonomisi}}
 
{{Başlık taslak}}
 
==Turizm==
{{Başlık taslak}}
 
==Kültür==
{{Başlık taslak}}
 
===Sanat===
{{Başlık taslak}}
 
===Müzik===
{{Başlık taslak}}
 
===Edebiyat===
{{Başlık taslak}}
 
===Mutfak===
{{Başlık taslak}}
 
===Spor===
{{Başlık taslak}}
 
===Medya===
{{Başlık taslak}}
 
==Altyapı==
 
===Ulaşım===
{{Başlık taslak}}
 
===Sağlık===
{{Başlık taslak}}
 
===Telekominikasyon===
{{Başlık taslak}}
 
==Ayrıca bakınız==
 
{{Kıbrıs Cumhuriyeti konuları|state=uncollapsed}}
 
==Kaynakça==
{{kaynakça}}
 
{{kaynakça|2}}
 
==İlgili kitaplar==
* {{tr icon}} Olgun, Aydın. ''Dünden Bugüne Kıbrıs Sorunu'', Kastaş Yayınları, Ocak 1999, ISBN 975-7639-66-X.
* {{en icon}} Hitchens, Christopher. ''Hostage to History: Cyprus from the Ottomans to Kissinger'', Verso, 1997, ISBN 1-85984-189-9.
* {{en icon}} Brewin, Christopher. ''European Union and Cyprus'', Eothen Press, 2000, ISBN 0-906719-24-0.
* {{en icon}} Dods, Clement (ed.). ''Cyprus: The Need for New Perspectives'', The Eothen Press,1999, ISBN 0-906719-23-2.
* {{en icon}} Durrell, Lawrence. ''Bitter Lemons'', Faber and Faber, 1957, ISBN 0-571201-55-5.
* {{en icon}} Gibbons, Harry Scott. ''The Genocide Files'', Charles Bravos Publishers, 1997, ISBN 0-9514464-2-8.
* {{en icon}} Hannay, David. ''Cyprus: The Search for a Solution'', I.B. Tauris, 2005, ISBN 1-85043-665-7.
* {{en icon}} Ker-Lindsay, James. ''EU Accession and UN Peacemaking in Cyprus'', Palgrave Macmillan, 2005, ISBN 1-4039-9690-3.
* {{en icon}} Mirbagheri, Farid. Cyprus and International Peacemaking, Hurst, 1989, ISBN 1-85065-354-2.
* {{en icon}} Nicolet, Claude. United States Policy Towards Cyprus, 1954-1974 , Bibliopolis, 2001, ISBN 3-933925-20-7.
* {{en icon}} Oberling, Pierre, The Road to Bellapais, Columbia University Press, 1982, ISBN 0-88033-000-7.
* {{en icon}} O'Malley, Brendan and Ian Craig. The Cyprus Conspiracy, I.B. Tauris, 1999 ISBN 1-86064-737-5.
* {{en icon}} Palley, Claire. ''An International Relations Debacle: The UN Secretary-General's Mission of Good Offices in Cyprus, 1999-2004'', Hart Publishing, 2005, ISBN 1-84113-578-X.
* {{en icon}} Papadakis, Yiannis. ''Echoes from the Dead Zone: Across the Cyprus Divide'', I.B. Tauris, 2005, ISBN 1-85043-428-X.
* {{en icon}} Plumer, Aytug. ''Cyprus, 1963-64: The Fateful Years'', Cyrep (Lefkoşa), 2003, ISBN 975-6912-18-9.
* {{en icon}} Richmond, Oliver. ''Mediating in Cyprus'', Frank Cass, 1998, ISBN 0-7146-4431-5.
* {{en icon}} Richmond, Oliver ve James Ker-Lindsay. ''The Work of the UN in Cyprus: Promoting Peace and Development'', Palgrave Macmillan, 2001, ISBN0-333-91271-3.
* {{en icon}} Tocci, Nathalie. ''EU Accession Dynamics and Conflict Resolution: Catalysing Peace or Consolidating Partition in Cyprus?'', Ashgate, 2004, ISBN 0-7546-4310-7.
* {{en icon}} Anastasiou, Harry. ''Broken Olive Branch: Nationalism Ethnic Conflict and the Quest for Peace in Cyprus'', Syracuse University Press, 2008, ISBN 0815631960.
* {{tr icon}} Hatipoğlu, Murat. ''Yakın Tarihte Türkiye ve Yunanistan 1923-1954'', Siyasal Kitabevi, Haziran 1997, ISBN 975-7351-18-0.
* {{tr icon}} Hasgüler, Mehmet. ''Kıbrıs’ta Enosis ve Taksim Politikalarının Sonu'', Alfa Yayınları, Şubat 2007, ISBN 975-297-836-3.
* Plümer, Aytuğ. 'Kıbrıs Ekonomi Tarihi: Sarsıntılı Bir Devrin Anatomisi (1960-1974)', Rüstem Kitabevi, Lefkoşa, 2008, ISBN 978-9944-968-21-8.
Uslu, Nasuh, "Türk-Amerikan İlişkileri Kıskacında Kıbrıs", 21. Yüzyıl Yayınları,1998
 
==Dış Bağlantılar==
{{Kardeşlinkler}}
{{wikiatlas|Cyprus}}
 
===Yönetim===
* {{en icon}} {{el icon}} {{tr icon}} [http://www.presidency.gov.cy/ Kıbrıs Cumhuriyeti Devlet Başkanlığı]
* {{en icon}} [http://www.cyprustrade.info/ Kıbrıs Dünya Ticaret Merkezi]
* {{en icon}} [http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2006.nsf/index_en/index_en?OpenDocument Kıbrıs Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı]
* {{en icon}} {{tr icon}} {{el icon}} [http://www.parliament.cy/www_START/index.asp Kıbrıs Cumhuriyeti Temsilciler Meclisi]
* {{en icon}} [http://www.cypriotdiaspora.com/ Kıbrıs Halkları Projesi]
* {{en icon}} {{el icon}} [http://www.cyprus.gov.cy/portal/portal.nsf/index_en?OpenForm/ Kıbrıs Cumhuriyeti Yönetimi Web Portalı]
* {{en icon}} {{el icon}} [http://www.kypros.org/Constitution/English/index.htm Kıbrıs Cumhuriyeti Anayasası]
* {{en icon}} {{el icon}} [http://www.moi.gov.cy/moi/pio/pio.nsf/index_en/index_en?opendocument# Haber ve Bilgilendirme Ofisi]
* {{en icon}} [http://annanplan.com/pafiledb.php?action=file&id=11 Annan Planı]
* {{en icon}} {{tr icon}} {{el icon}} [http://www.mcw.gov.cy Kıbrıs Cumhuriyeti İletişim Bakanlığı]
* {{en icon}} {{tr icon}} {{el icon}} [http://www.mlsi.gov.cy/mlsi/mlsi.nsf/dmlindex_gr/dmlindex_gr?OpenDocument Kıbrıs Cumhuriyeti Çalışma ve Sosyal Sigorta Bakanığı]
* {{en icon}} {{el icon}} [http://www.mof.gov.cy/mof/mof.nsf/DMLindex_gr/DMLindex_gr?OpenDocument Kıbrıs Cumhuriyeti Maliye Bakanlığı]
* {{en icon}} {{el icon}} [http://moi.gov.cy/ Kıbrıs Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı]
* {{en icon}} {{el icon}} [http://www.centralbank.gov.cy/nqcontent.cfm?a_name=home Kıbrıs Cumhuriyeti Merkez Bankası]
 
===Genel Bilgiler===
* {{en icon}} [https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/cy.html CIA Dünya Tarihi Dosyası - ''Kıbrıs'']
* {{en icon}} [http://www.state.gov/p/eur/ci/cy/ US State Department - ''Cyprus'']
* {{en icon}} [http://www.cyprus-conflict.net/ "The Cyprus Conflict" - Kıbrıs Sorunu Tarihi]
* {{en icon}} [http://dmoz.org/Regional/Middle_East/Cyprus/ Açık Dizin Projesi - ''Kıbrıs'']
* {{en icon}} [http://www.unficyp.org/ Birleşmiş Milletler Kıbrıs Barış Gücü]
* {{tr icon}} [http://www.bbc.co.uk/turkish/news/story/2004/01/040112_kibris_rehber.shtml BBC Turkish Kıbrıs Ülke Rehberi]
 
===Basın ve Yayın===
* {{el icon}} [http://www.phileleftheros.com/main/main.asp?gid=0&tp=69 Filolefteros Gazetesi]
* {{en icon}} [http://www.cyprus-mail.com/ Cyprus Mail Gazetesi]
* {{el icon}} [http://www.simerini.com.cy/ Simerini Gazetesi]
* {{en icon}} {{tr icon}} {{el icon}} [http://www.cna.org.cy/website/ Kıbrıs Haber Ajansı]
* {{tr icon}} [http://www.kibrisgazetesi.com/ Kıbrıs Gazetesi - (Kuzeyde yayın yapmakta)]
 
===Resmi Yayınlar===
* {{en icon}} [http://www.publications.parliament.uk/pa/cm200405/cmselect/cmfaff/113/11302.htm Birleşik Krallık Dış ilişkileri Komisyonu'nun Kıbrıs Raporu].
* {{en icon}} [http://www.moi.gov.cy/moi/pio/pio.nsf/All/E570E4948868A105C2256EAE003CAAE0?OpenDocument Letter by the President of the Republic, Mr Tassos Papadopoulos, to the U.N. Secretary-General, Mr Kofi Annan, dated 7 June, which circulated as an official document of the U.N. Security Council]
* {{en icon}} [http://www.moi.gov.cy/moi/pio/pio.nsf/All/BD477C55623013C5C2256D740027CF98?OpenDocument Legal Issues arising from certain population transfers and displacements on the territory of the Republic of Cyprus in the period since 20 July 1974]
* {{en icon}} [http://www.hri.org/news/cyprus/cna/2004/04-04-08.cna.html#01 Address to Cypriots by President Papadopoulos (FULL TEXT)]
* {{tr icon}} [http://www.tepav.org.tr/tur/admin/dosyabul/upload/latif_aran_kibris.pdf Avrupa Topluluğu Adalet Divanı Kararları Işığında Kıbrıs Sorunu]
* {{el icon}} {{tr icon}} [http://www.parliament.cy/parliamentTR/005_01.HTM Meclis'in 2004 Bütçesi Tartışması Oturumunda Ekonomi Bakanı Markos Kiprianu'nun Konuşmasının Özeti]
* {{en icon}} [http://www.moi.gov.cy/moi/pio/pio.nsf/0/5CFDB55E726D86C1C2256DC3007953BB/$file/Application%20no%2025781_94.pdf?OpenElement Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kıbrıs-Türkiye Davası (Müracaat no. 25781/94)]
* {{tr icon}} [http://www.akdeniz.edu.tr/iibf/dergi/Sayi04/08Dogan.pdf Birleşmiş Milletler ve Avrupa Birliği Kararlarında Kıbrıs Sorunu]
* {{tr icon}} [http://www.kefad.gazi.edu.tr/2004.1/101-112.pdf.pdf (de facto) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin Kuruluşuna Kadar Kıbrıs Meselesi]
 
{{Dolaşım grubu
|title=Coğrafî konum
|list=
{{Asya ülkeleri}}
{{Avrupa konusu}}
{{Orta Doğu ülkeleri}}
{{Akdeniz Ülkeleri}}
}}
{{Dolaşım grubu
|title=Bölgeler ve Yönetim
|list=
{{Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Bölgeleri}}
{{Kıbrıs Cumhuriyeti Devlet Başkanı}}
}}
{{Dolaşım grubu
|title=Uluslararası örgütler
|list=
{{Avrupa Birliği}}
{{Avrupa Konseyi}}
{{İngiliz Milletler Topluluğu}}
}}
 
<!--Kategoriler-->
[[Kategori:Kıbrıs Cumhuriyeti|*]]
 
{{kıbrıs-taslak}}
<!--İntervikiler-->
{{Link SM|srülke-taslak}}
{{Link SM|lmo}}
 
<!--kategori-->
[[af:Siprus]]
[[alsKategori:RepublikKıbrıs Zyperntarihi]]
[[an:Chipre]]
[[ar:قبرص]]
[[arc:ܩܘܦܪܘܣ]]
[[arz:قبرص]]
[[ast:Chipre]]
[[az:Kipr]]
[[bat-smg:Kėpros]]
[[be:Кіпр]]
[[be-x-old:Кіпр]]
[[bg:Република Кипър]]
[[bn:সাইপ্রাস]]
[[bpy:সাইপ্রাস]]
[[br:Republik Kiprenez]]
[[bs:Kipar]]
[[ca:Xipre]]
[[ce:Кипр]]
[[ceb:Cyprus]]
[[crh:Qıbrız Cumhuriyeti]]
[[cs:Kypr]]
[[csb:Cyper]]
[[cu:Кѵ́пръ]]
[[cv:Кипр Республики]]
[[cy:Cyprus]]
[[da:Cypern]]
[[de:Republik Zypern]]
[[diq:Qıbrıs]]
[[dsb:Cypern]]
[[ee:Cyprus]]
[[el:Κύπρος]]
[[en:Cyprus]]
[[eo:Respubliko Kipro]]
[[es:Chipre]]
[[et:Küpros]]
[[eu:Zipre]]
[[fa:قبرس]]
[[fi:Kyproksen tasavalta]]
[[fiu-vro:Küprüs]]
[[fo:Kýpros]]
[[fr:Chypre (pays)]]
[[frp:Ch·ipre (payis)]]
[[fy:Syprus]]
[[ga:An Chipir]]
[[gl:Chipre - Κύπρος]]
[[gv:Yn Cheeprey]]
[[haw:Kupelo]]
[[he:קפריסין]]
[[hi:साइप्रस]]
[[hr:Cipar]]
[[hsb:Cypern]]
[[ht:Chip]]
[[hu:Ciprus]]
[[hy:Կիպրոս]]
[[id:Siprus]]
[[ie:Cypria]]
[[ilo:Cyprus]]
[[io:Chipro]]
[[is:Kýpur]]
[[it:Cipro]]
[[ja:キプロス]]
[[jv:Siprus]]
[[ka:კვიპროსი]]
[[kk:Қыбыр]]
[[ko:키프로스]]
[[ku:Kîpros]]
[[kv:Кипр]]
[[kw:Kobros]]
[[la:Cyprus]]
[[lad:Repuvlika Kipriyota]]
[[lb:Zypern]]
[[li:Cyprus]]
[[lij:Çipro]]
[[lmo:Cipru]]
[[lt:Kipras]]
[[lv:Kipra]]
[[mk:Кипар]]
[[ml:സൈപ്രസ്]]
[[mr:सायप्रस]]
[[ms:Cyprus]]
[[mt:Ċipru]]
[[na:Cyprus]]
[[nah:Chipre]]
[[nds:Zypern]]
[[nds-nl:Cyprus]]
[[ne:साइप्रस]]
[[new:साइप्रस]]
[[nl:Cyprus]]
[[nn:Republikken Kypros]]
[[no:Kypros]]
[[nov:Kiprus]]
[[nrm:Chypre]]
[[oc:Chipre]]
[[os:Кипр]]
[[pam:Cyprus]]
[[pih:Siipris]]
[[pl:Cypr]]
[[pms:Cipro]]
[[ps:قبرص]]
[[pt:Chipre]]
[[qu:Kipru]]
[[ro:Cipru]]
[[roa-rup:Chipro]]
[[ru:Кипр]]
[[sah:Кипр]]
[[sc:Tzipru]]
[[scn:Cipru]]
[[sco:Cyprus]]
[[se:Kypros]]
[[sh:Cipar]]
[[simple:Cyprus]]
[[sk:Cyprus]]
[[sl:Ciper]]
[[sq:Qipro]]
[[sr:Кипар]]
[[srn:Sipruskondre]]
[[stq:Zypern]]
[[sv:Cypern]]
[[sw:Kupro]]
[[ta:சைப்பிரஸ்]]
[[te:సైప్రస్]]
[[tet:Xipre]]
[[tg:Кипр]]
[[th:ประเทศไซปรัส]]
[[tl:Tsipre]]
[[ug:سىپرۇس]]
[[uk:Кіпр]]
[[ur:قبرص]]
[[uz:Kipr]]
[[vec:Sivro]]
[[vi:Cộng hòa Síp]]
[[vls:Cyprus]]
[[vo:Sipreän]]
[[war:Tsipre]]
[[wo:Ciipër]]
[[wuu:塞浦路斯]]
[[yi:קיפראס]]
[[zh:賽普勒斯]]
[[zh-min-nan:Ku-pí-lō͘]]
[[zh-yue:塞浦路斯]]
Anonim kullanıcı