İçeriğe atla

"Nizâmülmülk" sayfasının sürümleri arasındaki fark

k
Bot v3: Kaynak ve içerik düzenleme (hata bildir)
(Yazım hatası gideriliyor. [teşebüs → teşebbüs])
k (Bot v3: Kaynak ve içerik düzenleme (hata bildir))
 
==Hayatı==
Nizamülmülk, 21 Zilkade 408/10 Nisan 1018 yılında [[İran]]'ın, [[Horasan, İran|Horasan]]'da [[Tus, İran|Tus]] şehrinde doğmuştur. Bu dönemde bu şehir [[Gazne Devleti]] idaresinde bulunmaktaydı. İlk devlet görevini Gazne sultanları için yapmıştır. Devlet işleriyle ilk olarak [[Gazne Devleti]]'nin [[Horasan]] valisinin yanında çalışarak başlayıp 1059'da [[Gazneliler]] Horasan valisi olmuştur. 1063'ten itibaren [[Büyük Selçuklu Devleti|Selçuklular]] devletinde [[Alparslan]]'ın [[Belh]] valisinin yanında devam etti. 1064 yılında Büyük Selçuklu Devleti'ne vezir olarak atandı. [[Alp Arslan]] (hüküm süresi 1063-1072) ve [[Melikşah]] (hüküm süresi 1072-1092) hükümdarlık dönemlerinde bu önemli vezirlik görevinde bulunmuştur. Memleketin nizamlarının kurucusu anlamında olan Nizamülmülk ismi Abbâsî halifesi Kâim bi Emrillah tarafından verildi. Dönemin [[Nakşibendi]] şeyhi [[Ebu Ali Farmedi]]'ye çok hürmet ederdi.<ref>{{Web kaynağı |url=http://www.dinimizislam.com/detay.asp?Aid=1797 |başlık=Ebu Ali Farmedi |erişimtarihi=10 Mart 2016 |arşiv-urlarşivurl=https://web.archive.org/web/20160310185617/http://www.dinimizislam.com/detay.asp?Aid=1797 |arşiv-tarihiarşivtarihi=10 Mart 2016 |ölüurl=evet }}</ref> Ancak 1092 yılında bir haşhaşi tarafından şehit edilmiştir.
 
== Ölümü ==
=== Katlin Genel Özeti ===
[[Dosya:Assassination of Nizam al-Mulk.jpg|thumbküçükresim|[[Topkapı Sarayı]]nda bulunan Nizam'ül-Mülk'ün katlini tasvir eden 360B numaralı [[minyatür]], 1653'te açığa çıkmıştır.]]
 
"Yunhs bin Ali Alamut kalesine iltica ile şer ve zararı her tarafa sirâyet edecek bir hâle geldiği vakitte Nizam'ül-Mülk kalenin etrafını askerle kuşatarak yolları kesti. Bunun üzerine kaleden iki adam çıktı; fakat bunların atlarının nallarının izleri ters idi; kale etrafına gitmiş olduklarını gösteriyordu. Kaleyi kuşatan askerler bunların hariçten kaleye girmiş olduklarını zan ettiler. Nizam'ül-Mülk de bu sırada hamamdan çıkmış, bir mahfede oturuyor, yemek yiyordu; bu iki adamdan biri görmüş olduğu bir haksızlıktan dolayı tazallüm ve şikâyet etmek için müracaat eden bir insan sıfatı ile sofrasına yakınlaşarak yanında bulunan zehirli bıçağı ile Nizamü'l-Mülk'e vurdu. Bundan sonra kaçarken ayağı çadırın ipine takılarak yere düşmesi üzerine etraftan Nizam'ül-Mülk'ün adamları yetiştiler, kendisini öldürdüler."
 
== Mezarı ==
[[Dosya:Nizam al-Mulk tomb 2.JPG|thumbküçükresim|Nizam'ül-Mülk'ün [[türbe]]sinin girişi, [[İsfahan]], [[İran]]]]
 
Nizamülmülk'ün mezarı, bugün [[İran]]'ın [[İsfahan]] kentinin kenar mahallerinden birinde, Sultan [[Melikşah]] ile birlikte ve [[Selçuklu]] ailesinden pek çok isimle birlikte mütevazı bir türbede bulunmakta ve Hoca Nizamülmülk olarak bilinmektedir. Bazı kaynaklara göre İran devleti türbeyi bakımsız bırakmıştır.<ref>{{haber kaynağı |başlık=Bir siyaset dahisi: Nizamülmülk |yazar= |url=http://www.dunyabulteni.net/haber/130016/bir-siyaset-dahisi-nizamulmulk |yayımcı=dunyabulteni.net |tarih=24 Eylül 2010 |erişimtarihi=5 Şubat 2017 |dil=Türkçe |arşiv-urlarşivurl=https://web.archive.org/web/20170206104151/http://www.dunyabulteni.net/haber/130016/bir-siyaset-dahisi-nizamulmulk |arşiv-tarihiarşivtarihi=6 Şubat 2017 |ölüurl=hayır }}</ref><ref>{{haber kaynağı |başlık=Nizâmülmülk'e büyük vefasızlık |yazar= |url=http://www.sabah.com.tr/kultur_sanat/2014/12/03/nizmulmulke-buyuk-vefasizlik |yayımcı=sabah.com.tr |tarih=3 Aralık 2014 |erişimtarihi=5 Şubat 2017 |dil=Türkçe |arşiv-urlarşivurl=https://web.archive.org/web/20170206103441/http://www.sabah.com.tr/kultur_sanat/2014/12/03/nizmulmulke-buyuk-vefasizlik |arşiv-tarihiarşivtarihi=6 Şubat 2017 |ölüurl=evet }}</ref>
 
== Ayrıca bakınız ==
923.619

değişiklik