İçeriğe atla

"Zerdüştçülük" sayfasının sürümleri arasındaki fark

k
Düzenleme AWB ile
k (→‎Dış bağlantılar: düzenleme AWB ile)
k (Düzenleme AWB ile)
Zerdüştlük, [[Budizm]] gibi felsefi yönü de ön plana çıkan inançlar arasında yer alır. Zerdüştlüğün temelinde [[iyilik]] ve kötülüğün savaşı yatar. [[Zerdüşt]], yeryüzündeki kavganın tanrının ruhu [[Spenta Mainyu]] ile şeytanın ruhu arasında olduğuna inanırdı ve her inananın iyilik için savaşması gerekirdi. Zerdüştlükteki şeytan inancı ile batı dinlerindeki [[melek]] anlayışı arasında benzerlikler vardır. Zerdüştlük inancında Tanrı kabul edilen Ahura Mazda “Aklın Efendisi” ile sembolize edilir, Ehriman ise kötülüğün güçlerini temsil eder ve iyilik-kötülük mücadelesi bu noktada başlar.
 
Geleneksel olarak Zerdüştiler yeryüzünün insan kalıntılarıyla bozulmaması gerektiğine inanırlar. Bu yüzden ölülerin cesetlerini defnetmek yerine üstü açık kulelerin çatılarında akbabalara ve doğal etkenlere karşı korumasız bir şekilde bırakırlar.<ref>{{ingEn icon}} [http://news.bbc.co.uk/2/shared/spl/hi/picture_gallery/05/middle_east_zoroastrians_in_iran/html/7.stm In pictures: Zoroastrians in Iran, BBC News]</ref>
 
Bu inancın tanrısı [[Ahura Mazda]]'dır.<ref>Kelimenin anlamı; ''en büyük bilge''dir</ref> Zerdüşt Espantaman, bu dinin peygamberidir.{{kaynak göster}}
=== Avesta ya da Zend Avesta ===
{{Ana madde|Avesta}}
Zerdüştlüğün kutsal metinlerinin derlendiği [[Avesta]] genellikle iki bölüme ayrılır. Birinci bölüm ''[[Vendidad]]'', ''[[Visperad]]'' ve ''[[Yasna]]''<nowiki>'</nowiki>yı içerir. ''Vendidad'', çeşitli dînî yasalar ve efsanevi hikâyelerden oluşur. ''Visperad'', kurban edilirken okunan duaları içerir. ''Yasna'' ise benzer dualar ve Avesta'da kullanılan genel dilden farklı bir lehçeyle yazılı beş [[gatalar|gata]] içerir. Avesta'nın ikinci bölümüne ''Khorda Avesta'' (Küçük Avesta) adı verilir ve tüm inananlar tarafından farklı elementlerin varolduğu belirli günlerde okunabilen kısa dualar içerir. Bu duaların beşine ''Gah'', 30'una ''Sirozah'', üçüne ''Afrigan'' ve altısına da ''Nyayish'' denir.<ref>{{ingEn icon}} [http://www.sacred-texts.com/zor/sbe04/sbe0404.htm The Formation of the Zend-Avesta, James Darmesteter, Oxford University Press, 1880]</ref>
 
== Zerdüştlerin yaşam tarzları ve prensipleri ==
 
== Temel ibadetler ==
Zerdüştiler [[ateş]]e tapmazlar, ancak ateşi yüceltirler onu [[kıble]] kabul ederek ateş önünde dua ederler.<ref name="auhf.ankara.edu.tr">http://auhf.ankara.edu.tr/dergiler/auhfd-arsiv/AUHF-1968-25-01-02/AUHF-1968-25-01-02-Can.pdf</ref> Ancak Zerdüştlükte asıl kıble Güneş'tir. Zerdüştiler dünyada bulunan [[element]]lerin saf olduğuna ve ateşin tanrının [[ışık|ışığı]] veya irfanı olduğuna inanırlar. Ateş [[Ateşgede]] denilen tapınaklarda yakılır ve ateşe üflemek öldürülmeyi gerektirecek kadar büyük bir günahtır.<ref name="auhf.ankara.edu.tr"/> Dini törenlere ya da ayinlere çok fazla önem vermeden, "iyi sözler, iyi düşünceler ve iyi hareketler" ilkelerine odaklanırlar. Zerdüştler günde birkaç sefer [[dua]] ederler.<ref>{{ingEn icon}} [http://www.bbc.co.uk/religion/religions/zoroastrian/worship/worship.shtml Zoroastrian worship, BBC]</ref>
Zerdüştler'in dînî törenlerinde ateşin önünde ayinler yapmalarının sebebi, ateşin karanlığı önlemesidir, zîrâ Zerdüşt inancına göre, kötülük karanlıkla özdeşleşmiştir.
 
== Kaynakça ==
{{Kaynakça}}
* {{ingEn icon}} [http://www.sacred-texts.com/zor/sbe04/sbe0404.htm/ Zend Avesta Formasyonu]
* {{ingEn icon}} [http://www.bbc.co.uk/religion/religions/zoroastrian/worship/worship.shtml/ Zerdust Ibadeti]
 
== Dış bağlantılar ==
{{Commons kategori|Zoroastrianism}}
* {{ingEn icon}} [http://www.avesta.org/ Zerdüştlük arşivleri]
* {{ingEn icon}} [http://www.dunyadinleri.com/ www.dunyadinleri.com Dunyadinleri.Com Tüm dinlerin türkçe buluşma adresi]
* {{ingEn icon}} [http://www.zoroastrianism.com/ Zerdüştlük]
* {{ingEn icon}} [http://www.sacred-texts.com/zor/ Zerdüştlük kutsal metinleri]
* [http://archive.is/q7XzZ İran'da Zerdüştiler: Gittikçe küçülen bir cemaat...]