"Seyid Cafer Pişevari" sayfasının sürümleri arasındaki fark

Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Azerbaycan milli Hükümeti başkanı olduğu yazılmamıştı. Çok önemlidir.
(Şablon eklendi)
(Azerbaycan milli Hükümeti başkanı olduğu yazılmamıştı. Çok önemlidir.)
[[Resim:Seyid_Cəfər_Pişəvəri.jpg|250px|thumb|Seyid Cafer Pişeveri]]
 
'''Seyid Cafer Pişeveri''', ([[Azerice]]: ''Seyid Cəfər Pişəvəri'', d. 1892, [[Zeyva]], [[Halhal]], [[İran]] - ö. 11 Haziran 1947, [[Bakü]], [[Azerbaycan SSC]], [[SSCB]]), [[İran]]lı [[Azeriler|Azeri]] Azerbaycan Türkü. İran'ın ilk Marksistlerinden, yenilikçi, gazeteci, yazar ve [[Azerbaycan Demokrat Partisi]]'nin başkanı olarak1945-46 arasında Tebriz başkentli ilk Türk yerli Marksist devletini Azerbaycan Milli Hükümeti adıyla kurdu.
 
Pişəvari 1892'de [[Halhal]] eyaletinin [[Zeyva]] kentinde yoksul bir ailenin çocuğu olarak doğdu ve ilk öğrenimini orada tamamladı. 1905'te [[Bakü]]'ye gitti. Bülbüle kentinde öğrenimine devam etti, aynı zamanda sanatla da uğraştı. 1903'ten 1917'ye kadar [[Kırdalan]] bucağında öğretmenlik yaptı. Yaptığı araştırmalardan sonra siyasete girmeye karar verdi. Bakü'de yayımlanan ''Açık Söz'' gazetesinde yazıları çıktı. [[İran]] halklarının ağır durumu onu düşündürdü. 1918'de '''Azərbaycan Cüzilayənfəki-İran''' gazetesinde çalışmaya başladı, İran halklarının durumunu düzeltecek makaleler yayınlayarak çözümler aradı.
 
1924'de Kaçar Hanedanlığı İran'da sona erince Rıza Han bir İran ulusu yaratmaya koyuldu. Bu yıllarda cezaevine attığı 50 kişilik sosyalist aydınların içinde Seyid Cafer Peşaveri de vardı. Bizdeki Mehmet Ali Aybar gibi ülkeye özgü sosyalizmi savunuyordu. İkinci Dünya Savaşından sonra kurulan "Mahabat (Soğuk kulak) Cumhuriyeti"ni Kürtler yaşatamayınca Tebriz merkezli Azerbaycan Milli Hükümeti kuruldu.
 
Bir yılllık ömründe müthiş halkçı işler yaparken uluslararası baskılar sonucu (Rıza Şah'ın genelkurmay danışmanı Çöl Ayısı lakaplı General Schvarzkoff'un babasıydı) Azerbaycan Milli Hükümeti dağıldı. Seyyid Cafer Pişeveri ise Moskova'da şoförünün sağ kaldığı tartışmalı bir trafik kazasına kurban gitti.
 
Azerbaycan Milli Hükümeti İran'daki Türk varlığını somutlayan ve bugünkü Türklük bilincini yeşerten bir hükümet oldu.
== Kaynakça ==
14

değişiklik

Gezinti menüsü