Zonguldak (il)
Vikipedi, özgür ansiklopedi
 |
|
| Yeri | |
|---|---|
 |
|
| Kordinatı | |
| İdari Yapı: İl | |
| Bağlı: | |
| Vali: | Yavuz ERKMEN |
| İlçeleri | Zonguldak, Alaplı, Çaycuma, Devrek, Ereğli, Gökçebey |
| Özellikleri | |
| Alanı | |
| Toplam | 8.629 km² |
| Rakımı | 25 m |
| Nüfus | |
| (2007 (TÜİK)) | 615.890 |
| Web sitesi: http://www.zonguldak.gov.tr/ | |
| Alan kodu: 0372 | |
| Posta kodu: 67XXX | |
| Plaka kodu: 67 | |
Zonguldak, Batı Karadeniz Bölgesi'nin bir ilinin adıdır. Karadeniz'e batı ve kuzeyden kıyısı olan il toprakları, kuzeyden Karadeniz, kuzeydoğudan Bartın, doğudan Karabük, güneyden Bolu, batıda Düzce illeriyle çevrilidir. Zonguldak adı Türkçe "sazlık, bataklık" anlamlarına gelen zongalık kelimesi ile alakalıdır.[1] .
Konu başlıkları |
[değiştir] Coğrafi Durumu
Zonguldak ili çok engebeli bir arazi yapısına sahip olup; il alanının % 56’sı dağlarla, % 31’i platolarla ve % 13’ü ovalarla kaplıdır. Akarsu vadileriyle yer yer derin bir biçimde parçalanmış olan il toprakları orta yükseklikteki dağlık alanlardan oluşmaktadır.
Bol yağışlı bir iklime sahip olan Zonguldak, yer üstü su kaynakları bakımından oldukça zengindir. İlde Karadeniz'e dökülen Filyos Çayı dışında büyük akarsu olmamakla birlikte, çok sayıda akarsu vardır. Bu akarsular, il alanının sık bir vadi ağıyla parçalamıştır.
[değiştir] İklim
İl merkezi Zonguldak’ta en soğuk ayın ortalaması 6 ˚C en sıcak ayın ki ise 21.6 ˚C olup yıllık yağışlar Doğu Karadeniz bölümünde olduğu gibi boldur ve kıyının hemen her yerinde 1 m’yi aşmaktadır. [2]
[değiştir] Sanayi
Bölgedeki önemli sanayi tesislerinin başında Türkiye Taşkömürü Kurumu yer almaktadır. İşletmecilik Başlangıcı (1843 - 1848) tarihlerine dayanmaktadır.
1830 - 1848 tarihleri arasındaki arama ve işletmecilik faaliyetleri hakkında çok ayrıntılı bilgi olmamakla birlikte; 1843 tarihli resmi belgelerde, Ereğli ve Amasra’da üretilen “vapur kömürünün” İstanbul’da pazarlamasından ve gerekli düzenlemelerin yapılmasından sonra devlet hazinesine sağlayacağı katkıdan söz edilmektedir. 1848’ de yapılan inceleme ve düzenlemelerle, Ereğli Amasra arasında “taşkömürü bulunan yerler” saptanarak “havza sınırları” ilk kez tanımlanmıştır.
Bölgedeki taşkömürünü işleten kurumlar:
- Hazine- İ Hassa (Evkaf Nezareti) Yönetimi (1848 - 1854)
- İngiliz (Galatalı Sarraflar) Kömür Kumpanyası İşletmeciliği (1849 - 1854)
- Kırım Savaşı (Geçici İngiliz) Yönetimi (1854 - 1856)
- Hazine- İ Hassa (Evkaf Nezareti) Yönetimi (1856 - 1861) Emanet İdare İşletmeciliği (1856 - 1859)
- Zafiropulos İşletmeciliği (1859- 1860)
- İngiliz Kömür Kumpanyası İşletmeciliği (1860- 1861)
- Hazine-İ Hassa (Evkaf Nezareti) Yönetimi ( 1861 – 1865)
- Bahriye Nezareti Yönetimi (1865 – 1908)
- Tersane İdaresi İşletmeciliği (1865 – 1882)
- Yerli- Yabancı Sermaye Şirketleri İşletmeciliği (1882 - 1940)
- Nafia Nezareti Yönetimi (1908- 1909)µ
- Orman ve Maadin Ticaret ve Ziraat Nezareti Yönetimi (1909- 1920)
- Dünya Ve Ulusal Kurtuluş Savaşı Dönemi (1914- 1922)
- İktisat Vekaleti Yönetimi (1920-1940)
- İş Bankası İşletmeciliği (1926-1940)
- Etibank ve EKİ işletmeciliği (1937-1940)
- Etibank Ve EKİ Yönetimi (1940-1957)
- TKİ Yönetimi (1957-1984)
- TTK Yönetimi (1984-)
Bölgede taşkömürünün yanı sıra ağır sanayi için önemli hammaddelerden biri olan demir çelik sanayi de gelişmiş tesislere sahiptir. 15 Mayıs 1965te üretime başlayan Erdemir, bugün ulaştığı 3 milyon 500 bin ton/yıl düzeyinde ham çelik üretim kapasitesi ile halen Türkiye'nin en büyük demir çelik kuruluşu ve tek entegre yassı çelik üreticisidir. Uluslararası kalite standartlarında levha, sıcak ve soğuk haddelenmiş sac ile kalay, krom ve çinko kaplamalı sac üretmektedir. Kdz.Ereğli'de yaklaşık 4 km'lik bir alan üzerine kurulu Erdemir tesislerinde,kok-sinter-yüksek fırın-BOF-sürekli döküm-sıcak haddeleme-sürekli soğuk haddeleme ve kaplama teknolojisi ile üretim yapılmaktadır.
Bölgenin diğer başlıca sanayi alanları tarım ve hayvancılık, enerji, taş ve toprağa dayalı ürünler olarak sıralanabilir.
[değiştir] Eğitim
İl genelinde 10 anaokulu, 324 ilköğretim okulu, 59 genel - mesleki lise olmak üzere toplam 389 okulda eğitim ve öğretim yapılmaktadır.
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi; Tıp Fakültesi, Devrek Fen Edebiyat Fakültesi, Karabük Teknik Eğitim Fakültesi, Bartın Orman Fakültesi, Mühendislik Fakültesi, Çaycuma İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Ereğli Eğitim Fakültesi ve Fethi Toker Güzel Sanatlar Tasarım Fakültesi olmak üzere 8 fakülte, 3 enstitü, 2 yüksekokul, 8 meslek yüksekokuldan oluşmaktadır.
Üniversite bünyesinde 32 profesör, 32 doçent, 259 yardımcı doçent, 106 öğretim görevlisi, 43 okutman, 256 araştırma görevlisi, 8 uzman olmak üzere toplam 736 akademik personel görev yapmaktadır.
[değiştir] Turizm
Arkeolojik buluntulara göre M.Ö. 2500'lere uzanan bir geçmişi bulunan ilk yerleşimcilerinin Hattiler olduğu sanılan bölge toprakları tarih boyunca pek çok uygarlığın yaşam alanı olmuş [3], bu uygarlıklara ait izlerin bir kısmı günümüze intikal etmiştir. Zonguldak ilinin önemli turistik ögeleri şunlardır:
[değiştir] Tarihi yerler
Kdz.Ereğli (Heraklela Pontike), Filyos (Tieion),
[değiştir] Mağaralar
Gökgöl, Cumayanı, Kızılelma, Sofular, Ilıksu, Erçek, Cehennemağzı, İnağzı, Çayırköy mağaraları
[değiştir] Kaplıcalar
Kozlu, Bostanbükü, Karaçayır
[değiştir] Camiler
Köprülü Camii
[değiştir] Yaylalar
Bölüklü yayla
[değiştir] Notlar
[değiştir] Kardeş Şehirler
[değiştir] Dış bağlantılar
|
|
||
|---|---|---|
| şehir | Zonguldak |
   |
| İlçe | Alaplı - Çaycuma - Devrek - Eregli - Gökçebey | |
|
İller
|
||
| Ege | ||
| Karadeniz | ||
| İç Anadolu | ||
| Doğu Anadolu | ||
| Marmara | ||
| Akdeniz | ||
| Güneydoğu Anadolu | ||
|
Zonguldak ilinin ilçeleri |  |
|---|---|---|
|
Zonguldak | Alaplı | Çaycuma | Devrek | Gökçebey | Karadeniz Ereğli |
||
