Zona hastalığı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Esculaap4.svg     Bu maddede yazılanlar yalnızca bilgi verme amaçlıdır.
Yazılanlar, doktor uyarısı ya da önerisi değildir.


Herpes zoster neck.png
Shingles on the chest.jpg

Herpes zoster, genel adıyla zona, varisella zoster virüsünün sebep olduğu ve daha önce su çiçeği geçirmiş kişilerde görülen, vücudun tek tarafında deride su toplamış ağrılı kabartılarla seyreden bir hastalıktır. Halk arasında kuşak hastalığı veya gece yanığı olarak da bilinir.

Varisella (Su Çiçeği) sonrası varisella zoster virüsü vücut sinir hücrelerine yerleşip hiçbir belirti vermeksizin yıllarca inaktif kalabilir. Bağışıklık sistemindeki zayıflık veya bozuklukla yerleştiği hücrelerden ayrılıp aksonlar boyunca ilerleyerek sinir bölgesindeki deride viral enfeksiyona yol açabilir. Kabartılar genellikle 2-4 hafta içerisinde iyileşir, fakat sinir ağrıları kalıcı olabilir (postherpetik nevralji).

Bir zona hastası başkasına (genellikle çocuklara) su çiçeği bulaştırabilir, fakat zona bulaştıramaz. Çünkü zona vücut içine yerleşmiş virüs kaynaklıdır, havadan bulaşan virüsle olmaz.[1][2]

Vücut Direncini Azaltan Nedenler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Stres (Yoğun Stres)
  • Üzüntü
  • Uykusuzluk
  • Yorgunluk
  • Beslenme bozukluğu ya da uzun ve sağlıksız diyetler
  • Kanser ilaçları
  • Işın tedavileri
  • Kaza ve zehirlenme sonrası
  • AIDS

Belirtileri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Halsizlik
  • Yorgunluk
  • Ateş
  • Şiddetli ağrı ve yanma
  • Deride renk kaybı ve çöküntü, kızarıklık, kabarcıklar
  • Başağrısı
  • Derinin kabuklanıp dökülmesi
Zona kabarcıklarının gelişimi
1. Gün 5. Gün 6. Gün
ShinglesDay1.JPG ShinglesDay5 ed.JPG ShinglesDay6 ed.JPG

Tanı ve tedavi[değiştir | kaynağı değiştir]

Derideki belirtilerle birlikte gelen ağrılar nedeniyle genellikle tanı koyulması kolaydır. Özel durumlarda virüsün saptanması için pahalı yöntemler uygulanır. Kabarcıklardaki sıvıda bulunan bazı hücrelerin mikroskop ile belirlenmesi tanıyı destekler.

Zona hastalığı birkaç hafta içinde kendiliğinden iyileşir. Genellikle ağrı kesiciler ve sıvı pansumanlar hastayı rahatlatmak amacıyla kullanılır. Sıvı pansumanlar kabarcıkların hızlı kurumasını sağlar. İlk 72 saat içinde sistemik antiviral ilaçlar (asiklovir, famsiklovir veya valasiklovir) kullanılmasıyla, döküntü ve ağrı süresi kısalır. Bunun dışında B1 - B6 vitaminleri, antiinflamatuarlar, kaşıntıya karşı antihistaminler, dıştan da antiseptik anestezik krem ve solüsyonlar kullanılmaktadır. Gözle ilgili zonada göz kremleri uygulanır.

Ender görülse de daha önce zona hastalığı geçirmiş hasta, direnci aşırı düşürecek bir durum karşısında yeniden bu hastalığa yakalanabilir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Shingles Information Page" (İngilizce). National Institute of Neurological Disorders and Stroke. http://www.ninds.nih.gov/disorders/shingles/shingles.htm. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2012. 
  2. ^ "Herpes zoster" (İngilizce). Wikipedia. http://en.wikipedia.org/wiki/Herpes_zoster. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2012. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]