Ziya Hurşit
Ziya Hurşit Bey[1][2] (1890, Hemşin Kazası (Çamlıhemşin) - 14 Temmuz 1926), Türk siyasetçi. TBMM'in I. dönem Lazistan milletvekillerinden biridir. Gazi Mustafa Kemal Paşa'ya suikast girişiminde bulunduğu gerekçesiyle idam edilmiştir.[3][4][5]
Kürdoğlu ailesine mensuptu. Almanya'da Danzig'de Gemi inşaatı ve telsiz öğrenimi gördü. Trabzon delegesi olarak Erzurum Kongresi'ne katıldı. Kurtuluş Savaşı'nda savaştı. 1920 yılında Lazistan milletvekili olarak I. TBMM'de yer aldı. Yozgat İstiklal Mahkemesi üyeliği yaptı. Ancak Mustafa Kemal'le görüşleri ayrıldı. İkinci dönem milletvekili seçilemedi.
16 Haziran 1926 tarihinde İzmir'de Mustafa Kemal Paşa'ya karşı suikast hazırlığı yapmakta olduğu gerekçesiyle tutuklandı. Yapılan suçlamaya göre Ziya Hurşit'le birlikte hareket eden Gürcü Yusuf, Laz İsmail ve Çopur Hilmi, Kemeraltı Karakolu önünde Mustafa Kemal’e ateş edeceklerdi. Ziya Hurşit ve arkadaşları kargaşadan yararlanarak Yemiş çarşısında bekleyen bir arabayla Giritli Şevki Bey'in rıhtımda bekleyen motoruna binip Sakız Adası'na kaçacaklardı. Fakat son anda Şevki Bey'in pişmanlık duyarak suikastçıları ihbar etmesi sonucu Ziya Hurşit ve arkadaşları yakalandılar. Suikastin arkasında TBMM'nin tek muhalefet partisi olan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası içindeki bir grubun olduğu iddia edildi. Bu parti kapatıldı, Ziya Hurşit ve arkadaşları İstiklal Mahkemesince idam cezasına çarptırıldı ve Ziya Hurşit, 14 Temmuz 1926'da başta Laz İsmail, Gürcü Yusuf, Çopur Hilmi, Ahmet Şükrü Bey, Ayıcı Arif, İsmail Canbulat, Cavit Bey olmak üzere 13 kişiyle birlikte idam edildi.
[değiştir] Kaynakça
- ^ Türk Parlamento Tarihi Araştırma Grubu, Türk Parlamento Tarihi Millî Mücadele ve T.B.M.B.I.Dönem 1919-1923 - I. Dönem Milletvekillerin Özgeçmişleri, III.Cilt, Türkiye Büyük Millet Meclisi Vakfı Yayınları, Ankara, 1995, s.721. ISBN 975-7291-06-4
- ^ Türkiye Büyük Millet Meclisi, İlk Meclis Anketi - Birinci dönem TBMM Üyelerinin Gelecekten Bekledikleri, TBMM Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu Yayınları, Ankara, Nisan 2004, s.290. ISBN 975-7479-95-0
- ^ İzmir Suikastı ve muhalefetin tasfiyesi
- ^ Karanlıkta kalan suikast girişimi, Milliyet Gazetesi, 10 Kasım 1998
- ^ İzmir Suikastı Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Sayı 28, Cilt: X, Mart 1994
 |
Bir Türk siyasetçi ile ilgili bu madde bir taslaktır. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
