Yörükler, Ondokuzmayıs
 |
Bu madde Vikipedi standartlarına uygun değildir. Sayfayı Vikipedi standartlarına uygun biçimde düzenleyip Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. Not: Gerekli değişiklik yapılmadan bu şablon kaldırılmamalıdır. Bu madde Mart 2009 tarihinden beri, düzenleme isteğiyle etiketlidir. |
 Yörükler, Ondokuzmayıs, Samsun |
|
|---|---|
 |
|
| Bilgiler | |
| Alan : | km² |
| Nüfus : | 2.447 |
| Nüfus Yoğunluğu : | |
| Rakım : | |
| Saat Dilimi : | UTC+2 |
| Web Sitesi : [1] | |
| Yönetim | |
| Ülke : | Türkiye |
| İl : | Samsun |
| İlçe : | Ondokuzmayıs |
| Bölge : | Karadeniz Bölgesi |
| Belediye Başkanı : | Süleyman Eroğlu |
Yörükler, Samsun ili, Ondokuzmayıs ilçesine bağlı belde.
- Madde işaretli liste öğesi
Konu başlıkları |
[değiştir] Genel bilgiler, köyün tarihi ve kurucu aileleler
Kızılırmak deltası üzerinde bulunan Yörükler kasabası, Roma ve Geç-Antik Çağı izleri taşıyan Hızır-İlyas Höyüğü (Yörükler Tümülüsü) ve köy merkezine çok yakın bir yerde bulunan 300 yıllık bir hamamının kalıntıları ile tarihi bir önem taşımaktadır. Bu eski hamam soyu osmanlıya dayanmaktatır. yabancı kişiler bu hamamda altın oldugunu soylemişlerdir ve hatta kazarken iskelet kemikleri bulunmuştur. Adıyla uyumlu olarak nüfusun %70'ini yörükler oluşturmaktadır, %30'luk bölümünü ise Tokatlı, Giresunlu, Ordulu, Trabzonlu, Rizeliler oluşturur. Büyük çoğunluk Kocaeli ve Sakarya illerinden 120 yıl kadar önce göçle gelmişlerdir. Asıllarının Aydın vilayetinden olduğu söylenmektedir. Kesin olmamakla beraber, bu Aydın eski Aydınoğulları beyliğinin kapsadığı daha geniş bir alanı ifade ediyor olabilir. Günümüzde özellikle Manisa civarında köydeki aşiretlerle aynı ismi taşıyan aşiretler olması bağlantı olasılığını arttırmaktadır. Kasabada bulunan belli başlı aşiretler şunlardır:
Karatekeli, Kızılkeçili, Şehitli, Çaparlı, Manavlı, Yeniosmanlı ve Kaçar. Bu aşiretlere bağlı alt obalar da mevcuttur, bunlardan bazıları Topallı, Seçmezli, İbilli ve Araplı olarak sıralanabilir.
Kurucu Aileler:
| LAKAPLARI | AŞİRETİ | AİLE BÜYÜKLERİ | SOYADLARI |
|---|---|---|---|
| Eski Yörükler | |||
| Emineceler | Çaparlı | Hüseyincik | Aygün, Taşkın, Şimşek |
| Hocalar | " | Molla Mehmet ve oğlulları Yusuf Hoca, Halil Hoca, Mustafa Onbaşı, Mehmet Çavuş… | Ergün |
| Küçük Mehmetler, Depeli Aliler | " (veya İbili) | Küçük Mehmet, Depeli Ali | Yıldız, Yıldırım, Yüksel |
| Eseler | " | Esat ve Oğulları (Mehmet Ağa, Koca Mustafa, Ali Efendi) | Eroğlu, Şener,Şahiner |
| Müslümeceler | " | Hacı Ali, Hacı Mustafa, Hoca Mahmut, Hasan Hüseyin… | Sözen |
| Veliağalar | Katırcı | Kanlı Mahmut'un oğulları Veli Ağa, Oğulları Hamdi, Şoför Mehmet ve (yeğenleri) Deveci Musa, Hacı Mahmut, Küçük Ali | Aydın, Devecioğlu,Şen |
| Kocaaliler, Kocahasanlar | Çaparlı | Koca Ali, Koca Hasan, Kara Ahmet | Altınışık, Yılmaz |
| Şehitliler (Deli Mehmet) | Şehitli | Deli Mehmet ve oğlulları H.İbrahim, Çolak Mahmut, (Torunları) Mehmet (Memili) ve İbik | Ateş, Yaman, İpek |
| Karahasan ve İsmail | " | Hasan Ali, Hasan Mehmet, İsmailoğlu Mehmet | Özkan, Yaşar, Dereli |
| Danacılar | " | Danacı Mümin | Danacı |
| Kelosmanlar/Kelhüseyinler | " | Kelosman, Kelhüseyin | Akbulut |
| Küçük Süleymanlar | Manavlı | Küçük Süleyman, İbrahim Çavuş | Kurnaz |
| Kökeğriler | Topallı | İmamoğlu, Bolağa (Süleyman Aga), Kadir | Genç |
| İbrahim Ağalar | " | İbrahim Ağa ve Oğulları Mehmet, Kara Mustafa, Ş.Hüseyin,Ali... | Kurt |
| Köseler | ? | Topal Ese, Tat…. | Acar,Ege |
| Korucu Halil | İbili? | Korucu Halil, Efe, ... | Eser, Çizmeli |
| Şerifeceler | Şehitli? | Şerife ebe ve oğulları Mehmet onbaşı, Kara Ahmet..... | Turna |
| Bekirler, Sarılar | Çaparlı ? | Bekir, Sarı Mustafa, Çökelikçi... | Arslan |
| Yeni Yörükler | |||
| Hamzaoğulları | Çaparlı ? | Hamzaoğlu Mustafa, Mehmet ve Hüseyin | Erdinli, Erdemli, Hamzaoğlu |
| Dayıoğulları | Katırcı (Çaparlı) veya Seçmezli | Dayıoğlu Mehmet ve Bekir | Dayıoğlu, Güneş, Kandıra |
| Kavlaklar | Tekeli | Kavlak Mahmut | Uslu |
| Bacaklar | ? | Demirel | |
| Araboğulları | Araplı | Araboğlu Mustafa, İsmail, Foter | Baykal |
| Sağırlar | Seçmezli | Sağar Mustafa ve Oğulları Mehmet, Abdul, Kemal… | Tayhan |
| Molla İbrahim ve Muratlar | Manavlı | Murat ve Oğulları/Molla İbrahim ve Oğulları (Abdulkadir, Faik) | Türkmen |
| Hüseyinçavuşlar/Uzunhasanlar | ? | Hüseyin Çavuş, Uzun Hasan | Kuş |
| Gedikliler | ? | Abdi,Haydar… | Özdek |
| En son yerleşenler (Kösedik'te oturmayanlar) | |||
| Kıñır | Araplı | ? | Ula |
| Kaçarlar | Kaçar | Gacar Abdi ve İbrahim | Kaçar |
NOT: bu sadece bir şablondur, soyumuzla ilgili bazı bilgiler unutulmasın diye hazırladım. Köydeki bazı aileler ve listedeki bazı ailelerin birkısım bilgileri eksik, bilenler makul ve şablonu bozmayacak tarzda eklesin, hata varsa düzeltsin lütfen. (Keza Taşköprü ve Üçpınar'da yaşayan yörüklerin çoğu eksik). Sıralama kabaca yerleşim tarihine göredir, ailelerin nüfusuna veya subjektif önemine göre değildir, eksik veya hatalı bilgilerden ve sıralamadan dolayı kimse gücenmesin,neticede kendi ailemi de ortalara yazdım. Ayrıca aslen yörük olmayan köyümüz sakinleri de köye yerleştikleri andan itibaren kendi ailelerinin bilgilerini listeye eklerlerse birlik ve bütünlük açısından daha anlamlı olacaktır..
Kasaba özellikle 1960-1970'li yıllarda Almanya ve Avusturya başta olmak üzere yabancı ülkelere (Fransa, Hollanda, ABD, Avustralya) göç vermiştir. Halen köydeki nüfusun en az yarısı kadar da yurtdışında yaşamaktadır ve her yıl gidenler olmaktadır. 1970'lerin sonundan itibaren iç göç başlamıştır. 100'den fazla aile başta Bursa olmak üzere İstanbul ve İzmit'e göç etmiştir. Yüksek öğrenimin yaygınlaşması üzerine başka şehirlere okumaya ve çalışmaya gidenler de olmuştur.
Kasabada arazilerin tapusuz olması halen çözülememiş bir problemdir.
[değiştir] Kültür
Köy yörük geleneklerini çok iyi muhafaza edememiştir. Halk oyunları ve konuşulan şive yöreye uymakla beraber, gündelik dilde varolan öz Türkçe kelimeler genellikle korunmuştur. Günümüz Türkiye Türkçesi'nde kullanılmayan ancak tarama sözlüklerinde anlamları bulunabilecek, diğer bölgelerdeki yörüklerce de kullanılan yüzlerce kelime yaygın olarak kullanılmaktadır.
Halkoyunlarından bazıları kasap, demirağa, ikileme, üçayak horon, dik horon ve telgrafın telleridir. Eski düğünlerde yer alan seğmen seken yaşlımız veya halı dokumayı bilen kişiler kalmamıştır. Köyde hala develer mevcuttur.
Yemeklerde yörük kültürü kendini göstermektedir. Diğer yemeklerin yanında topalak(topalan), keşkek, yahni, tarhana, övelemeç, ovmaç, bazlama, saç böreği, incir dondurması, höşmerim, saraylı gibi daha ziyade yörüklerin yaptığı ve Karadeniz bölgesinde çok bilinmeyen yemekler yapılmaktadır.
Yörük olmayan köy sakinlerinin şiveleri, foklörü ve yemekleri geldikleri yörelerden izler taşır. Bir çok kültürün bir arada bulunması ile gelenek ve görenekler birbirinden etkilenmiş, kültürler içi içe geçmiştir.
Yörükler uzun süre kendi içlerinden evlenme geleneğini sıkı bir şekilde korumuşlardır, son 15-20 yıldır bu konuda daha esnek davranılarak, başka yöreden gelenlerle evlilikler yapılmıştır. Bu da halkın daha da çok kaynaşmasını sağlayan bir değişim olmuştur.
[değiştir] Nüfus
Yılara göre nüfusu:
- 2000 2.447
- 1997 2.975
- 1990 2.689
[değiştir] Belediye
Yörükler Belediyesi 26 Mart 1989'da kurulmuştur.
Belediye başkanları:
|
Ondokuzmayıs belde ve köyleri | |
|---|---|---|
|
İl: Samsun ● İlçe: Ondokuzmayıs |
||
|
Samsun İlçeleri: Samsun • Alaçam • Asarcık • Atakum • Ayvacık • Bafra • Canik • Çarşamba • Havza • İlkadım • Kavak • Ladik • Ondokuzmayıs • Salıpazarı • Tekkeköy • Terme • Vezirköprü • Yakakent |
||
 |
Samsun ile ilgili bu madde bir taslaktır. İçeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
 |
Bir belde hakkındaki bu taslağı geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
