V. Gustav

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
V. Gustav
Gustaf V av Sverige.jpg
İsveç Kralı
Hüküm süresi 8 Aralık 1907 - 29 Ekim 1950
Önce gelen II. Oscar
Sonra gelen VI. Gustav Adolf
Eş(leri) Victoria (Baden)
Çocukları VI. Gustav Adolf
Prens Vilhelm (Södermanland Dükü
Prens Erik (Västmanland Dükü)
Tam ismi
Oscar Gustav Adolf
Hanedan Bernadotte Hanedanı
Babası II. Oscar
Annesi Sofia (Nassau)
Doğum 16 Haziran 1858
Drottningholm Sarayı
Ölüm 29 Ekim 1950 (92 yaşında)
Drottningholm Sarayı

Gustav V (d. 16 Haziran 1858 - ö. 29 Ekim 1950), İsveç Kralı II. Oscar ile Norveç Kraliçesi Sofia of Nassau en büyük oğullarıdır. 1907’de tahta çıkmış ve 29 Ekim 1950’deki vefatına kadar tahtta kalmıştır.

İsveç yönetimine direk olarak karışan son kraldır. 1916’da savunma bütçesiyle ilgili uyuşmazlık yaşamıştır. Kral tutucu bir kimseydi fakat demokratik hareketi ve işçi ücret haklarını tasvip etmiştir. Kral ayrıca son İsveç Başkomutanı olan kraldır (1907-1939) I. Dünya Savaşı boyunca Alman sempatizanı bir politika sergilemiştir. I. Dünya Savası hakkındaki politikasını Alman asıllı mütehakkim eşi etkilemiştir. 18 Aralık 1904’te iki İskandinav kralıyla birbirlerine destek vermek amacıyla bir görüşme gerçekleştirmiştir, diğer taraftan üçlü kral konferansıyla kuşkuya mahal vermememek ve Almanya saffında savaşta katılmak istiyordu.

Kral ve torunu prens Adolf, ikinci dünya savaşından önce Nazi liderleriyle beraber sosyalsize etmiş olmalarına rağmen bu muhtemelen sadece diplomatik amaçlıydı. Tarihçi Jörgen Weilbul’un notlarına göre müessir Macaristan’ın insanlık adına Yahudileri korumasını desteklemişlerdi. Roosevelt’in emriyle , Gustav V Hitler’e barış için müzakere yapılmasını önerdi “menfaatine olacak bir barış” olacaktı bu barış (1938).

Başbakan Hansson’a göre, kral hükümete eğer Almanya’nın isteklerine izin vermezse istifa etmek zorunda kalacağı konusunda gözdağı vermekteydi.( Almanya İsveç topraklarında kuzey Finlandiya ve Kuzey Norveç’teki gibi askeri tümen araç vs bulunduracak üs istemekteydi.). 1947’de bu talebin doğruluğu tartışıldı. Başbakan Hansson’a göre. (1939-1941) Kral beyanında Almanya ile olabilecek herhangi bir çatışmadan kaçındığını belirtti. Ernst Wigtors, Gustav V ve Prens Gustav İsveç Hükümetine müttefike askeri araç ve asker bulundurabilecekleri İsveç’te bir üs verme konusunda razı etmeye çalıştılar fakat hükümet bu isteği geri çevirdi çünkü Almanya yüzünden ileride ceza alabileceklerini farkındaydılar.

V. Gustav 29 Ekim 1950’de vefat etmiş ve tahta büyük oğlu Gustav VI Adolf geçmiştir.