Uzak geleceğin zaman çizelgesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Bir kara delik. Evrenin uzak geleceğiyle ilgili bütün modellemeler bunun uzak gelecekte geriye kalan tek obje olacağını öne sürüyor.

Uzak geleceğin zaman çizelgesi, geleceğin kesin olarak tahmin edilemeyeceği aşikar iken [kaynak belirtilmeli], halihazırdaki bilimsel çalışmalardan ve modellerden yola çıkarak hazırlanmış bir listedir. Bu bilimsel çalışmalar ve modeller arasında; gezegen ve yıldızların nasıl şekillendiklerini, etkileşim içine girdiklerini ve söndüklerini ortaya çıkaran astrofizik, maddenin en küçük yapısını inceleyen parçacık fiziği ve kıtaların yüzyıllar boyunca nasıl hareket ettiklerini inceleyen levha hareketleri vardır.

Dünya, güneş sistemi ve evrenin geleceği ile ilgili tüm tahminlerde, entropi ya da iş için mevcut bir enerji kaybı zaman içinde artmalıdır diyen termodinamiğin ikinci kanunu hesaba katılmalıdır.[1]Yıldızlar en nihayetinde yakıtları olan hidrojenleri tüketerek sönecekler; böylelikle bu sönen yıldızların yakınlarından geçenler kütleçekimsel olarak kendi yıldız sistemlerindeki gezegenleri ve kendi galaksilerindeki yıldızları fırlatacak. Nihayetinde, maddenin kendisi radyoaktivitenin etkisi altında kalacak, hatta en istikrarlı maddeler bile atomaltı parçacıklara ayrılacaklar. Fakat, halihazırdaki teoriler evrenin açık yapılı olduğunu söylediğinden, sonsuz bir zamandan sonra Büyük Çöküş gerçekleştiğinde evren kendi üzerine yıkılmayacaktır. Sonsuz gelecek, potansiyel olarak Boltzmann beyni gibi ihtimal dahilindeki birkaç büyük olayın olma ihtimaline izin vermektedir.

Bu zaman çizelgesi, bundan sekizbin yıl sonraki olaylardan başlayarak daha uzak bir zaman dilimini kapsar. Proton bozulması ya da dünyanın kırmızı dev güneş tarafından yok edilip edilmeyeceği gibi henüz cevaplanmamış sorular için de ayrıca alternatif bir gelecek çizelgesi hazırlanmıştır.

Semboller
Key.svg olayı belirleyen
Five Pointed Star Solid.svg Astronomi ve astrofizik
Noun project 528.svg Jeoloji ve gezegenbilim
Psi2.svg Parçacık fiziği
PiCM200.svg Matematik
Aiga toiletsq men.svg Teknoloji ve kültür

Dünya, Güneş Sistemi ve evrenin geleceği[değiştir | kaynağı değiştir]

Key.svg Bundan kaç yıl sonra Olay
Five Pointed Star Solid.svg 36,000 Şu an dünyadan 10.30 ışık yılı uzaklıktaki Ross 248 dünyaya 3.024 ışık yılı mesafeye gelecek ve güneşe en yakın yıldız olacak.[2]
Five Pointed Star Solid.svg 42,000 Alfa Centauri bir kez daha güneşe en yakın yıldız sistemi olacak.[2]
Noun project 528.svg 50,000 Burger ve Loutre'nin çalışmalarına göre,[3] bu tarihte buzularası dönem sona erecek, ve dünya tekrar buz çağına geri dönecek (küresel ısınmanın sınırlı etkisi olacağı varsayılarak).

Niagara Şelalesi aşınarak yok olacak.[4]

Five Pointed Star Solid.svg 50,000 Gelgitsel ivmeden dolayı, Jülyen günü 86,401 SI saniye olacak. Bu tarihten sonra artık saniye saate her gün eklenmek zorunda olacak.[5]
Five Pointed Star Solid.svg 100,000 Özdevinimden (yıldızların galaksi içerisindeki hareketleri) dolayı takımyıldızları tanınamaz hale gelecek.[6]

Bir üstündev yıldız olan VY Canis Majoris büyük ihtimalle bir Hipernova halinde patlayacak.[7]

Noun project 528.svg 250,000 Hawaii adası yakınlarındaki dünyanın en genç sualtı volkanı Lōʻihi denizaltı dağ dizisi, okyanusun üzerine çıkacak ve yeni bir volkanik ada olacak.[8]
Noun project 528.svg 500,000 Bu tarihte dünyaya büyük bir ihtimalle 1 km çapında bir meteor çarpacak.[9]
Five Pointed Star Solid.svg 1 milyon Kırmızı süperdev yıldız Betelgeuse patlayarak bir süpernova'ya dönüşecek. Patlama gün ışığında gözlemlenebilecek.[10][11]
Five Pointed Star Solid.svg 1.4 milyon Gliese 710 güneşin 1.1 ışık yılı yakınından geçecek, ve büyük ihtimalle Güneş Sistemi'nin etrafında dönen kuyruklu yıldızlar kümesi Oort bulutu'nu rahatsız edecek ve Güneş Sistemi'nin içine bir kuyruklu yıldızın çarpmasına sebep olacak.[12]
Noun project 528.svg 10 milyon Genişleyen Doğu Afrika rifti Kızıldeniz'in suyu ile dolacak, ve bu yeni okyanus havzası Afrika kıtasını ikiye bölecek.[13]
Noun project 528.svg 11 milyon Mars'ın uydusu Phobos, Mars'ın yüzeyine çarpacak.[14]
Noun project 528.svg 50 milyon Kaliforniya kıyıları Aleutian trençi'nin altına geçmeye başlayacak.[15]

Afrika ve Avrasya çarpışarak Akdeniz Havzası'nı kapatacak ve böylelikle Himalaya Dağları benzeri dağlar oluşacak.[16]

Noun project 528.svg 100 milyon Bu tarihte bundan 65 milyon yıl önce yaşanan küresel felaket Kretase-Tersiyer yok oluşu gibi bir felakete sebep olacak bir meteor dünyaya çarpacak.[17]
Five Pointed Star Solid.svg ~240 milyon Güneş sistemi galaksi merkezindeki bir galaktik yılı dönüşünü tamamlayacak.[18]
Noun project 528.svg 250 milyon Dünyadaki bütün kıtalar eriyip birleşerek tek bir kıta olan süperkıta'yı oluşturacak. Oluşacak üç alternatif süperkıta Amasia, Novopangea, ve Pangaea Ultima'dır.[19][20]
Noun project 528.svg 600 milyon Güneşin parlaklığının artmasıyla birlikte dünya yüzeyinin eskimesi hızlanacak, atmosferdeki karbondioksit seviyesi azalacak. Bu noktada C3 karbon tutulumu mekanizması duracak. C3 fotosentezi yapan bütün bitkiler (yeryüzündeki bitki türlerinin neredeyse %99'u) ölecek.[21]
Five Pointed Star Solid.svg 600 milyon Gelgitsel ivmelenme Ay'ı dünyadan çok uzak bir mesafeye itecek, öyle ki bir daha güneş tutulması olmayacak.[22]
Noun project 528.svg ~800 milyon Karbondioksit seviyesi C4 karbon tutulumu mekanizması'nın bir daha mümkün olmayacağı seviyeye düşecek. Bütün bitkiler ölecek. Atmosferde serbest halde bulunan oksijen sonunda ortadan kaybolacak. Çok hücreli yaşam sona erecek.[23]
Noun project 528.svg 1 milyar Güneşin parlaklığı %10 artarak, dünya yüzeyindeki sıcaklığın ortalama 47°C'ye çıkmasına ve okyanusların kaynamasına sebep olacak.[24] Basit yaşamın devamı için kutuplarda su torbaları hala bir miktar bulunabilecek.[25]
Noun project 528.svg 1.3 milyar Ökaryot yaşam sona erecek. Sadece Prokaryot yaşam kalacak.
Noun project 528.svg 1.5-1.6 milyar Güneşin parlaklığının artmasıyla, yaşanabilir alan dışarı doğru kayacak ve dünya üzerinde yaşam son bulacak.

Diğer taraftan, Mars atmosferindeki karbon dioksit miktarı artacak ve yüzeyindeki sıcaklık dünyanın buz çağındaki sıcaklığına yakın bir seviyeye gelecek.[26]

Noun project 528.svg ~2.3 milyar Dünyanın iç çekirdeği yılda 1 mm büyümeye devam ederse, dış çekirdek bu vakitlerde donmuş olacak.[27][28]
Five Pointed Star Solid.svg 3 milyar Ay'ın dünya üzerindeki eksen eğimi etkisi yapan Medyan noktası, dünyadan uzaklaşmasıyla azalacak. Bunun bir sonucu olarak, dünyanın manyetik kutup noktasındaki kayma kaotik ve ölçüsüz bir duruma gelecek.[29]
Five Pointed Star Solid.svg 3.3 milyar  %1 ihtimal ile Merkür'ün yörüngesi çok uzayarak Venüs ile çarpışacak ve iç güneş sistemini kaosa sürükleyecek. Büyük ihtimal dünya ile bir gezegenin çarpışmasına neden olacak.[30]
Noun project 528.svg 3.5 milyar Dünya yüzeyindeki durum şu an Venüs yüzeyindeki durum ile aynı olacak.[31]
Five Pointed Star Solid.svg 3.6 milyar Neptün'ün uydusu Triton, Roche limitine düşecek ve büyük ihtimalle yeni bir Gezegen halkası'na dönüşecek.[32]
Five Pointed Star Solid.svg 5.4 milyar Güneş, çekirdeğindeki hidrojenin tükenmesiyle Anakol'u terkedecek ve kırmızı dev'e dönüşecek.[33]
Five Pointed Star Solid.svg 7 milyar Andromeda-Samanyolu çarpışması meydana gelecek.[34]
Five Pointed Star Solid.svg 7.5 milyar Dünya ve Mars, güneşin genişlemesiyle kütleçekim kilidi içerisine girecekler.[35]
Five Pointed Star Solid.svg 7.9 milyar Güneş bugünkü yarıçapının 256 katı olan kırmızı dev kolunun ucuna vararak maksimum değerine ulaşacak. Bu esnada Merkür, Venüs ve muhtemelen dünya yıkılacak.[36]

Bu vakitlerde Satürn'ün uydusu Titan'ın yüzeyi yaşama imkan sağlayacak sıcaklığa ulaşacak.[37]

Five Pointed Star Solid.svg 8 milyar Güneş şu anki kütlesinin %54.05'ine düşerek karbon-oksijen karışımı beyaz cüce'ye dönüşecek.[38][39][40]
Five Pointed Star Solid.svg 14.4 milyar Güneşin ışığı bugünkü ışık miktarının üç trilyon aşağı seviyesine düşerek kara cüce'ye dönüşecek. Sıcaklığının da 2239 K'ya düşmesiyle gözle görülemez hale gelecek.[41]
Five Pointed Star Solid.svg 20 milyar Big Rip hipotezine göre evrenin sonu.[42] Chandra X-ışını Gözlemevi'nin yaptığı Galaksi grubu'nun hızını ölçen gözlemlere göre ise bu olmayacak.[43]
Five Pointed Star Solid.svg 50 milyar Dünya ve Ay'ın güneşin genişlemesinden kurtulduğunu varsayarak, bu vakitlerde her ikisi kütleçekim kilidi içerisine girecek ve birbirlerine sadece bir yüzlerini gösterecekler.[44][45] Bundan sonra güneş, kütleçekim hareketiyle sistemin açısal momentumunu emerek, ay yörüngesinin parçalanmasına ve dünyanın yukarı doğru dönmesine sebep olacak.[46]
Five Pointed Star Solid.svg 100 milyar Evrenin genişlemesi bütün Büyük Patlama izlerinin gözlemlenebilir evren limitleri içerisinde yok olmasına ve kozmolojinin imkansız hale gelmesine sebep olacak.[47]
Five Pointed Star Solid.svg 450 milyar Samanyolu'nun da içinde bulunduğu yaklaşık 47 galaksinin bir araya gelerek oluşturduğu Yerel Grup gök adaları medyan noktasına ulaşacak ve hepsi eriyip bir tek galaksiye dönüşecek.
Five Pointed Star Solid.svg 1012 (1 trilyon) Galaksilerin ihtiyaç duydukları gaz bulutlarının tükenişi ve yıldız oluşumunun sonu.[48]
Five Pointed Star Solid.svg 2×1012 (2 trilyon) Karanlık enerjinin evreni büyük bir hızla genişletmeye devam ettiği varsayılırsa, Başak süperkümesi'nin dışındaki bütün galaksiler artık herhangi bir şekilde algılanabilir, keşfedilebilir olmayacak.[49]
Five Pointed Star Solid.svg 3 x 1013 (30 trilyon) Beyaz cüce güneş başka bir yıldız kalıntısıyla karşılaşacak. Bu iki cisim birbirlerine yakın mesafeden geçtiklerinde, gezegenlerinin yörüngeleri etkilenecek ve gezegenler bağlı oldukları sistemin yörüngesinden fırlatılabilecekler. Yakın yörüngeli gezegenlerin fırlatılması daha uzun sürebilecek.[50]
Five Pointed Star Solid.svg 1014 (100 trilyon) Galaskilerdeki yıldız oluşumunun tamamen sona ereceği tahmin edilen tarih. Bu aynı zamanda Stelliferous Çağı'ndan Degenerate Çağı'na geçiş dönemi olacak; yıldızların oluşması için gerekli hidrojen kalmayacak, geriye kalan bütün yıldızlar da yakıtlarını tüketip sönecek.[51]
Five Pointed Star Solid.svg 1.1-1.2×1014 (110-120 trilyon) Evrendeki bütün yıldızların yakıtlarını tüketip sönecekleri tahmin edilen tarih (en fazla yaşayan yıldızlardan Kırmızı cüce'lerin 10-20 trilyon yıl yaşam süresi var). Bu noktadan sonra, Sıkışık yıldız olarak sadece Beyaz cüceler, Kahverengi cüceler, Nötron yıldızları ve kara delikler kalacak.
Five Pointed Star Solid.svg 1015 (1 katrilyon) Yıldızsal cisimlerin çarpışmaları sonucu güneş sistemindeki bütün gezegenler yörüngelerinden ayrılacak.

Bu vakitte güneş mutlak sıfırın üzerinde beş dereceye kadar soğuyacak.[52]

Five Pointed Star Solid.svg 1019 to 1020 Kahverengi cüceler ve sıkışık yıldızların galaksilerden fırlatılacağı tahmin edilen tarih. İki cisim birbirlerine yakın mesafeden geçtikleri vakit, enerjilerini arttırmak için yörüngesel enerjilerini küçük kütleli cisimlerle değiştirecekler. Bu durumda küçük kütleli cisimler galaksiden fırlatılmak için yeteri kadar enerji kazanabilecek. Bu süreç galaksinin çoğunluğu kahverengi cüceler ve sıkışık yıldızlar olan cisimleri dışarı fırlatmasına sebep olacak.[53]
Five Pointed Star Solid.svg 1020 Çekimsel radyasyon salınımından dolayı dünyanın güneşin etrafında dönüşü zayıflayacak.
Psi2.svg 2×1036 Eğer proton bozulması alabileceği en küçük değeri(8.2 x 1033 yıl) alırsa, bu tarihte gözlemlenebilir evrendeki bütün nükleonlar bozulmuş olacak.
Psi2.svg 3×1043 Eğer proton bozulması alabileceği en büyük değeri(1041 yıl) alırsa, bu tarihte gözlemlenebilir evrendeki bütün nükleonlar bozulmuş olacak.[54] Bu vakitte, eğer protonlar bozulursa, sadece kara deliklerin mevcut olacağı Kara Delik Çağı başlamış olacak.
Psi2.svg 1065 Protonların bozulmadığı varsayılırsa, kaya gibi sert cisimler kuantum tünellemesi ile atom ve moleküllerini yeniden düzenleyecekler. Bu zaman diliminde bütün maddeler sıvı haldedir.
Psi2.svg 1.7×10106 20 trilyon güneş kütleli dev kara delikler Hawking radyasyonu ile bozulmaya başlayacaklar.[55] Bu Kara Delik Çağı'nın sonu olacak. Bu zaman diliminden sonra, eğer protonlar bozulursa, evren bütün fiziksel cisimlerin atomaltı parçacıklara bölünüp yavaş yavaş son enerji safhasına girecekleri Karanlık Çağa girecek.
Psi2.svg 101500 Protonların bozulmadığı varsayılırsa, bütün maddenin demir-56'ya dönüşeceği vakit.
Five Pointed Star Solid.svg 10^{10^{26}}[a] Protonların bozulmadığı varsayılırsa, bütün maddelerin kara delikler tarafından yutulacağı tarih. Buna müteakiben Kara Delik Çağı ve Karanlık Çağ'a ani geçişler bu zaman diliminde olacak.
Psi2.svg 10^{10^{50}} Boltzmann beyninin entropi azalımıyla vakumun içinde belireceği tarih.[56]
Psi2.svg 10^{10^{56}} Rastgele kuantum değişimi yeni bir Büyük patlama meydana getirecek.[57]
Five Pointed Star Solid.svg 10^{10^{76}} Proton bozulmasının olmayacağı varsayılırsa, bütün maddelerin kara delikler tarafından yutulacağı tarih.[58]
Psi2.svg 10^{10^{120}} Evren son enerji safhasına ulaşacak.
PiCM200.svg 10^{10^{10^{76.66}}} Poincaré tekrar teoremine göre kuramsal bir kutunun içine hapsedilmiş yıldızsal kütleden oluşan kara deliğin kuantum hali dönemi. [59] Bu zaman dilimini iyi kavrayabilmek için, tarihin kendisini Ergodic hipotezine göre rastgele pek çok kez tekrar ettiği bir model düşünülebilir. "Nedense" ilk kez bu zaman diliminde şu an halihazırdaki zaman diliminde yaşananlara yakın şeylerin yaşanacağı düşünülebilir.
PiCM200.svg 10^{10^{10^{10^{2.08}}}} Poincaré tekrar teoremine göre kuramsal bir kutunun içine hapsedilmiş ve bir kütleye sahip ve gözlemlenebilir evren içerisinde bulunan kara deliğin kuantum hali dönemi.
PiCM200.svg 10^{10^{10^{10^{10^{1.1}}}}} Linde'nin sonsuz büyüme teorisi modeli gözönüne alınarak 10−6 Planck kütlesine sahip ve Poincaré tekrar teoremine göre kuramsal bir kutunun içine hapsedilmiş ve bütün bir evren kadar bir kütleye sahip, gözlemlenebilir ya da değil, bir kara deliğin kuantum hali dönemi.

Astronomik olaylar[değiştir | kaynağı değiştir]

Uzaygemisi ve uzay araştırmaları[değiştir | kaynağı değiştir]

Teknoloji ve kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ http://hyperphysics.phy-astr.gsu.edu/hbase/thermo/seclaw.html
  2. ^ a b Matthews, R. A. J. (Spring 1994). "The Close Approach of Stars in the Solar Neighborhood". The Royal Astronomical Society Quarterly Journal 35 (1): 1. Bibcode 1994QJRAS..35....1M. 
  3. ^ Berger A, Loutre MF (2002). "Climate: An exceptionally long interglacial ahead?". Science 297 (5585): 1287–8. doi:10.1126/science.1076120. PMID 12193773. 
  4. ^ http://www.niagaraparks.com/media/geology-facts-figures.html
  5. ^ Seidelmann, P. Kenneth (June 2011), "The Future of Time: UTC and the Leap Second", arXiv eprint, Bibcode 2011arXiv1106.3141F 
  6. ^ http://www.nrc-cnrc.gc.ca/eng/education/astronomy/tapping/2005/2005-08-31.html
  7. ^ "The Last Gasps of VY Canis Majoris: Aperture Synthesis and Adaptive Optics Imagery". The Astrophysical Journal 512 (1). 1999. arXiv:astro-ph/9810024. Bibcode 1999ApJ...512..351M. doi:10.1086/306761. 
  8. ^ http://www.nps.gov/havo/faqs.htm
  9. ^ Bostrom, Nick (2002). "Existential Risks: Analyzing Human Extinction Scenarios and Related Hazards". Journal of Evolution and Technology 9 (1month=March). http://www.nickbostrom.com/existential/risks.html. 
  10. ^ http://www.eso.org/public/news/eso0927/
  11. ^ http://antwrp.gsfc.nasa.gov/apod/ap090805.html
  12. ^ Bobylev, Vadim V. (March 2010). "Searching for Stars Closely Encountering with the Solar System". Astronomy Letters 36 (3): 220–226. arXiv:1003.2160. Bibcode 2010AstL...36..220B. doi:10.1134/S1063773710030060. 
  13. ^ http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=birth-of-an-ocean
  14. ^ Sharma, B. K. (2008). "Theoretical Formulation of the Phobos, moon of Mars, rate of altitudinal loss". eprint arXiv:0805.1454. http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/bib_query?arXiv:0805.1454. 
  15. ^ Essentials of Oceanography, Garrison Tom, year=2009
  16. ^ http://science.nasa.gov/science-news/science-at-nasa/2000/ast06oct_1/
  17. ^ http://www.tulane.edu/~sanelson/geol204/impacts.htm
  18. ^ http://hypertextbook.com/facts/2002/StacyLeong.shtml
  19. ^ http://www.scotese.com/newpage11.htm
  20. ^ http://www.science.org.au/nova/newscientist/104ns_011.htm
  21. ^ Heath, Martin J.; Doyle, Laurance R., Circumstellar Habitable Zones to Ecodynamic Domains: A Preliminary Review and Suggested Future Directions
  22. ^ http://sunearthday.nasa.gov/2006/faq.php
  23. ^ http://biogeosciences-discuss.net/2/1665/2005/bgd-2-1665-2005.pdf
  24. ^ Distant future of the Sun and Earth revisited, sayfa=155–163
  25. ^ http://books.google.com/books?id=M8NwTYEl0ngC&pg=PA79
  26. ^ http://books.google.com/?id=0QY0U6qJKFUC&pg=PA509&lpg=PA509&dq=mars+future+%22billion+years%22+sun
  27. ^ Reconciling the Hemispherical Structure of Earth’s Inner Core With its Super-Rotation, pages=264–267
  28. ^ Compositional Model for the Earth's Core, McDonough, W. F.
  29. ^ http://articles.adsabs.harvard.edu/cgi-bin/nph-iarticle_query?1997A%26A...318..975N&data_type=PDF_HIGH&whole_paper=YES&type=PRINTER&filetype=.pdf
  30. ^ http://www.foxnews.com/story/0,2933,525706,00.html
  31. ^ http://www.newscientist.com/article/mg14219191.900.html
  32. ^ Tidal Evolution in the Neptune-Triton System, Chyba, C. F.; Jankowski, D. G.; Nicholson, P. D.
  33. ^ Distant Future of the Sun and Earth Revisited
  34. ^ The Collision Between The Milky Way And Andromeda, Cox, J. T.
  35. ^ Mars: A Warmer, Wetter Planet, Springer-Praxis Books in Astronomy and Space Sciences
  36. ^ On the Final Destiny of the Earth and the Solar System
  37. ^ http://www.lpl.arizona.edu/~rlorenz/redgiant.pdf
  38. ^ http://www.astro.washington.edu/balick/WFPC2/
  39. ^ Schroder, K. P.; Connon Smith, Robert, Distant Future of the Sun and Earth Revisited, pages=155–163
  40. ^ The Initial-Final Mass Relation: Direct Constraints at the Low-Mass End, The Astrophysical Journal, volume=676, issue=1, pages=594–609
  41. ^ Samuel C., Evolution of a 0.6 M_{sun} White Dwarf
  42. ^ http://cerncourier.com/cws/article/cern/28845
  43. ^ Chandra Cluster Cosmology Project III: Cosmological Parameter Constraints
  44. ^ Solar System Dynamics, Murray, C.D. & Dermott, S.F.
  45. ^ From the Big Bang to Planet X, pages = 79–81
  46. ^ Origin of the Earth and Moon, page=177
  47. ^ http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=ad-100-billion-big-bang-goes-bye-bye
  48. ^ A dying universe: the long-term fate and evolution of astrophysical objects, pages=337–372
  49. ^ Life, the Universe, and Nothing: Life and Death in an Ever-expanding Universe, Lawrence M.
  50. ^ Galaxies, Structure and Evolution
  51. ^ The Five Ages of the Universe, Adams, Fred and Laughlin, Greg
  52. ^ The Anthropic Cosmological Principle
  53. ^ The Five Ages of the Universe, Adams, Fred and Laughlin, Greg, pages=85
  54. ^ A Dying Universe: the Long-term Fate and Evolution of Astrophysical Objects
  55. ^ Particle Emission Rates From a Black Hole: Massless Particles From an Uncharged, Nonrotating Hole, pages=198–206
  56. ^ http://www.iop.org/EJ/abstract/1475-7516/2007/01/022
  57. ^ http://arxiv.org/ftp/physics/papers/0703/0703183.pdf
  58. ^ http://www.think-aboutit.com/Misc/time_without_end.htm
  59. ^ Information Loss in Black Holes and/or Conscious Beings?, page= 461