Uyurgezerlik

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Uyurgezerlik
Sınıflandırma ve dış kaynaklar
John Everett Millais, The Somnambulist.jpg
John Everett Millais, Uygurgezer, 1871.
ICD-10 kodu F 51.3 [1]
ICD-9 kodu 307.4
MedlinePlus 000808
eMedicine article/1188854
MeSH D013009

Uyurgezerlik ya da bilinen diğer adlarıyla uyurgezer veya uykuda gezinme, parasomni kategorisinde bir tür uyku bozukluğudur. [2] Uyurgezerler düşük bilinç halinde olmalarına rağmen, yavaş dalga uykusu aşamasından kaynaklanan ve genellikle tam bir bilinç durumunda gerçekleştirdikleri faaliyetleri gerçekleştirirler. Bu faaliyetler kişinin yatakta oturması, banyo veya yürüyüş ya da temizlik yapması gibi basit faaliyetler olabileceği gibi daha şiddetli ve tehlikeli şekilde araç sürme ve yemek pişirme gibi faaliyetlerde olabilir. [3] Ayrıca yine bu faaliyetler nesneleri kendine çekme şeklinde daha şiddetli faaliyetlere ulaşabildiği [4] gibi bu durum cinayete kadar varabilir. [5][6][7]

Uyurgezerlik genellikle basit durumlarda oluşabilmesine rağmen, tekrarlanan davranış haline geldiği ve bazen uyurken karmaşık davranışlar sergileyen insanlarda da oluşabildiğine dair raporlar bulunmaktadır. Fakat bunların meşruluğuna dair tartışmalar bulunmaktadır. [8] Uyurgezerler, bu faaliyetlerini genellikle belleklerinde bir miktar tutar ya da hiç tutamazlar. Bu esnada uyurgezerlerin gözleri açık olmasına rağmen, göz bebekleri sönük ve üzerleri sırlı gibidir. [9] Uyurgezerlik süre olarak 30 dakika kadar sürebileceği gibi 30 saniye kadar kısa süreler içerisinde de gerçekleşebilir.[4]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Hastalıkların Uluslararası İstatistiksel Sınıflaması ve Sağlık Sorunları İle İlgili 10 Revizyon". who.int. http://apps.who.int/classifications/icd10/browse/2010/en. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2014. 
  2. ^ Barlow, David H. and V. Mark Durand, Abnormal Psychology: An Integrative Approach, Cengage Learning, 2008, ISBN 0-495-09556-7, s. 300.
  3. ^ "SLEEP: Sex While Sleeping Is Real, and May Be No Joke" (İngilizce). medpagetoday. 19.06.2006. http://www.medpagetoday.com/primarycare/sleepdisorders/3568?np=1&xid=ob_pcp. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2014. 
  4. ^ a b Swanson, Jenifer, ed. "Sleepwalking." Sleep Disorders Sourcebook. MI: Omnigraphics, 1999. 249–254, 351–352.
  5. ^ "Sleepwalk to Murder" (İngilizce). sleepdisorders.about.com. 19.09.2005. 26.09.2013 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://archive.today/SR4W1. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2014. 
  6. ^ "Can sleepwalking be a murder defense?" (İngilizce). lakesidepress. 2009. http://www.lakesidepress.com/pulmonary/Sleep/sleep-murder.htm. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2014. 
  7. ^ "Massachusetts v. Tirrel (1846, Boston)—acquitted". sleepforensicsassociates. 2005. http://sleepforensicsassociates.com/caseStudies/cases-sleepwalking.php. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2014. 
  8. ^ "Sleepwalking woman had sex with strangers". newscientist. 15.10.2004. http://www.newscientist.com/article/dn6540#.U2-4qfl_vRU. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2014. 
  9. ^ Lavie, Peretz, Atul Malhotra, and Giora Pillar. Sleep disorders : diagnosis, management and treatment : a handbook for clinicians. London: Martin Dunitz, 2002. 146–147.