Tomanbay

Tomanbay
Memlûk Sultanlığı
Hüküm süresi	1516 – 1517
Tam adı	Malik ul-Eşref Tumanbay
Doğum tarihi	1473
Ölüm tarihi	1517
Önce gelen	Kansu Gavri
Sonra gelen	Devletin sonu
Hanedan	Burci Hanedanı

Tomanbay, (tam ismiyle: Malik ul-Eşref Tumanbay) (Arapça: طومان باى) (d. Halep 1473 – ö. Kahire 1517). Mısır Memlukluları'nın son hükümdarı (1516-1517). Sultan Kansu Gavri'nin yeğeni.

1516-1517 Osmanlı-Memlük Savaşı başlayınca Osmanlılar'la çarpışmak için ordusunun başında Suriye'ye giden amcasının yerine Kahire'de saltanat vekili olarak kaldı. Kansu Gavrinin Mercidabık Savaşı'nda ölmesi (1516) üzerine Malik ül-eşref ünvanıyla Memluk hükümdarı ilan edildi.

Mısır'ı savunmak için gerekli önlemleri almaya başlayan Tomanbay, 10.000 kişilik bir kuvveti Canberdi Gazali komutasında Gazze üzerine gönderdi. Ancak, Memluk ordusunu buyruğundaki Hanyanus denen yerde karşılayan Hadım Sinan Paşa, onları burada büyük bir bozguna uğrattı (1517).

Daha sonra Sina Çölü'nü geçen Yavuz Sultan Selim komutasındaki Osmanlı ordusunun üzerine giden Tomanbay, yapılan Ridaniye Savaşı'nı kaybetti ve kaçtı (22 Ocak 1517).

Ancak bir süre sonra çevresine topladığı 10.000 kişiyle Osmanlı egemenliğine giren Kahire'yi bir gece baskını sonucu ele geçirmeyi başardıysa da bunun üzerine yapılan şiddetli sokak savaşlarıyla kent yeniden Osmanlı tarafından teslim alındı.

Kaçan Tomanbay yakalandı ve 15 Nisan 1517de Kahire kale kapısında asılıp idam edildi. Böylece 267 yıllık Memlük Sultanlığı yıkıldı. Suriye ve Mısır topraklarına Osmanlı egemen oldu.

Ayrıca bakınız

• Memlûk Sultanlığı
• Mısır Memlûk sultanlar listesi

Dış bağlantılar

• Clot, André
  • (çev. Turhan Ilgaz) (2005), Kölelerin İmparatorluğu Memlüklerin Mısır'ı, İstanbul: Epsilon Yayınları ISBN 9753317727.
  • (2009) L'Égypte des Mamelouks 1250-1517. L'empire des esclaves, Paris:Perrin ISBN 978-2-262-03045-2 (Fransızca)
• Muir, William (2007) The Mameluke or slave dynasty of Egypt, 1260-1517 Piscataway, NJ: Gorgias Press. ISBN 978-1-59333-697-4. (Birinci basım: Smith, Elder 1896) (İngilizce)

Önce gelen: Kansuh el Gavri (1501 - 1516)

Memlûk Sultanlığı Burci Hanedanı 1516 – 1517

Sonra gelen: Osmanlı Devleti Yavuz Sultan Selim