Thinkpad

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

ThinkPad bir dizüstü bilgisayar olup IBM in 2005 de çinli şirket Lenovo'ya satılan markasıdır. Tescilli Marka hakkını IBM'den üstlenen şirket, 2007'den beri IBM marka altında kendi ürettiği dizüstü (Notebook ve Netbook) bilgisayarlarda IBM logosunu kullanmaktan vazgeçmiştir.

Özellikle Sosyalist Halk Cumhuriyeti Çin'in ithal yasağını delebilmek için yapılan bu transfer, en kısa zamanda Lenovo şirketinin IBM'den bağımsızlığına yol açmıştır.

IBM ThinkPad R51

İsim hakkında[değiştir | kaynağı değiştir]

ThinkPad, ismini IBM şirketine ilk kez katılan personele verilen deri kaplı not defterin üzerine siyah harflerle basılı Think (düşün) kelimesi ile ingilizce de not defteri olan "Notepad" in birleşiminden gelmedir.

Tasarım[değiştir | kaynağı değiştir]

İlk Thinkpad'lerin dizayn tasarımı genelde tasarımcı Richard Sapper tarafından etkilemiş ve Japonya'nın Yamoto'daki IBM Tasarım Merkezinde geliştirilmişdir. Durgun ve karakteristik siyah hatları japonların geneleksel yemek kutularından esinlenmişdir. Bu tasarım piyasaya sürüldükleri 1992 den beri büyük değişikliğe uğramadan günümüze kadar, tutucu ve değeri korunabilen şirket filozofisinin markası haline geldi. IBM bütün Thinkpad'lere en az 5 sene yedek parça garantisi veriyordu. 1992 den beri pek tasarım değişikliklerine uğramayan Thinkpad'ler büyük bir üne sahip oldular. En önemli tasarım özelliklerinden biri olan özel çelikten yapılmış kasaları ile ve daha pahalı üst modellerde kullanılan Titan-Magnezyum alaşımlı kasaların sağlamlıkları, modellerin sağlamlıklarında büyük katkısı oldu. 1996 beri bir ThinkPad 701 modeli New York modern sanatlar müzesinde teşhir edilmeye başlandı.

İlk modeller 1992 senesinde Comdex fuarında teşhir edilmeye başlandığında, BMW modellerin tanımlamalarından 3xx, 5xx, 7xx, yani alt , orta ve üst sınıflarından esinlenildi. Daha sonra modeller harflerle tanımlanmaya başlandı.

Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Thinkpad modellerin ortak siyah rengi dışında, kasa yüzlerinin bir nevi lastik kaplama altında son derece dayanıklı Titan-Magnezyum alaşımı yanında plastik-karbon da kullanıyor. Ekran kapağının özel dizaynı sayesinde, kapatıldığında alt kasa ile bir kuvvet darbe emici özelliğini alabilen tasarım ve ekran kapağını menteşelerinin çelik olması sağlamlık faktörlerinden biridir. Thinkpad ler ilk olarak iş aleti olarak tasarlanmış ve özellikle bilgi depolama ve saklama özellikleri hep ön planda kalmıştır. Klavye kalitesi mükemmel olan Thinkpad'ler 1998 de üretilmeye başlanılan 600x modellerinin klavye kalitesi bugünün modern Notebook larında bile erişilememiştir. Zamanın en ileri ve sağlam çalışabilen işlemci ve anakartları yanında diğer ekipmanlarıda üstün kalite özelliklerinden taviz verilmemiştir.

Bilgisayarın istenmeyen kişiler tarafından kullanılmasını engeleyen SecurityChip'i anakarta entegre edilmiş ve basit silmeyle bertaraf edilemeyen şifre koruma düzeneğine sahiptirler. Bu chip ThinkPad in açılımını ve aynı zamanda sabit diskin başka notebook larda kullanımını engellemektedir. Ancak anakartın serviste değiştirilmesi ile chip korumasının berteraf edilebilmesi, hırsızlıkları cazip halden çıkarır. CMOS da kayıt edilmiş şifreler kesinlikle yazılımlarla veya ana şifre kodlarıyla açılamazlar.

Sabit diskte bulunan değerli bilgilerin hareket durumunda iken bir nevi "Headcrash" ile bozulmalarını engelleyebilen sabit disk kolunun anında park pozisyonuna yönlendirebilen sensörler donatılıdır. Bu sistem T4x modellerinden itibaren bütün Thinkpad modellerinde uygulanmaktadır.

ThinkPad modellerinde bulunan sabit disklerin işletim sisteminden saklı bölümünde yedeklenmiş (Recovery Partition=Desktop Area) işletim sistemi gerekli görüldüğünde bir tuş basımı ile işletim sistemini fabrika ayarlarında tekrar kurmaktadır.

Çeşitli modellerinde bulunan ThinkLight olarak adlandırılan Beyaz-LED lambacığı icaben karanlık bir ortamda tuşlama (Fn+Up)ile klavyeyi ekran üstünden yeterli aydınlatabilmektedir.

Diğer üst sınıf modellerinde klavye altan tuşların harflerini ışıldatabilmektedir. Finger Scanner'li modelleri ise parmak izi ile açılabiliyor.

Harici takılabilen monitörlerle (VGA, DVI, HDMI, TV, Beamer) bir Multiscreen (çoklu ekran) moduyla bir büyük masaüstüne veya çift ekranlı gösterimlere sahip olabilmektedir.

Bilgi giriş ekipmanları[değiştir | kaynağı değiştir]

En önemli bilgi giriş donatımı klavye olup Windows tuşunu içermemektedir. Bunu yön tuşlarına daha iyi yer verilebilmesi olarak açıklanmıştır. Geliştirilen modellerle beraber klavyenin sıvı dökülmelerinde, sıvının bilgisarın içine işlemesini asgariye alan bir tasarıma sahiptir. Sıvı genelde kontrollü olarak yandan dışarıya bırakılır. ThinkPad modellerinde kullanılan klavyeler dizüstü bilgisayarlarda kullanılan en kaliteli klavyelerdir. Daha yeni modellerinde multimedya destekleyen tuşlarada sahiptirler. Access IBM veya Thinkpad tuşu sayesinde işletim sistemi eski durumuna getirilebilir.

Thinkpad modellerinde özellikle kırmızı renkli bir mini joystik olarak görebileceğimiz fare olarak tanımlanabilen Trackpoint yanında TouchPad adında dokunma hassasiyetli bir veri girme aleti bulunmaktadır. Bazı modellerinde ise bu iki bulunabilmektedir. Tabiiki her modele bir (özellikle tasarlanmış siyah mini notebook faresi) PS/2, USB bağlantılı veya Bluetooth fare takılabilir.

Ultrabay donatımı[değiştir | kaynağı değiştir]

Her Thinkpad'in sabit disk yanında optik disk (CD / DVD) sürücüne sahiptir. Özel tasarımlı Ultrabay olarak tanımlanan bir gözeneğe sahiptirler. İşletim sisteminin faliyet halinde iken çıkarılıp takılabilen (Hotplugin)bu gözeneğe CD sürücüleri dışında yedekleme sabit diskleri, floppy sürücüleri (ZIP, LS-120, 1.44"), yedek akü ve diğer ekipmalar takılabilirler.

Donatım özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Standart notebook donatımlarının bütün özelliklerini taşıyabilen Thinkpad'ler, diğer özellikleride modellere göre içerebilirler. Bunun bazıları ses kartı, çeşitli özellikli ekran kartları, IEEE-1394 (ilink), USB 2.0, Bluetooth, PS/2, Docking Station, Seriel, Paralel vb. sıralayabiliriz.

Docking Station diye adlandırılan bağlantı geliştirici istasyon sayesinde VGA, DVI, iLink, PCIe ve PCI, USB, HDMI gibi bağlantılarlada geliştirilebilirler.

Bazı Subnotebook sınıfı modellerinde ise disk ve floppy sürücüleri ancak bu istasyon sayesinde kullanılabilirler. Böylece çok hafif taşıma sahip olan modeller aynı zamanda çok ince bir tasarıma sahiptirler.

13, 14 veya 15 inçlik TFT aktif matriks ekranların 1024x768 (XGA) açılımlı olmaları yanıda seri isimleri sonunda p olan modellerinde ise özel ekran kartı yanında SXGA+ diye tanımlanan yüksek ekran çözünürlüğüne sahiptirler.

İşletim sistemleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Bütün Thinkpad modeller Microsoft'un çeşitli işletim sistemleri (Win 3.1x, Win 9x, Win NT, Windows 2000, XP, Vista ve Win7) ile donatılırlarsada isteğe bağlı olarak hür kullanım özellinde olan Linuxlada teslim edilebilmektedir. Bazı İnternet blogları ile forumlarında Apple Mac OS X sürümleri ile kurulmuş modeller teşhir edilselerde, bunlar kişisel merak ile genelde lisans dışıdırlar.

Thinkpad ve Uzay[değiştir | kaynağı değiştir]

Thinkpad 750 modeli Nasa aracılığı ile uzaya çıkmış ilk notebook dur. İlk kez 1993 de Uzaymekiği Endeavour da kullanıldı. Toplam 54 kez çeşitli uzaymekik ile uzaya çıkan Thinkpad'leri, ruslarda MIR istasyonunda 1999 dan beri kullandılar. ISS uzay istasyonunda kullanılma sertifikasına sahip tek modeldirler. 2003 senesinde eski 7 yüz serisi modeller A31p modelleri ile değiştirilmiştir.


Model sınflandırılmaları[değiştir | kaynağı değiştir]

R(xx)-Serie: Sıradan ve ofis özellikli

T(xx)-Serie: İş adamlarına ticari (Business) Notebooklar

X(xx)-Serie: Subnotebooklar. Tablet PC-Sürümleri "t" ile tanımlıdırlar; enerji tasaruflu işlemcilerle donatılı modeller ise „s“ harflidirler.

Z(xx)-Serie: Çok geniş ekranlı multimedia-Notebookları

G(xx)-Serie: Desktop-Yedeği, ekonomik, ama aküsü zayıf modeller.

A(xx)-Serie: Büyük ve randımanlı modeller

S(xx)-Serie: X serisinden dahada ufak boyutlu Subnotebooklar, Netbooklar (genelde asya pazarlarına mahsus)

i(xxxx)-Serie: Basit ve ucuz modeller