Taksim Kışlası
Taksim Kışlası ya da Halil Paşa Topçu Kışlası, 1780 - 1940 yılları arasında İstanbul Taksim Meydanı'nda günümüzde Taksim Gezi Parkı durduğu yerde bulunan yapı.
1940 yılında İstanbul Valisi ve Belediye başkanı sıfatıyla Lütfi Kırdar'ın isteği ve Avrupalı şehir planlamacılarından Henri Prost'un tavsiyesi üzerine yıkılan yapı yerine İnönü Parkı'nın yapılması planlanmış, ancak bu gerçekleşmemiştir. Şimdi ise yapının yerinde Taksim Gezi Parkı vardır.
Konu başlıkları |
Tarih [değiştir]
Taksim Kışlası 1780 yılında Osmanlı padişahı III. Selim zamanında Selimiye Kışlası’nın Avrupa yakasındaki karşılığı olarak yapldı.[1] Binanın mimarı Balyan Ailesinden Krikor Balyan'dır[2]. Ertesi yıl Kabakçı Mustafa İsyanı’nda tahrip edilen bina, II. Mahmut döneminde onarıldı. [3]Birkaç kez yangın geçirdikten sonra Sultan Abdülmecit döneminde Tophane Müşiri Halil Paşa’nın gayretleriyle 19. yüzyıl mimari üslubunda ve çok gösterişli olarak yeniden yapılmıştır. Uzun avlusu ve geniş kanatları olan iki katlı bir yapı idi. Köşelerinde ve her cephesinin ortasında üç katlı yüksek bölümleri vardı. Hint ve Rus mimarilerinden izler taşıyan yapının iki anıtsal giriş kapısı Harbiye Caddesi ve Talimhâne Caddesi cephelerinin tam ortalarında bulunuyordu. [3]
Kışla 1860-1870 yılları arasında Osmanlı ordusunun modernleştirilmesi sürecinde önemli bir rol oynadı ve en şatafatlı günlerini yaşadı. Sultan Abdülaziz'in 1864 yılında Mısır seyahati dönüşünde kışlayı ziyaret edip orada yemek yemesi, kışla tarihinde önemli bir olaydır.
Askeri işlevlerinin yanı sıra cambaz gösterileri, at yarışları, Rum hacıların konaklaması gibi amaçlarla da kullanılan [1] kışlanın 31 Mart İsyanı'nda önemli bir yeri vardır. İsyan 12 Nisan-13 Nisan 1909 gecesi Taksim Kışlası'ndaki Avcı Taburu'na bağlı askerlerin subaylarına karşı ayaklanarak Meclis-i Mebusan'ın önünde toplanmalarıyla başlamış, 27 Nisan 1909'da II. Abdülhamit'in tahttan indirilmesiyle son bulmuştur.
İsyandan sonra önemini yitiren kışla, 1913'te Sanayi ve Ticaret Şirket-i Milliye-i Osmaniye 'ye satıldı. [1] Binanın orta kısmındaki eğitim alanı futbol sahası haline getirildi ve uzun yıllar futbol maçları ve çeşitli gösteriler için kullanıldı. I. Dünya Savaşı'nın ardından İstanbul'un işgali sırasında Fransız kuvvetlerinin yönetimindeki Senegalli askerlere tahsis edildi. [1]
Cumhuriyetin ilanından sonra da kışlanın avlusundaki futbol sahası futbol karşılaşmaları için kullanıldı ve Taksim Stadı adını aldı. 1923 yılında Türkiye Millî Futbol Takımı ilk resmi maçını bu sahada Romanya'ya karşı yapmıştır.
1940'ta şehir planlamacısı Henri Proust'un önerisi ile kışlanın yıkılması, yerine konut ve sosyal etkinlik alanları inşa edilmesi kararlaştırıldı. Kışlanın yıkımından sonra planlanan düzenlemelerin pek azı yapılabildi.[1]
Tekrar İnşa [değiştir]
16 Eylül 2011 tarihinde İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi'nin aldığı kararla yapının Kentsel Tasarım Projesi ile bir bütünlük içerisinde değerlendirilerek tekrar inşa edilmesi kararlaştırılmıştır[4]. ‘Topçu Kışlası projesine, Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu onay vermedi. Kurul gerekçe olarak Gezi Parkı İstanbul’un belleğine yer etti’ ifadesini kullandı.[5] Fakat bu karar Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu tarafından 1 Mart 2013 tarihinde iptal edildi ve Kışla'nın tekrar inşasına kesin olarak onay verildi. [6].
Ayrıca bakınız [değiştir]
Kaynaklar [değiştir]
- ^ a b c d e "hayal-et sergisi.". http://www.hayal-et.org/i.php/site/building/taksim_klas. Erişim tarihi: 21 Şubat 2012.
- ^ Kaybolan Tarihi Yapılarımız
- ^ a b Mahmut Sami Şimşek, Taksim Kışlası'nın Kaderini Topçular Çizdi, Yeni Şafak Gazetesi, 11.06.2011
- ^ Belediye Taksim Meydanı için kararını verdi
- ^ http://haber.mynet.com/topcu-kislasina-onay-cikmadi-673670-guncel/
- ^ Reddi reddettiler
Dış bağlantılar [değiştir]
| İstanbul ile ilgili bu madde bir taslaktır. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |