Türkiye'deki telefon numaraları

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Türkiye'deki telefon numaraları sayfası, Türkiye'deki telefon numaralandırma sistemi ve belirli hizmetlere tahsis edilmiş numara ve kodlarla ilgili bilgi verir. Türkiye ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde telekomünikasyonu Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) düzenler.

Numaraların Biçimi[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye'de standart telefon numaraları, 1988 yılına kadar, 10 basamaklı sayılardı. 1988'de PTT tarafından 12 basamağa çıkarılmış ve yeniden düzenlenmiştir. 12 basamaktan ilk ikisi (90), Türkiye'nin uluslararası alan kodudur. Daha sonraki üç rakam, alan kodudur. "Türkiye Ulusal Numaralandırma Plânı"na[1] göre bu alan kodu; numara bir sabit hatta aitse, hangi ilde bulunduğunu, aksi halde ne tür bir numara olduğunu belirtir. Örneğin, GSM operatörleri için bu üç hane, 5xx biçimindedir. Kullanıcıya özel son bölüm ise, 7 haneden oluşmaktadır.

Bu standardı bozan iki grup numara vardır: Birisi, acil durumlar ve kamu hizmetleri için atanmış olan, 1 ile başlayan üç haneli numaralardır.[2] Tüm cihazlardan, herhangi bir ülke ya da alan kodu kullanılmadan aranırlar. Bu numaralardan en önemlisi, Türkiye'nin ulusal acil durum numarası 112'dir. 112; 911 ile birlikte, cep telefonları tuş kilidindeyken aranabilen iki numaradan birisidir. Bu numaralardan bir diğeri olan ve bilinmeyen numaraları sorgulamak amacıyla kullanılan 118 ise, Türk Telekom özelleştirildikten sonra devredışı bırakılmış ve yerine, her bir telekomünikasyon şirketinin kendine özel, beş haneli ve 118xx biçimindeki bilinmeyen numaralar servisleri hizmete sokulmuştur.[3]

Diğer grup ise özel kurumların müşteri hizmetlerine atanmış olan ve 444'le başlayan, yedi rakamlı özel servis numaralardır.[4]

Kuzey Kıbrıs'ın durumu[değiştir | kaynağı değiştir]

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Birleşmiş Milletler tarafından tanınmadığı için, resmî bir uluslararası alan kodu yoktur. Bu nedenle, sabit ve mobil telekomünikasyon hizmetlerini Türkiye üzerinden gerçekleştirebilmektedir. Bunun sonucunda sabit hatlar bakımından Kuzey Kıbrıs, Türkiye'nin bir ili gibidir. Örneğin KKTC'den İsviçre'yi aramak isteyen birinin çağrısı doğrudan İsviçre'ye değil, Türkiye'deki ağ geçidine ("gateway") gider ve buradan aranan ülkeye ulaşır.

Kuzey Kıbrıs'taki mobil operatör kullanıcılarının da, aynı şekilde, Türkiye'deki kullanıcılardan teknik olarak bir farkı yoktur, ancak numara havuzları daha küçüktür ve başka siyasî sorunlar vardır. Örneğin Güney Kıbrıs'ın iki mobil operatöründen biri olan CyTA Mobil, Vodafone ile ortaklığı bulunmasına rağmen, yine bir Vodafone iştiraki olan KKTC Telsim'i tanımamaktadır.

Arama Şekli[değiştir | kaynağı değiştir]

Uluslararası aramalar için arama çıkış kodu (+) veya (00)'dır. Örneğin, yurtdışından Ankara'daki bir sabit hattı arayacak kişinin +90312xxxxxxx biçiminde bir numarayı, veya (+) yerine (00) kullanarak, 0090312xxxxxxx biçiminde bir numarayı araması gerekir.

Ülke içi şebekeler arası arama çıkış kodu (0)'dır. Türkiye'de her il için belirlenmiş 3 haneli "il telefon alan kodları" bulunur. Sabit bir hat ile farklı ildeki bir sabit hattı aramak isteyen kişi, arama yapmak için önce 0 (sıfır)'a basar, ardından arama yapacağı ilin 3 haneli kodunu tuşlar ve son olarak arayacağı 7 haneli numarayı girer.

İstisna olan iki grubun aranması ise, hiçbir alan kodu kullanımını gerektirmediğinden gayet basittir. Doğrudan 1xx ya da 444xxxx biçiminde aranırlar.

Alan Kodları[değiştir | kaynağı değiştir]

Alan kodları BTK'nin "Türkiye Ulusal Numaralandırma Plânı"[1]na göre belirlenmektedir. Buna göre, sabit telefon numaraları Batı Anadolu illeri için (2xx), Orta Anadolu illeri için (3xx) ve Doğu Anadolu illeri için ise (4xx) alan kodlarına sahiptir. Mobil iletişim işletmecilerinden Turkcell'in kodları (53x), Avea'nın (50x) ve (55x), Vodafone'unki ise (54x)'tir. Bu iki grup için, alan kodlarının tam bir listesi aşağıda sıralanmıştır. Bunların dışındaki alan kodları ise şunlardır:

Alan Kodu İşlevi
392 Kuzey Kıbrıs sabit hatları
510 Sanal Mobil Şebeke Hizmeti (SMŞH) veren kurumlara ait numaralar
512 Türk Telekom'un çağrı hizmeti numaraları
522 Araç telefonları (01.01.2008 itibariyle Türkiye'de araç telefonu hizmeti kaldırılmıştır)
562 Türk Telekom'un yer ve uydu istasyonlarına ait hatlar
564 Türk Silâhlı Kuvvetleri'nin yer ve uydu istasyonlarına ait hatlar
592 Uydu telefonları (Globalstar)
594 TCDD'ye ayrılmış GSM-R numaraları[5]
800 Ücretsiz aranır numaralar
811 Sabit Telefon Hizmeti iki kademeli arama yöntemi erişim numaraları
822 İnternet servis sağlayıcılarına ait çevirmeli ("dial-up") numaralar
850 Coğrafi olmayan sabit hat numaraları
888 Katma değerli özel ve cinsel içerikli olmayan diğer hizmet numaraları
898 Katma değerli özel içerikli hizmet numaraları
900 Katma değerli cinsel içerikli hizmet numaraları

Bu numaralara en son eklenen alan kodu, (850)'dir. 2009 yılında Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yapılan düzenleme[6] ile, il ya da benzeri bir coğrafi bölge anlamı ifade etmeyen ve göçebe (nomadik) olarak adlandırılan bu alan kodu, tüm Türkiye'de kullanılabilmekte ve il değiştirme ya da benzeri durumlarda telefon numarasının değişmesi gerekmemektedir.[7] Türk Telekom (Wirofon hizmetiyle), Turkcell Superonline, TurkNet, ve Vodafone Kurumsal (daha önce "Biri") gibi operatörler, coğrafi numaraların yanı sıra, bu alan kodunda olan telefon numaralar talep eden müşterilerine vermektedirler.

Taşınabilir Numaralar için İşletmeci Kodları[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye ve KKTC'de GSM hizmetinden faydalanmak isteyen kişiler, seçtiklerin işletmecinin sahibi oldukları işletmeci kodları ile başlayan bir cep telefonu numarasına sahip olurlar.

1 Şubat 2007 tarih ve 26421 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren "Numara Taşınabilirliği Yönetmeliği" sonucunda, Türkiye ve KKTC'de mobil numara taşınabilirliği, 9 Kasım 2008 tarihinde serbestleştirildi. Dolayısıyla bu tarihten beri, operatör alan kodları, bir cep telefonu kullanıcısının işletmecisini tam bir kesinlikle belirtememektedir.

Mobil Operatör Alan Kodu
Avea 501 (TTNET Mobil sanal operatörü), 505, 506, 507, 551 (BİMCell sanal operatörü), 552, 553, 554, 555, 559
Turkcell 530, 531, 532, 533, 534, 535, 536, 537, 538, 539
Vodafone 540, 541, 542, 543, 544, 545, 546, 547, 548, 549
KKTC Telsim 54285, 54286, 54287, 54288
Kuzey Kıbrıs Turkcell 53383, 53384, 53385, 53386, 53387

İller için Coğrafî Alan Kodları[değiştir | kaynağı değiştir]

Aşağıda tüm sabit telekom operatörlerine ait şehir kodları yer almaktadır.[8] Bu alan kodları Türk Telekom'un yanı sıra, değişiklik olmaksızın, Vodafone Kurumsal ve Turkcell Superonline gibi diğer sabit telekom operatörleri tarafından da kullanıcılarına tahsis edilebilmektedir.

İl Alan Kodu İl Alan Kodu İl Alan Kodu
Adana 322 Elazığ 424 Manisa 236
Adıyaman 416 Erzincan 446 Mardin 482
Afyon 272 Erzurum 442 Mersin 324
Ağrı 472 Eskişehir 222 Muğla 252
Aksaray 382 Gaziantep 342 Muş 436
Amasya 358 Giresun 454 Nevşehir 384
Ankara 312 Gümüşhane 456 Niğde 388
Antalya 242 Hakkâri 438 Ordu 452
Ardahan 478 Hatay 326 Osmaniye 328
Artvin 466 Iğdır 476 Rize 464
Aydın 256 Isparta 246 Sakarya 264
Balıkesir 266 İstanbul (Anadolu) 216 Samsun 362
Bartın 378 İstanbul (Avrupa) 212 Siirt 484
Batman 488 İzmir 232 Sinop 368
Bayburt 458 Kahramanmaraş 344 Sivas 346
Bilecik 228 Karabük 370 Şanlıurfa 414
Bingöl 426 Karaman 338 Şırnak 486
Bitlis 434 Kars 474 Tekirdağ 282
Bolu 374 Kastamonu 366 Tokat 356
Burdur 248 Kayseri 352 Trabzon 462
Bursa 224 Kırıkkale 318 Tunceli 428
Çanakkale 286 Kırklareli 288 Uşak 276
Çankırı 376 Kırşehir 386 Van 432
Çorum 364 Kilis 348 Yalova 226
Denizli 258 Kocaeli 262 Yozgat 354
Diyarbakır 412 Konya 332 Zonguldak 372
Düzce 380 Kütahya 274
Edirne 284 Malatya 422

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]