Spartakusbund

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Karl Liebknecht
Rosa Luxemburg
Franz Mehring
Clara Zetkin (10 Pfennig'lik posta pulu, Doğu Almanya)
Leo Jogiches
Wilhelm Pieck

Spartakistler, Spartaküs Birliği[1] (Almanca: Spartakusbund; Spartaküs hizip), I. Dünya Savaşı sırasında Almanya'nın Sol Marksistleri tarafından kurulan siyasi örgütüdür. Daha sonra Almanya Komünist Partisi oldu.

4 Ağustos 1914'te Almanya Sosyal Demokrat Partisi savaş bonusunu onaylayınca sol kanadında yer alan ve savaş karşıtı olan Karl Liebknecht, Rosa Luxemburg, Franz Möling ve Clara Zetkin önderliğinde parti iç muhalefeti oluşturulmuştur. Temmuz 1915'te parti yönetimine protest mektubunu yollamışlardır.

Parti iç muhalefet oluşumu, Emek Birliği ile Gruppe Internationale başta olmak üzere ikiye bölünmüştür. Bunlardan "Gruppe İnternationale" 1916'ta Leibknecht'in evinde toplanarak Luxemburg'un tasarladığı yönergeyi kabul etmiş ve kendi broşürünü neşretmeyi kararlaştırmışlardır. Bu gayrı resmî broşür "Spartaküs" takma adı kullanıldığı için "Spartakusbriefen" (Spartaküs bröşürü) denilmiş ve grup da "Spartakusgruppe" olarak anılmaya başlamıştır.

Başlıca üyelerinin tutuklu oldukları için Spartacus bröşürünün yazı ve dağıtım işleri Leo Jogiches (Tyşka) üstlenmiştir. Jogiches polisin takibine rağmen grup ile irtibatı kesmeden broşürün trajını artırmıştır.

Rus Devriminden sonra Spartaküs broşürü kitleyi devrime çağırdıysa etkili olamamıştır. 7 Ekim 1918'de gizli toplantı düzenlenmiş ve işçiler ve askerlere hitaben sosyalizmin vurgulanması kararlaştırıldı. Ancak 4 Kasım'da Kiel'de denizcilerin ayaklanmasıyla ve Spartaküs ile alâkasız olarak Alman Devrimi başlamıştır. Alman Devriminden sonra önde gelen Spartaküs üyeleri tahliye edilmiş ve Luxemburg ve arkadaşları Die Rote Fahne gazetesini çıkarmaya başlamışlardır. 10 Kasım'da kurulan Almanya Sosyal Demokrat Partisi ile Almanya Bağımsız Sosyal Demokrat Partisi (Unabhängige Sozialdemokratische Partei Deutschlands)'nin koalisyonuna muhalefet etmiş ve zamanla Berlin'deki Bağımsız Sosyalist Demokrat Partisi içindeki aşırı sol "Revolutionäre Obleute" ile yakınlaşmıştır. 6 Aralık'ta Weimar Cumhuriyetine bağlı askerler Spartaküslerin gösterine karşı ateş ederek 16 kişi öldürmüşlerdir. 29 Aralık 1918 ile 1 Ocak 1919 tarihler arasında Berlin'de Spartaküslerin parti kongresi toplanmış ve Almanya Komünist Partisi (Kommunistische Partei Deutschlands) adlı yeni bir partiye dönüştürülmüştür.

Luxemburg Die Rote Fahne'nin baş makalesinde liberal gazetelerin yazhanelerini işgal etmeye çağırınca silahlı işçiler ve devrimci askerler isyan etmişlerdir. Weimar Cumhuriyetinin Cumhurbaşkanı Friedrich Ebert Freikorps'u yollamış ve 9 Ocak ile 15 Ocak tarihler arasından şiddetli çatışma yaşanmıştır. Ancak Spartaküsler bastırılmış ve yüzlerce Spartaküsler öldürülmüştür. 15 Ocak'ta Luxemburg, Liebknecht ve Wilhelm Pieck Freikorps tarafından yakalanmıştır. Liebknecht arkasından kafası vurularak öldürüldükten sonra meçhuller morguna bırakılmıştır. Luxemburg ise dipçik ile dövülerek öldürüldükten sonra ırmağa atılmıştır. Pieck ise kaçmayı başarmış ve daha sonra DDR'nin ilk ve son cumhurbaşkanı olmuştur.

Not[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]