Spanyel

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Spanyel, av kuşlarını gizlendikleri yerden ürkütüp havalandırmakta kullanılan çeşitli av köpeği soylarının ortak adı. Spanyeller adlarını, en eski soylarının olasılıkla İspanya kökenli olmasından alırlar. Ama günümüzdeki soylarının çoğu İngiltere'de geliştirilmiştir.

En iyi bilinen soylarından cocker spanyel, omuz yüksekliği 35-40 cm, ağırlığı 10-13 kg olan küçük bir köpektir. Tıknaz ve sağlam yapılı olan bu soyun başı yuvarlak, kulakları sarkık, postu yumuşak ve düz ya da dalgalı tüylüdür. Tek renk ya da alaca olabilen postu en çok siyah, kızıl kahverengi, taba ve siyah beyazdır.

İngiliz cocker spanyeli daha iri yapılıdır. Ayrıca bacakları ve burnu da daha uzundur. Orta uzunlukta ipeksi tüyleri çeşitleri renlerde olabilir. Önceleri spanyel soyları yalnızca yapılarına göre ayrılıyor ve iri spanyellere springer, ufak spanyellere cocker adı veriliyordu.

Springer spanyel adıyla bilinen iki soy vardır. Bunlardan İngiliz springer spanyeli orta irilikte, tıknaz yapılı bir köpektir. Omuz yüksekliği 48-50 cm, ağırlığı 16-25 kg dolayında değişir. Postunun parlak tüyleri düz ya da dalgalı olabilir. Genellikle siyah beyaz ya da kızıl kahverengi beyaz renktedir. Özellikle sülün avında kullanılır. Gal springer spanyeli biraz daha ufak yapılıdır. Bu köpeklerin postu her zaman kızıl kahverengi ve beyaz tüylüdür.

Tıknaz yapılı, kıvırcık tüylü, koyu kahverengi Amerikan su spanyeli kuş ve küçük memelilerin avında kullanılır. Bretanya spanyeli seterlere benzeyen kuyruksuz ya da kısa kuyruklu bir köpektir. Fransa kökenli bu soy, öbür spanyeller gibi avı ürküterek havalandırmak yerine olduğu yerde kıpırtısız durarak gösteren (ferma yapan) tek spanyeldir. İrlanda su spanyeli suya düşen avı alıp getirmekte ustadır.

Spanyel adıyla tanınan birkaç sus köpeği de vardır. Bunlardan bodur İngiliz spanyeli İngiltere'de Tudor döneminden beri tanınmaktadır. Kökeninin Japonya ya da Çin'e dayandığı sanılan bu soyun renklerine göre ayrılan dört tipi vardır. Japon spanyeli ise Çin'den Japonya'ya götürülerek imparatorluk sarayında yetiştirilmiş, 1850'lerde ise Avrupa'da tanınmaya başlamıştır.

Spanyel cinsleri[değiştir | kaynağı değiştir]