Seyyid Ali Muhammed

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Seyyid Ali Muhammed (Bab), (Farsça: سید علی محمد باب Seyyed Ali Mohammad Bāb), Ekim 1819'da doğan Babi inancının kurucusudur. Lakabı olan bab, Arapça'da kapı demektir.

İsrail-Hayfa'da "Nokta-i Ulâ"[1] (Hurûfî-Noktacılık mezhebinin üstâd-ı â'zamı) olarak bilinen ve "Kâ'im" (beklenen Mehdi) kabul edilen Bab'ın anısına yaptırılan türbe.

Bahailerce Tanrı'nın manifestasyonu[2] olarak kabul edilen Báb, 9 Temmuz 1850[3] günü apostasi ile suçlanarak Kaçar Hanedanı Hükümeti Başbakanı'nın emriyle Tebriz'de kurşuna dizildi.

Yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

20 Ekim 1819'da İran'ın Şiraz şehrinde doğan Seyyid Ali Muhammed, küçük yaşta babasını kaybedince dayısının himayesine kaldı. Kısa bir süre medrese eğitimine devam etti. Ticaretle uğraştı. Bu dönemde, kendisinden kısa bir süre önce yaşayan Şeyh Ahmed Ahsaî ve onun öğrencisi Seyyid Kazım-ı Reştî, Mehdi'nin gelişinin yakın olduğu inancıyla öğrencilerini eğitiyorlardı. Seyyid Ali Muhammed, 1844'te Müslüman dünyasınca beklenen Mehdi (ya da Kaim), yeni bir çağın müjdecisi olduğunu ilan etti. İlk inananı, Seyyid Kazım-ı Reştî'nin, beklenen Mehdi'yi aramakta olan öğrencisi Molla Hüseyin'dir. Molla Hüseyin'le birlikte ilk olarak 18 kişi Bab'a inandı. İran'da ona inanan büyük bir Babi kitlesi meydana geldi. Seyyid Ali Muhammed, Bab, ayrıca bu ilanını yapmak üzere Mekke ve Medine'ye gitti. Hac'da bulunanlara hitap ederek bu iddiasını duyurdu.

Ölümü[değiştir | kaynağı değiştir]

Nokta-yı Ulâ[4] Báb'ın Türbesi ve İsrail-Haifa'daki Bahá'í Bahçeleri.

Güçlü bir molla kesiminin mevcut olduğu dönemin İran'ında yeni ve radikal görüşlerden dolayı tutuklandı ve 9 Temmuz 1850'de Tebriz'de kurşuna dizildi. Kendisine imân eden İran'daki 10 binin üzerinde Babi de, takip eden yıllarda onunla aynı kaderi paylaşarak yıldırma amaçlı işkencelerle ya da kılıçtan geçirilerek öldürüldü. Cesedinden arda kalanlar 21 Mart 1909 tarihinde İsrail-Haifa'daki altı odalı taştan yapılı bir türbeye gömüldü. Türbenin yapımı 1953'te masrafları Dünya'nın çeşitli yerlerinde yaşayan Bahailer tarafından karşılanarak Şevki Efendi tarafından tamamlandı.[5]

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Bab'ın eserleri arasında, "Kayyumu'l Esma", "Arapça Beyan" ve "Farsça Beyan" vardır. İnananlarına öğütleri, eski şer'î hükümler ile bağlarını yavaş yavaş koparmaları, bu yeni dini her tarafa duyurmaları, yakın zamanda ortaya çıkacak beklenen kişiyi arayıp ona inanmaları idi.

Bahai dinine göre Bab ve onunla birlikte Bahaullah, din ve dünya tarihinde yeni bir çağı başlatan iki ilahi kaynaklı peygamberdir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Denis MacEoin (1992). The Sources for Early Bābī Doctrine and History. Leiden: Brill. ss. 177. ISBN 90-04-09462-8. http://books.google.com/books?id=xqV9-zmMxsUC&printsec=frontcover&source=gbs_atb#v=onepage&q&f=false.  Muhammad 'Alí Faydí's Hadrat-i Nuqta-yi Ulá (Tehran, 132 B.E./1976-77): "This work contains an interesting account of the single portrait of the Báb painted by Áqa Bálá Big Shíshvání Naqshbandí during Shírazí's stay in Urúmiyya in 1848 (pp. 367–74). This painting is now kept in the Bahá'í archives in Haifa..."
  2. ^ Winters, Jonah (1997-09-19). "Background to Babism: A brief epitome of Babi history". Dying for God: Martyrdom in the Shii and Babi Religions. M.A. Thesis: University of Toronto. http://bahai-library.com/theses/dying/dying6.babi.history.html. Erişim tarihi: 2007-01-23. 
  3. ^ MacEoin, Dennis (1989). "Bāb, Sayyed `Ali Mohammad Sirazi". Encyclopædia Iranica. 
  4. ^ Denis MacEoin (1992). The Sources for Early Bābī Doctrine and History. Leiden: Brill. ss. 177. ISBN 90-04-09462-8. http://books.google.com/books?id=xqV9-zmMxsUC&printsec=frontcover&source=gbs_atb#v=onepage&q&f=false.  Muhammad 'Alí Faydí's Hadrat-i Nuqta-yi Ulá (Tehran, 132 B.E./1976-77): "This work contains an interesting account of the single portrait of the Báb painted by Áqa Bálá Big Shíshvání Naqshbandí during Shírazí's stay in Urúmiyya in 1848 (pp. 367–74). This painting is now kept in the Bahá'í archives in Haifa..."
  5. ^ "Golden anniversary of the Queen of Carmel". Bahá'í World News Service.. 2003-10-12. http://news.bahai.org/story/252. Erişim tarihi: 2007-05-12. 

Bibliografya[değiştir | kaynağı değiştir]

  • "Nebil Tarihi", Muhammed (Nebil) Zerendî,1305 Hicri(1887-88), Baha Basım Dağıtım 2.Baskı,2001. Kurtiş Matbaacılık
  • Bu kitabın İngilizce web versiyonu: http://reference.bahai.org/en/t/nz/DB/
  • Bahá’u’lláh and the New Era, J. E. Esslemont Source: US Bahá’í Publishing Trust.