Resne

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 41°05′20″N, 21°00′44″E

Resne
—  Kasaba  —
Resne
Ресен
Resneli Niyazi Bey Sarayı
Resneli Niyazi Bey Sarayı
Resne
Bayrak
Resne
Arma
Resne
Resne
Resne’nin Makedonya'daki konumu
Koordinatlar: 41°05′20″K 21°00′44″D / 41.08889°K 21.01222°D / 41.08889; 21.01222
Ülke Makedonya Cumhuriyeti Makedonya
Bölge Pelagonya
Belediye Resne
Yönetim
 - Belediye Başkanı Goko Strezovski
Rakım 885 m (2.904 ft)
Nüfus
 - Kent 16,825
 - Şehir 8,748
  (2002)[1][2]
Zaman dilimi OAZD (+1)
 - Yaz (YSU) OAYZD (+2)
Alan kodu (+389) 047
Plaka kodu RE
İnternet sitesi: Resne Belediyesi

Resne (Makedonca: Ресен) Makedonya’da Manastır ile Ohri arasında yer alan bir kasaba ve belediye merkezidir. Ülkenin güneybatı kesiminde yer alan Resne, elma üretimi ile oldukça meşhurdur.

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Makedonya’nın güneybatısında yer alan Resne, ülkenin idari sınıflanmasında Pelagonya Bölgesi sınırları içindedir.

885 metrelik rakımda konumlanan Resne, Makedonya’nın doğal zenginlikler bakımından ön plana çıkan bölgesi içindedir. Turizm merkezlerinin başında yer alan Ohri Gölü’nün biraz doğusunda, yine bir turistik göl olan Prespa Gölü’nün yakınında bulunur.

Tarih[değiştir | kaynağı değiştir]

20. yüzyıl başında Resne
Resneli Niyazi Bey Sarayı’nın 1915 öncesine dair resmi
Resne merkezinden

Resne’nin yerleşim olarak önemi Roma döneminde “Via Ignacia” adlı ünlü yolun yapılmasıyla beraber oluşmuştur. Bu yol şehrin içinden geçermiş.

Orta Çağ’da Resne, Samuil önderliğindeki Bulgar devleti içinde yer almıştır. Klyuç Savaşı sonrasında ise şehir, Doğu Roma kontroluna geçmiştir.

Osmanlı İmparatorluğu Dönemi[değiştir | kaynağı değiştir]

Resne, 14. yüzyılda (1385) civarıyla beraber Osmanlı İmparatorluğu sınırlarına girmiştir. Bu dönemden 20. yüzyıl başlarına (1912-1913) kadar Osmanlı idaresinde kalmıştır. Osmanlı dönemi içinde şehir birçok yönden gelişme göstermiştir. Osmanlı tarihindeki önemli şahsiyetlerden Resneli Niyazi Bey’in doğum yeri olan Resne’de Niyazi Bey’in yaptırdığı saray bugün de durmaktadır. Bu saray günümüzde “kültür evi” olarak kullanımdadır.

Resne’nin de dâhil olduğu bölge 19. ve 20. yüzyıl içinde Osmanlı İmparatorluğu topraklarının hareketli kısmında yer almıştır. 1906’da Selanik’te kurulan “Osmanlı Hürriyet Cemiyeti” önemli bir harekettir. Gizli bir hareket olarak hücre esasına göre örgütlenen cemiyet kısa sürede Manastır kolunu oluşturarak Resne, Ohri, Üsküp, Gevgeli, Serez, Edirne ve Drama şubelerini açmıştır. Hızla büyüyen “Osmanlı Hürriyet Cemiyeti” 1907 yılında Avrupa koluyla birleşerek “Osmanlı Terakki ve İttihat Cemiyeti” adını almış ve hızla örgütlenmeye devam etmiştir.[3]

19. yüzyıla gelindiğinde Ohri ve Resne, Türk ve Müslüman nüfusa sahip olmakla birlikte Bulgar ve Arnavut çetelerinin en fazla faaliyet gösterdiği yerler arasındaydı. 1908 inkılâbından önce ilk isyanı düzenleyen ve 1897 Yunan Muharebesi’ndeki cesaretiyle tanınan Resneli Niyazi Bey’in İttihat Terakki’nin oluşumu sırasında Enver Paşa tarafından cemiyete kaydı yapılmıştı. Cemiyet Resne’de sevilmesi ve etkili olacağı düşüncesiyle onu desteklemiş ve kendisinin Resne Kumandanlığına tayini çıkartılmıştı. Niyazi Bey, Resne’ye tayin edilirken Eyüp Sabri Bey’in de Ohri’ye tayini çıkarılmıştı ki o da bölgesinde sevilen bir kişiydi. Niyazi Bey 1319 Makedonya Bulgar ihtilaline kadar Ohri’de askerî debboy görevindeydi. Niyazi Bey ve Eyüp Sabri Bey’in kendi memleketlerinde görev yapmaları İttihat Terakki ve memleket için büyük şanstı. Hem bölgelerini Bulgar çetelerinin zulmünden koruyacak hem de cemiyetin teşkilatlanmasına katkı sağlayacaklardı.[3]

Bölgedeki Osmanlı egemenliği 1912 yılında sona ermiştir. Bu son dönem idari yapılanmasında Resne, Manastır Vilayeti sınırları içinde, Manastır Sancağı’na bağlı olmuştur.[4]

Yugoslavya Krallığı Dönemi[değiştir | kaynağı değiştir]

Osmanlı İmparatorluğu dönemi sonrasında, küçüklü büyüklü birçok muharebe sonrasında Resne’nin de yer aldığı bölge, Sırp, Hırvat ve Sloven Krallığı egemenliğinde kalmıştır. Krallık, sonrasında Yugoslavya Krallığı olarak 1943 yılına dek egemen olmuştur.

Yugoslavya Dönemi[değiştir | kaynağı değiştir]

1943 yılı ile beraber Yugoslavya Krallığı ortadan kalkmış, yerine Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti kurulmuştur. Bu dönemde de Resne, devam eden idari yapı içinde yer almıştır.

Makedonya Cumhuriyeti Dönemi[değiştir | kaynağı değiştir]

1991 yılında Makedonya’nın Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti’nden bağımsızlığını ilan etmesiyle Resne, bağımsız Makedonya Cumhuriyeti içinde yer almıştır. Yugoslavya döneminde turistik yönü artan Ohri muhiti ile beraber, Makedonya’nın bağımsızlığı sonrasında Makedonya’nın en ünlü turizm merkezleri içinde yer almıştır.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

2002 sayımlarına göre Resne’nin toplam nüfusu 16.825 kişidir. Bu nüfusun etnik dağılımı şu şekildedir: Makedonlar 12.798; Türkler 1.797; Arnavutlar 1.536 ve diğerleri…[1] Resne’nin merkez nüfusu ise 8.748 olarak verilmiştir. Bu nüfus içinde Makedonlar 6.431; Türkler 1.369; Arnavutlar ise 325 kişilik nüfusa sahiptir.[2]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b 2002 nüfus sayımı sonuçları Makedonya Cumhuriyeti Devlet İstatistik Enstitüsü (Makedonca) (İngilizce)
  2. ^ a b Население на Република Македонија според изјаснувањето за етничката припадност, по населени места, според пописите на население 1948, 1953, 1961, 1971, 1981, 1991, 1994 и 2002 година Makedonya Cumhuriyeti Devlet İstatistik Enstitüsü (Makedonca)
  3. ^ a b Emine Gümüşsoy, II. Meşrutiyeti Hazırlayan Bir Merkez: Ohri, Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2008, s. 48-50.
  4. ^ Binbaşı M.Nasrullah; Kolağası M.Rüşdi; Mülazım M.Eşref, Osmanlı Atlası - XX. Yüzyıl Başları, (Haz.: Yaşar Baş, Rahmi Tekin), Osmanlı Araştırmaları Vakfı, İstanbul 2003, s. 28-40.