R136

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinat:Sky map 05s 38d 42,396sn; -69º 06' 03,36″

R136
Grand star-forming region R136 in NGC 2070 (captured by the Hubble Space Telescope).jpg
HUT tarafından elde edilen R136 fotoğrafı.
Kaynak: Hubble Uzay Teleskobu
Gözlem verisi
Dönem J2000
Takımyıldız Kılıçbalığı
Bahar açısı (α) 05s 38d 42,396sn[1]
Yükselim (δ) -69° 06′ 03,36″[1]
Görünür parlaklık  (V) +9,50[1]
Görünür parlaklık  (B) +9,63[1]
İlgili birlik BMB
Tümleşik tayf türü
O3[2]
Uzaklık 157.000 Iy
(48.500 pc)
Katalog başlıkları
UCAC2 1803442, SAO 249329, HD 38268, TYC 9163-1014-1, CD-69 324, GC 7114
Ayrıca bakınız:
Küresel yıldız kümesi
Liste

R136, resmi olarak RMC 136 olarak adlandırılan ve Büyük Macellan Bulutu içindeki 30 Doradus (ayrıca Tarantula Bulutsusu olarak bilinir) kompleksinin merkezi yakınında bulunan bir süper yıldız kümesi.[2] Yaşı 1-2 milyon yıl[2] olan dev ve üstdev yıldızların oluşturduğu genç bir yıldız kümesidir. Çoğunluğunu tayfsal sınıfı O3,[2] olan yıldızlar oluşturur ve teyit edilen O3-türü yıldız sayısı 39'dur.[2][3] Ayrıca yine teyit edilmiş olan çeşitli Wolf-Rayet yıldızları da vardır.[3][4]

R136 kümesi çeşitli bileşenlerden oluşmaktadır.[1] Merkezi bileşen R136a'nın doğası başlangıçta belli değildi. R136a; Güneş'ten 30 milyon kat parlak, 55-60.000K sıcaklığa sahip, 1.500 güneş kütlesinde ve 50 milyon mil çapında bir üstündev yıldız olarak düşünülmekteydi. R136a'nın doğası holografik benekli interferometri ile çözülmüş ve sonuçta çekirdeğinde 12 çok büyük ve parlak yıldız[5] olan, yoğun bir yıldız kümesi olduğu bulunmuştur.[6] Bu yıldızların başlangıç kütlelerinin, 37 ile 76 güneş kütlesi aralığında olduğu hesaplanmaktadır.[5] Kümeye, sadece 0,10 ve 0,48 yaysaniye ile ayrılan üç sıradışı parlak yıldız (R136a1, R136a2 ve R136a3) hakimdir. Yıldızlardan biri olan R136a1, bulunduğunda Güneşten 10.000.000 kat fazla olan parlaklığıyla[7] en parlak ve 265 güneş kütlesiyle[8] de en büyük kütleli yıldızdı. R136, Tarantula Bulutsusu'nu görünür kılan enerjinin kaynağıdır. Kümenin kütlesi yaklaşık olarak 450.000 güneş kütlesidir ve gelecekte muhtemelen bir küresel yıldız kümesi olacağı düşünülmektedir.[9]

Bileşenler[değiştir | kaynağı değiştir]

ADI Bahar açısı Yükselim Görünen parlaklık (V) Tayfsal türü Kaynakça
R136a 05s 38d 43,3sn -69° 06′ 08″ yıldız kümesi SIMBAD
R136a1 (BAT99 108) 05s 38d 42,43sn -69° 06′ 02,2″ 12,77 WN5h SIMBAD
R136a2 (BAT99 109) 05s 38d 42,45sn -69° 06′ 02,2″ 13,38 WN5h SIMBAD
R136a3 (BAT99 106) 05s 38d 42,291sn -69° 06′ 03,45″ 12,93 WN5h SIMBAD
R136 Ab (SNR B0538-69.2) 05s 37d 51,6sn -69° 10′ 23″ 9,59 SNR SIMBAD
R136 Ac (PSR J0537-6910) 05s 37d 47,6sn -69° 10′ 20″ atarca SIMBAD
R136b (BAT99 111) 05s 38d 42,78sn -69° 06′ 03,1″ 13,66 WN9h SIMBAD
R136c (BAT99 112) 05s 38d 42,896sn -69° 06′ 04,92″ 12,86 WN5h SIMBAD

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

  • R136b, bir Wolf–Rayet yıldızı
  • Hodge 301, Tarantula Bulutsusu içindeki diğer bulutsu.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d e "Object query : RMC 136" (İngilizce). * 30 Dor -- Cluster of Stars. Simbad, Centre de Données astronomiques de Strasbourg. http://simbad.u-strasbg.fr/simbad/sim-id?Ident=RMC+136. Erişim tarihi: 8 Nisan 2011. 
  2. ^ a b c d e Massey, P ; Hunter, D. (January 1998). "Star Formation in R136: A Cluster of O3 Stars Revealed by Hubble Space Telescope Spectroscopy". The Astrophysical Journal 493 (1): 180. Bibcode 1998ApJ...493..180M. doi:10.1086/306503 
  3. ^ a b Lebouteiller, V.; Bernard-Salas, J.; Brandl, B.; Whelan, D. G.; Wu, Yanling; Charmandaris, V.; Devost, D.; Houck, J. R. (June 2008). "Chemical Composition and Mixing in Giant H II Regions: NGC 3603, 30 Doradus, and N66". The Astrophysical Journal 680 (1): 398–419. Bibcode 2008ApJ...680..398L. doi:10.1086/587503 
  4. ^ Melnick, J. (December 1985,). "The 30 Doradus nebula. I - Spectral classification of 69 stars in the central cluster". Astronomy and Astrophysics 153 (1): 235–244. Bibcode 1985A&A...153..235M. 
  5. ^ a b Koter, Heap, and Hubeny, Alex; Heap, Sara R.; Hubeny, Ivan (1998). "An Empirical Isochrone of Very Massive Stars in R136A". The Astrophysical Journal 509 (2): 879–896. doi:10.1086/306503. http://www.iop.org/EJ/abstract/0004-637X/509/2/879/. 
  6. ^ Weigelt, G.; Baier, G. (September 1985). "R136a in the 30 Doradus nebula resolved by holographic speckle interferometry". Astronomy and Astrophysics 150: L18–L20. Bibcode 1985A&A...150L..18W. 
  7. ^ Chow, Denise (21 Temmuz 2010). "Heftiest Star Discovery Shatters Cosmic Record". SPACE.com. http://www.space.com/scienceastronomy/eso-massive-stars-discovered-100721.html. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2010. 
  8. ^ Amos, Jonathan (21 Temmuz 2010). "Astronomers detect 'monster star'". BBC News. http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-10707416. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2010. 
  9. ^ Bosch, Guillermo; Terlevich, Elena; Terlevich, Roberto (2009). "Gemini/GMOS Search for Massive Binaries in the Ionizing Cluster of 30 Dor". Astronomical Journal 137 (2): 3437–3441. Bibcode 2009AJ....137.3437B. doi:10.1088/0004-6256/137/2/3437. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]