Portal:Yahudilik/Sıradaki bayram

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara


2012[değiştir | kaynağı değiştir]

Ocak[değiştir | kaynağı değiştir]

Nebukadnezar'ın Yahudileri Kudüs'ten kovarken betimlenişi

Asara BaTevet: İbrani takvimi'nin Tevet ayının 10.uncu günüdür; Yahudiliğin küçük fakat önemli bir orucudur. Yahudiliğin diğer oruçlarından farklı olarak gün doğumundan gün batımına kadar tutulan kısa bir oruçtur. Hanuka bayramıyla bir ilgisi olmamasına rağmen bu bayramdan bir hafta sonrasına denk gelir. Geleneksel olarak Babilli Nebukadnezar'ın Süleyman Mabedi'nin yıkılışının ve Yehuda Krallığı'nın fethinin başlangıcı olan Kudüs'ü kuşatmasına atfen tutulan bir oruçtur. Modern zamanlarda ise Holokost kurbanlarını anmak için de tutulur. Bu sene 5 Ocak tarihine denk gelmektedir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Şubat[değiştir | kaynağı değiştir]

İncir ağacı

Tu Bişvat: İbrani takvimine göre Şevat ayının on beşinde kutlanan Tu Bişvat bayramı bu sene 8 Şubat 2012 tarihine denk gelmektedir. "Ağaçların yılbaşısı" olarak da bilinen bu küçük bayramda ağaçların kış uykusundan uyanıp meyve verme döngüsüne hazır oluşu kutlanır. Bu bayramda, özellikle adı Tora'da geçen meyveler (üzüm, hurma, nar, incir ve zeytin) yenir. Ayrıca Tu Bişvat'ta İsrail'de ağaç dikmek gelenekselleşmiştir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Mart[değiştir | kaynağı değiştir]

Purim hikayesinin sahnelendiği bir tiyatro oyunu.

Ta'anit Ester (Ester Orucu): Purim bayramına girmeden önce Ester ve dayısı Mordehay'ın Yahudileri kurtarmak için verdiği çabaların anısına tutulan fakat tutulması dini açıdan zorunlu olmayan bir oruçtur. Geleneksel olarak adı Mordehay'dan türemiş erkekler (Ör: Murat, Metin, Moti vs) ve adı Ester'den türemiş kadınlar (Ör: Ester, Esti, Yıldız) bu orucu tutarlar. Bu sene oruç 7 Mart 2012 tarihine denk gelmektedir.

Purim: Yahudiliğin en dramatik ve aynı zamanda neşe dolu bir bayramıdır. Kral Ahaşveroş’un verdiği 6 ay süren büyük partide kraliçe onun emirlerini yapmayı reddedince, yerine başka kraliçe geldi – Yahudi Ester. Ester’in dayısı Mordehay, (Yahudiler’in lideri) krala karşı yapılan bir suikasti ortaya çıkardı ve bu olay onu, kralın yanında iyi bir pozisyona getirdi. Tüm bunlar, kralın baş danışmanı Aman’ın, tüm Yahudileri yok etme kararını aldığı zaman olmuştur. Sonunda, olayların tersine dönmesi sayesinde, Ester tam tersi bir emir çıkarttırarak, Aman’ın darağacında asılıp Mordehay’ın başbakan olmasını sağlar. Bu bayramdaki eğlenceler kendini kıyafet balosu şeklinde gösterir. İbrani takvimine göre Adar ayının on dördüne gelen Purim bayramı bu sene 7 Mart 2012'nin akşamına denk gelir.

Purim Şuşan: Zamanında etrafı duvarlarla çevrili Yeruşalayim ve Pers İmparatorluğunun başkenti Şuşan gibi şehirlere Purim'in hikayesi bir gün geç geldiği için bu bayram etrafı duvarlarla çevrili şehirlerde İbrani takvimine göre 15 Adar'da kutlanır. Purim Şuşan bu sene 9 Mart 2012'ye denk gelir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Nisan[değiştir | kaynağı değiştir]

Pesah bayramında yenen hamursuz bir ekmek çeşidi olan matsa.

Pesah: Yahudiler, Tanrı'nın yardımıyla Musa'nın önderliğinde Mısır'dan çıktılar. Ancak bu çıkış o kadar acele ve apar topar olmuştur ki, Yahudiler kendileri için hazırladıkları ekmeklerin hamurlarının mayalanmasını beklemeden pişirirler. Bu yüzden, bu bayramda 8 gün boyunca mayalı hiçbir ürün tüketilmez bunu yerine Museviler mayasız hamurdan yapılmış matsa adındaki ekmeği yerler. İbrani takvimine göre 15-22 Nisan tarihleri arasında kutlanan Pesah bu sene 6 ile 14 Nisan arasına denk gelir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Mayıs[değiştir | kaynağı değiştir]

Musa'nın On Emir'i alışının betimlendiği bir resim.

İkinci Pesah (Pesah Şeni): Geçerli bir sebebi olup da Pesah bayramını kutlayamayanlar için bu ikinci bir şanstır. Örneğin Pesah'ta ölüye dokunmak kişinin temizliğini bozar bu da kişinin Pesah bayramını kaçırmasına sebep olabilir. İbrani takvimine göre 14 İyar'da başlayan İkinci Pesah (Pesah Şeni) bu sene 6 Mayıs'a denk gelir.

Lag BaOmer: Pesah ile Şavuot bayramları arasındaki 49 günün 33. gününde kutlanan bir bayramdır. İbrani takvimine göre İyar ayının on sekizine gelen Lag BaOmer bayramı bu sene 10 Mayıs 2012'ye denk gelir.

Şavuot: Haftalar anlamına gelen bu bayramda Pesah'tan 7 hafta sonra Tanrı'nın Yahudiler'e Tora'yı verişi kutlanılır. İbrani takvimine göre Sivan ayının altısına gelen Şavuot bayramı bu sene 26 Mayıs 2012'nin akşamına denk gelir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Haziran[değiştir | kaynağı değiştir]

2012'nin Haziran ayına denk gelen Yahudi bayramı bulunmamaktadır.

görüntüledüzenlegeçmiş



Temmuz[değiştir | kaynağı değiştir]

1837'de Adrien Egron tarafından betimlenen Kudüs şehrini çevreleyen duvar.

17 Tammuz: Kudüs Tapınağı yıkılmadan önce düşmanların Kudüs duvarlarını yıkması anısına tutulan oruçtur. 9 Av'a kadar süren üç haftalık yas döneminin başlangıcını simgeler. İbrani takvimine göre Tammuz ayının 17'sinde tutulan bu oruç bu sene 7 Temmuz 2012'ye denk gelir.

Tişa Beav: Yahudilik'te bir yas günü olan Tişa Beav bayramında oruç tutulur. Bu günün yas ve oruç günü olmasının sebebi, Yahudilerin kutsal mabedi olan Kudüs'teki Süleyman mabedinin (ve Kudüs Tapınağı'nın) M.Ö. 586 ve M.S. 70 yıllarında iki kez İbrani takvimine göre Av ayının 9'una denk gelen gün yıkılmış olmasıdır ve çeşitli felaketlerin hep bu güne denk gelmesidir. Oruç bu yıl 28 Temmuz gün batımında başlayıp ertesi günün gün batımına kadar sürecektir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Ağustos[değiştir | kaynağı değiştir]

2012'nin Ağustos ayına denk gelen Yahudi bayramı bulunmamaktadır.

görüntüledüzenlegeçmiş



Eylül[değiştir | kaynağı değiştir]

Koç veya keçi boynuzundan yapılan Şofar, Roşaşana ve Yom Kippur bayramlarında çalınır.

Roş Aşana: Musevilikte yılbaşıdır. 16 Eylül'de güneşin batışıyla başlayan bayram İbrani takvimine göre bu günde 5773 yılına girilecektir.

Gedalya orucu: Yahuda valisi Gedalya'nın öldürülmesi sebebiyle tutulan bir günlük oruç bu sene 19 Eylül'de tutulacaktır.

Yom Kippur: Bu sene 25 Eylül güneş batımında başlayacak olan, 26 saat boyunca tutulan büyük oruçtur.

Sukot: Mısır esareti kurtuluşundan sonra çöllerde açlıkta yaşayan İsrailoğullarını anımsamak için kutlanan çardak bayramı bu sene 30 Eylül ila 6 Ekim tarihleri arasına denk gelmektedir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Ekim[değiştir | kaynağı değiştir]

Tora ve Yad

Sukot: Mısır esareti kurtuluşundan sonra çöllerde açlıkta yaşayan İsrailoğullarını anımsamak için kutlanan çardak bayramı bu sene 30 Eylül-6 Ekim tarihleri arasına denk gelmektedir.

Simhat Tora: Tora'nın İsrailoğullarına verilişinin kutlamasıdır. Bu sene 8 Ekim'e denk gelen bayram bu ay 9 Ekim'de gün batımıyla sona erecektir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Kasım[değiştir | kaynağı değiştir]

2012'nin Kasım ayına denk gelen Yahudi bayramı bulunmamaktadır.

görüntüledüzenlegeçmiş



Aralık[değiştir | kaynağı değiştir]

Hanuka bayramında sekiz gün boyunca yakılan bir hanukiya

Hanuka: İbrani takvimine göre Kislev'in 25. günü başlayıp sekiz gün süren bir Musevi bayramıdır. Ayrıca Işık Bayramı ya da Yeniden Adanma Bayramı olarak da anılır. Kudüs Tapınağı, IV. Antiyokus'tan geri alındıktan sonra kalan bir günlük yağın mucizevi bir şekilde sekiz gün yanışı kutlanır. Bu sene 8 Aralık ile 16 Aralık arasına denk gelir.

görüntüledüzenlegeçmiş



2013[değiştir | kaynağı değiştir]

Ocak[değiştir | kaynağı değiştir]

Nebukadnezar'ın Yahudileri Kudüs'ten kovarken betimlenişi

Asara BaTevet: İbrani takvimi'nin Tevet ayının 10.uncu günüdür; Yahudiliğin küçük fakat önemli bir orucudur. Yahudiliğin diğer oruçlarından farklı olarak gün doğumundan gün batımına kadar tutulan kısa bir oruçtur. Hanuka bayramıyla bir ilgisi olmamasına rağmen bu bayramdan bir hafta sonrasına denk gelir. Geleneksel olarak Babilli Nebukadnezar'ın Süleyman Mabedi'nin yıkılışının ve Yehuda Krallığı'nın fethinin başlangıcı olan Kudüs'ü kuşatmasına atfen tutulan bir oruçtur. Modern zamanlarda ise Holokost kurbanlarını anmak için de tutulur. Bu sene 23 Ocak tarihine denk gelmektedir.

Tu Bişvat: İbrani takvimine göre Şevat ayının on beşinde kutlanan Tu Bişvat bayramı bu sene 26 Ocak 2013 tarihine denk gelmektedir. "Ağaçların yılbaşısı" olarak da bilinen bu küçük bayramda ağaçların kış uykusundan uyanıp meyve verme döngüsüne hazır oluşu kutlanır. Bu bayramda, özellikle adı Tora'da geçen meyveler (üzüm, hurma, nar, incir ve zeytin) yenir. Ayrıca Tu Bişvat'ta İsrail'de ağaç dikmek gelenekselleşmiştir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Şubat[değiştir | kaynağı değiştir]

Purim hikayesinin sahnelendiği bir tiyatro oyunu.

Ta'anit Ester (Ester Orucu): Purim bayramına girmeden önce Ester ve dayısı Mordehay'ın Yahudileri kurtarmak için verdiği çabaların anısına tutulan fakat tutulması dini açıdan zorunlu olmayan bir oruçtur. Geleneksel olarak adı Mordehay'dan türemiş erkekler (Ör: Murat, Metin, Moti vs) ve adı Ester'den türemiş kadınlar (Ör: Ester, Esti, Yıldız) bu orucu tutarlar. Bu sene oruç 21 Şubat 2013 tarihine denk gelmektedir.

Purim: Yahudiliğin en dramatik ve aynı zamanda neşe dolu bir bayramıdır. Kral Ahaşveroş’un verdiği 6 ay süren büyük partide kraliçe onun emirlerini yapmayı reddedince, yerine başka kraliçe geldi – Yahudi Ester. Ester’in dayısı Mordehay, (Yahudiler’in lideri) krala karşı yapılan bir suikasti ortaya çıkardı ve bu olay onu, kralın yanında iyi bir pozisyona getirdi. Tüm bunlar, kralın baş danışmanı Aman’ın, tüm Yahudileri yok etme kararını aldığı zaman olmuştur. Sonunda, olayların tersine dönmesi sayesinde, Ester tam tersi bir emir çıkarttırarak, Aman’ın darağacında asılıp Mordehay’ın başbakan olmasını sağlar. Bu bayramdaki eğlenceler kendini kıyafet balosu şeklinde gösterir. İbrani takvimine göre Adar ayının on dördüne gelen Purim bayramı bu sene 24 Şubat 2013'ün akşamına denk gelir.

Purim Şuşan: Zamanında etrafı duvarlarla çevrili Yeruşalayim ve Pers İmparatorluğunun başkenti Şuşan gibi şehirlere Purim'in hikayesi bir gün geç geldiği için bu bayram etrafı duvarlarla çevrili şehirlerde İbrani takvimine göre 15 Adar'da kutlanır. Purim Şuşan bu sene 25 Şubat 2013'e denk gelir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Mart[değiştir | kaynağı değiştir]

Pesah bayramında yenen hamursuz bir ekmek çeşidi olan matsa.

Pesah: Yahudiler, Tanrı'nın yardımıyla Musa'nın önderliğinde Mısır'dan çıktılar. Ancak bu çıkış o kadar acele ve apar topar olmuştur ki, Yahudiler kendileri için hazırladıkları ekmeklerin hamurlarının mayalanmasını beklemeden pişirirler. Bu yüzden, bu bayramda 8 gün boyunca mayalı hiçbir ürün tüketilmez bunu yerine Museviler mayasız hamurdan yapılmış matsa adındaki ekmeği yerler. İbrani takvimine göre 15-22 Nisan tarihleri arasında kutlanan Pesah bu sene 25 Mart ile 2 Nisan arasına denk gelir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Nisan[değiştir | kaynağı değiştir]

Pesah bayramında yenen hamursuz bir ekmek çeşidi olan matsa.

Pesah: Yahudiler, Tanrı'nın yardımıyla Musa'nın önderliğinde Mısır'dan çıktılar. Ancak bu çıkış o kadar acele ve apar topar olmuştur ki, Yahudiler kendileri için hazırladıkları ekmeklerin hamurlarının mayalanmasını beklemeden pişirirler. Bu yüzden, bu bayramda 8 gün boyunca mayalı hiçbir ürün tüketilmez bunu yerine Museviler mayasız hamurdan yapılmış matsa adındaki ekmeği yerler. İbrani takvimine göre 15-22 Nisan tarihleri arasında kutlanan Pesah bu sene 25 Mart ile 2 Nisan arasına denk gelir.

İkinci Pesah (Pesah Şeni): Geçerli bir sebebi olup da Pesah bayramını kutlayamayanlar için bu ikinci bir şanstır. Örneğin Pesah'ta ölüye dokunmak kişinin temizliğini bozar bu da kişinin Pesah bayramını kaçırmasına sebep olabilir. İbrani takvimine göre 14 İyar'da başlayan İkinci Pesah (Pesah Şeni) bu sene 24 Nisan'a denk gelir.

Lag BaOmer: Pesah ile Şavuot bayramları arasındaki 49 günün 33. gününde kutlanan bir bayramdır. İbrani takvimine göre İyar ayının on sekizine gelen Lag BaOmer bayramı bu sene 28 Nisan 2013'e denk gelir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Mayıs[değiştir | kaynağı değiştir]

Musa'nın On Emir'i alışının betimlendiği bir resim.

Şavuot: Haftalar anlamına gelen bu bayramda Pesah'tan 7 hafta sonra Tanrı'nın Yahudiler'e Tora'yı verişi kutlanılır. İbrani takvimine göre Sivan ayının altısına gelen Şavuot bayramı bu sene 14 Mayıs 2013'ün akşamına denk gelir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Haziran[değiştir | kaynağı değiştir]

1837'de Adrien Egron tarafından betimlenen Kudüs şehrini çevreleyen duvar.

17 Tammuz: Kudüs Tapınağı yıkılmadan önce düşmanların Kudüs duvarlarını yıkması anısına tutulan oruçtur. 9 Av'a kadar süren üç haftalık yas döneminin başlangıcını simgeler. İbrani takvimine göre Tammuz ayının 17'sinde tutulan bu oruç bu sene 25 Haziran 2013'e denk gelir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Temmuz[değiştir | kaynağı değiştir]

1887'de Tişa Beav'da oruç tutan Yahudilerin betimlenişi.

Tişa Beav: Yahudilik'te bir yas günü olan Tişa Beav bayramında oruç tutulur. Bu günün yas ve oruç günü olmasının sebebi, Yahudilerin kutsal mabedi olan Kudüs'teki Süleyman mabedinin (ve Kudüs Tapınağı'nın) M.Ö. 586 ve M.S. 70 yıllarında iki kez İbrani takvimine göre Av ayının 9'una denk gelen gün yıkılmış olmasıdır ve çeşitli felaketlerin hep bu güne denk gelmesidir. Oruç bu yıl 15 Temmuz gün batımında başlayıp ertesi günün gün batımına kadar sürecektir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Ağustos[değiştir | kaynağı değiştir]

2013'ün Ağustos ayına denk gelen Yahudi bayramı bulunmamaktadır.

görüntüledüzenlegeçmiş



Eylül[değiştir | kaynağı değiştir]

Koç veya keçi boynuzundan yapılan Şofar, Roşaşana ve Yom Kippur bayramlarında çalınır.

Roş Aşana: Musevilikte yılbaşıdır. 4 Eylül'de güneşin batışıyla başlayan bayram İbrani takvimine göre bu günde 5774 yılına girilecektir.

Gedalya orucu: Yahuda valisi Gedalya'nın öldürülmesi sebebiyle tutulan bir günlük oruç bu sene 8 Eylül'de tutulacaktır.

Yom Kippur: Bu sene 13 Eylül güneş batımında başlayacak olan, 26 saat boyunca tutulan büyük oruçtur.

Sukot: Mısır esareti kurtuluşundan sonra çöllerde açlıkta yaşayan İsrailoğullarını anımsamak için kutlanan çardak bayramı bu sene 12-25 Eylül tarihleri arasına denk gelmektedir.

Simhat Tora: Tora'nın İsrailoğullarına verilişinin kutlamasıdır. Bu sene 25 Eylül'e denk gelen bayram bu ay 27 Eylül'de gün batımıyla sona erecektir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Ekim[değiştir | kaynağı değiştir]

2013'ün Ekim ayına denk gelen Yahudi bayramı bulunmamaktadır.

görüntüledüzenlegeçmiş



Kasım[değiştir | kaynağı değiştir]

Hanuka bayramında sekiz gün boyunca yakılan bir hanukiya

Hanuka: İbrani takvimine göre Kislev'in 25. günü başlayıp sekiz gün süren bir Musevi bayramıdır. Ayrıca Işık Bayramı ya da Yeniden Adanma Bayramı olarak da anılır. Kudüs Tapınağı, IV. Antiyokus'tan geri alındıktan sonra kalan bir günlük yağın mucizevi bir şekilde sekiz gün yanışı kutlanır. Bu sene 27 Kasım ile 5 Aralık arasına denk gelir.

görüntüledüzenlegeçmiş



Aralık[değiştir | kaynağı değiştir]

Nebukadnezar'ın Yahudileri Kudüs'ten kovarken betimlenişi

Hanuka: İbrani takvimine göre Kislev'in 25. günü başlayıp sekiz gün süren bir Musevi bayramıdır. Ayrıca Işık Bayramı ya da Yeniden Adanma Bayramı olarak da anılır. Kudüs Tapınağı, IV. Antiyokus'tan geri alındıktan sonra kalan bir günlük yağın mucizevi bir şekilde sekiz gün yanışı kutlanır. Bu sene 27 Kasım ile 5 Aralık arasına denk gelir.

Asara BaTevet: İbrani takvimi'nin Tevet ayının 10.uncu günüdür; Yahudiliğin küçük fakat önemli bir orucudur. Yahudiliğin diğer oruçlarından farklı olarak gün doğumundan gün batımına kadar tutulan kısa bir oruçtur. Hanuka bayramıyla bir ilgisi olmamasına rağmen bu bayramdan bir hafta sonrasına denk gelir. Geleneksel olarak Babilli Nebukadnezar'ın Süleyman Mabedi'nin yıkılışının ve Yehuda Krallığı'nın fethinin başlangıcı olan Kudüs'ü kuşatmasına atfen tutulan bir oruçtur. Modern zamanlarda ise Holokost kurbanlarını anmak için de tutulur. Bu sene 23 Ocak tarihine denk gelmektedir.

görüntüledüzenlegeçmiş