Portal:ABD

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Vikipedi Portalleri: Sanat • Kültür • Coğrafya • Sağlık • Tarih • Matematik • Bilim • Askeriye • Toplum • Din • Teknoloji •

USA Flag Map.svg ABD portalına hoş geldiniz!
Welcome to USA portal!
Government Cut 2008.jpg GM headquarters in Detroit.JPG Las Vegas Strip2.jpg Chicago Sears Tower.jpg Bandeau portail USA 4.png
düzenle Amerika Birleşik Devletleri Portali
Flag of the United States of America
Great Seal of the United States (obverse).svg
Location on the world map
Amerika Birleşik Devletleri, (İngilizce: United States of America), Birleşik Devletler (United States), ABD (USA) ya da Amerika (America) olarak da bilinir, elli tane eyalet ve bir tane federal bölgeden oluşan bir federal anayasal cumhuriyettir. Ülkenin çoğu (48 tane eyaleti olan Kıta ABD'si ve ülkenin federal bölgesi olan Vaşington, D.C.), Kuzey Amerika'nın ortasında, Büyük Okyanus ve Atlas Okyanus'un arasında bulunmaktadır. Kuzeyinde Kanada, güneyinde ise Meksika ile sınır paylaşmaktadır. Alaska eyaleti, kıtanın kuzeybatısında bulunarak doğusunda Kanada ve batısında Bering Boğazı'nın öbür tarafında bulunan Rusya'nın arasında bulunmaktadır. Hawaii eyaleti, Büyük Okyanus'un ortasında bulunan bir takımadadır. Ayrıca Karayipler ve Büyük Okyanus'unda bulunan birçok denizaşırı toprağı vardır. Resmi kuruluş tarihi 4 Temmuz 1776'dır.


düzenle Seçilen Panorama
New York Midtown Skyline at night - Jan 2006 edit1.jpg
Üreten: Diliff
Manhattan şehir merkezinin Empire State Binası'ndan gece görünümü.
düzenle Seçilen Madde
Empire State Binası
Empire State Building, New York'da bir gökdelen. Bina, Manhattan, Fifth Avenue'de 33. ve 34. caddelerin arasında yer alır. Tam olarak adresi 350 Fifth Avenue, New York, N.Y. 10118 şeklindedir. 1 Mayıs 1931 tarihinde, o güne kadar Dünya'nın en yüksek binası olan Chrysler Building'in bu unvanını elinden almıştır. Yapımı 1932 yılında bitmiştir. Bina 102 katlı olup, 1576 merdiven basamağına sahiptir. Yüksekliği 381 m, anten ile beraber 443,2 m'dir. World Trade Center (Dünya Ticaret Merkezi) binasının 1972 tarihindeki açılışına kadar Dünya'nın en yüksek binası olarak kalmıştır. 11 Eylül 2001 tarihindeki terör saldırıları sonucu World Trade Center binaları yıkılınca, New York'un en uzun binası unvanını geri almıştır. Şu anda, anten yüksekliği ile 527 m olan Chicago'daki Sears Kulesi'nden sonra ABD'nin en yüksek ikinci binası olan Empire State Building, Dünya'da da tek başına yükselen en yüksek üçüncü yapıdır. Kışın, bazı günler, alt katlarının hizasında yağmur yağarken en üst katına kar yağdığı görülmüştür.

Açık bir havada binadan, 80 mil mesafedeki beş ABD eyaletine bakılabilir. Bunlar, New York, New Jersey, Pensilvanya, Connecticut ve Massachusetts'dir. 1960'ta tepeye yerleştirilen güçlü bir fener binanın 160 kilometre uzaktan görülmesini sağlamıştır. Bugüne kadar binayı 117 milyon kişi ziyaret etmiştir. 1947 yılında manzara platformuna 3 m yükseklikte korkuluk yapılmıştır. Buna rağmen buradan, bugüne kadar 35 kişi atlayarak intihar etmiştir. Toplam 74 asansör vardır, bunların bir kısmı ara katlarda durmadan en üst kata çıkan ekspres asansörlerdir. Bu yüksek binaya 1945'de bir B-25 Mitchell bombardıman uçağı çarpmış ve 14 kişinin ölümüne sebep olmuştur.

düzenle Seçilen Yer
Manhattan
New York Şehri, (İngilizce resmi adı:The City of New York) Amerika Birleşik Devletleri'nin nüfus bakımından en büyük kenti. Aynı isimli New York eyaleti'nde yer alır. Yüz yıldan fazladır dünyanın en önemli ticaret ve finans merkezlerinden biridir. Şehir, medya, politika, eğitim, eğlence ve modadaki küresel etkilerinden dolayı bir dünya şehri olarak kabul edilmektedir. Birleşmiş Milletler Genel Konseyi binasına ev sahipliği yaptığından dış ilişkiler için de çok önemli bir merkez durumundadır. Fakir semtlerinde ise çok sayıda işsiz ve evsiz yaşar, çok sayıda da gecekondu vardır.

Kent beş bölüme ayrılmıştır: Manhattan, Brooklyn (Kings County), Queens (Queens County), Bronx ve Staten Island (Richmond). 830 km²'lik bir alanda yaşayan 8,2 milyon nüfusuyla New York, Amerika'da nüfus yoğunluğu en büyük olan şehirdir. Çevre banliyöleriyle birlikte New York metropolitan bölgesi 21 milyonluk nufusa sahiptir ve dünyanın en kalabalık yerleşim bölgelerinden birini oluşturur.

New York, bir göçmen kentidir. Kentte yaklaşık 170 ayrı dil konuşulmaktadır ve her üç kişiden biri ABD dışında bir ülke doğumludur. İngilizce çeşitli aksanlarla konuşulur. İngilizce’nin yanı sıra İspanyolca da İngilizce kadar yoğun konuşulmaktadır. Little Italy (Küçük İtalya) semtinde İtalyanca, China Town’da (Çin mahallesi) Çince konuşulur.

New York birçok Amerikan kültürel hareketinin de doğum yeridir. Edebiyat ve görsel sanatlarda Harlem Rönesansı, resimde soyut ekspresyonizm (New York Ekolü), müzikte hip hop, punk, salsa ve Tin Pan Alley bu hareketlerden bazılarıdır. 24 saat açık olan metrosu ve yoğun trafiğiyle Hiç Uyumayan Şehir adını almıştır.

Özgürlük heykeli, Empire State Binası, Central Park ve Times Meydanı, Modern Sanat Müzesi, Guggenheim Müzesi ve Modern Tarih Müzeleri şehrin ilgi çekici mekanlarıdır. Gökdelenleri, caddeleri, lokantaları, alışveriş merkezleri ve insanlarıyla, New York turistleri cezbetmektedir.

düzenle Seçilen Resim
Air Force One over Mt. Rushmore.jpg
Üreten: ABD Hava Kuvvetleri

ABD Başkanlık uçağı Air Force One, Rushmore Dağı üzerinden uçuyor.

düzenle Seçilen Biyografi
Abraham Lincoln
Abraham Lincoln ABD'li siyasetçi, devlet başkanı, hukukçu (12 Şubat 1809 - 15 Nisan 1865). Amerika Birleşik Devletleri'nin 16. başkanı ve Cumhuriyetçi Parti`nin ilk başkanıdır. Lincoln, Amerikan İç Savaşı'nda Amerika Konfedere Devletleri'ne karşı büyük bir galibiyet elde etti. Ülkenin birliğini korudu ve köleliği bitirdi. 1860 Başkanlık Seçimleri'nden önce ülke avukatlığı, Illinois Temsilciler Meclisi üyeliği ve bir dönemde ABD Temsilciler Meclisi üyeliği yapmıştır. İki kezde ABD Senatosu'na girmek için adaylığını koymuştur fakat başarısız olmuştur. Lincoln ABD'de köleliğe karşı olduğunu resmen dile getirdi. 1860 yılında Başkanlık için resmen adaylığını koydu. Ertesi yıl oyların büyük çoğunluğunu alarak Cumhuriyetçi Parti'nin ilk başkanı oldu. 1863 yılında köleliğin kaldırılması için gerekenleri ve tedbirler konusunda önlemleri belirtti. Ardından Serbest Bırakma Beyannamesi ve Onüçüncü Yasa değişikliği bildirilince Haziran 1863 taridinde ABD'den kölelik resmen kalkmış oldu. Lincoln, suikast sonucu ölen ilk ABD başkanı oldu. Tarihsel değerlendirmelerde en iyi ABD Başkanları'ndan biri olarak kabul edilir.

Lincoln, 12 Şubat 1809 tarihinde, Thomas Lincoln ile Nancy Lincoln adında iki eğitimsiz çiftçinin ilk çocuğu olarak Kentucky eyaletinde bir kulübede dünyaya geldi. Abraham ismi annesi Nancy Hanks tarafından konulmuştur ve Lincoln'e ikinci bir isim verilmemiştir. Lincoln'un soyu, 17. yüzyılda İngiltere'den Hingham, Massachusetts'e göç etmiş olan Samuel Lincoln'e dayanır.

1818'de, Lincoln 9 yaşındayken, annesi Nancy Lincoln süt hastalığından (34) öldü. Kısa bir süre sonra Thomas lincoln, Saraha Bush Johnston adında bir kadınla evlendi. Lincoln, ekonomik nedenlerden dolayı 18 ay kadar örgün eğitim alabildi. Daha sonra maddi sıkıntılar ve ailesinin kamu arazisinde oturduğu gerekçesiyle Indiana'dan ayrılarak Illinois eyaletine taşındı. Doymak bilmeyen okuma isteğiyle kendi kendisini eğitti. Amerikan ve İngiliz tarihiyle ilgili birçok kitap okudu. Lincoln, aynı zamanda bir güreşçi ve ağaç kesme konusunda yetenekliydi. 1,93 m boya sahipti ve yaşına göre çok güçlüydü.

düzenle Seçilen Söz
Martin Luther King Jr.
Bir gün, dört çocuğumun da derilerinin rengi ile değil de kişilikleri ile yargılanacağı bir ülkede yaşacaklarına dair bir hayalim var.
Martin Luther King, Bir Hayalim Var Konuşması, 28 Ağustos, 1963
düzenle Biliyor muydunuz?

Jefferson Davis

düzenle Kategoriler
düzenle Seçkin ve Kaliteli İçerik
Featured article star.svg Seçkin maddeler Featured article star.svg Seçkin listeler Artículo bueno.svg Kaliteli maddeler
Featured article star.svg Seçkin resimler
düzenle Konular


ABD tarihiOn Üç KoloniAmerikan Bağımsızlık BildirisiAmerikan DevrimiAmerikan İç SavaşıI. Dünya Savaşı1929 Dünya Ekonomik BunalımıII. Dünya SavaşıKore SavaşıSoğuk SavaşVietnam SavaşıTerörizmle SavaşABD AnayasasıABD Kongresi (ABD Senatosu - ABD Temsilciler Meclisi) • ABD BaşkanıSilahlı Kuvvetler (Kara Kuvvetleri - Donanma - Hava Kuvvetleri - Deniz Piyade Kolordusu) • Politik partiler (Demokratik Parti - Cumhuriyetçi PartiSeçiciler kuruluABD'nin eyaletleriŞehirlerABD dolarıWall StreetABD'de dinAmerikan RüyasıAmerikan Edebiyatı

düzenle İlgili Portaller
Flag of Turkey.png
Cyprus blank 1.svg
Flag of Azerbaijan.svg
Flag of Japan.svg
Flag of France.svg
Türkiye Kıbrıs Azerbaycan Japonya Fransa
düzenle Diğer Portaller
I. Dünya Savaşı • ABD • Afrika • Anime ve Manga • Ankara • Askeriye • Astronomi • Avrupa Birliği • Azerbaycan • Beşiktaş • Bilim • Bizans İmparatorluğu • Coğrafya • Dil • Din • Edebiyat • Enerji • Ermenistan • Evrimsel biyoloji • Fenerbahçe • Fizik • Fransa • Galatasaray • Harry Potter • Havacılık • Hıristiyanlık • İngiltere • İnsan hakları • İnternet • İslam • İstanbul • Japonya • Kazakistan • Kıbrıs • Kuveyt  • LGBT • Matematik • Medya • Michael Jackson • Mustafa Kemal Atatürk • Müzik • Orta Doğu • Osmanlı İmparatorluğu • Otomobil • Sanat • Simpsonlar • Sinema • Siyaset • Sosyalizm • Spiritüalizm • Spor • SSCB • Tarih • Tıp • Tiyatro • Türk tarihi • Türkiye • Video oyunları • Yahudilik • Yıldız Geçidi

Portal nedir? | Portal listesi | Portal dizini | Portal kategorileri
Seçkin portaller | Sayfayı yenile


düzenle Kardeş projeler

Commons
Dosyalar

Commons-logo.svg

VikiHaber
Haberler

Wikinews-logo.svg

VikiKitap
Kılavuzlar ve yazılar

Wikibooks-logo.svg

Vikisöz
Sözler

Wikiquote-logo.svg

Vikikaynak
Metinler

Wikisource-logo.svg

Vikiversity
Dersler

Wikiversity-logo-41px.png