Pieter Jelles Troelstra

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Pieter Jelles Troelstra

Pieter Jelles Troelstra (20 Nisan 1860, Leeuwarden-12 Mayıs 1930, Lahey, Hollanda), Hollandalı sosyalist devlet adamı ve şair. Sosyal Demokrat İşçi Partisi'ni kurmuş, 1894-1924 arasında Hollanda işçi hareketine yön vermiştir.

Biyografi[değiştir | kaynağı değiştir]

1860'ta bir vergi müfettişinin oğlu olarak dünyaya geldi. Groningen Üniversitesi'nde hukuk öğrenimi gördükten sonra doğum yeri Leeuwarden'de avukatlık yapmaya başladı. Avukatlığın yanı sıra bir gazetenin yayın yönetmenliğini yapıyordu. 1890'da Sosyal Demokrat Birlik'e (Sociaal-Democratische Bond SDB) girdi. Anarşistler ile ılımlı Marksistler ve parlamento yanlıları arasında gerçekleşen bölünme üzerine, ılımlıların görüşlerini yansıtmak üzere 1894'te Sosyal Demokrat İşçi Partisi'ni (Sociaal-Democratische Arbeiders Partij SDAP) kurdu. 1900'e gelindiğinde sosyalist işçilerin oylarının çoğunluğu bu partide toplanmıştı. Parti kısa sürede ülkenin en büyük ikinci siyasi partisi oldu.

Troelstra 1896'da Hollanda İkinci Meclisi'nde sosyal demokrat grubun başkanlığına getirildi. Onun desteklediği işsizlik sigortası tasarısı 1913'te yasalaştı. Bütün erkek yurttaşlara oy hakkı kazandıran 1917'deki anayasa değişikliğinin kaleme alınmasına katkıda bulundu, ayrıca yerel seçimlerde kadınların da oy kullanmasını ve yaşlılık sigortasının çıkarılmasını savundu. Yaşlılık sigortasına ilişkin yasa tasarısı 1919'da yasalaştı. Genel politikası bakımından yarı-devrimci sayılabilecek olan partisi parlamenter taktikleri benimsiyordu. Kasım 1918'de onun önderlik ettiği küçük sol kanadın Ruys de Beerenbrouck başkanlığındaki hükümeti devirme girişimi başarısız kalınca parti çoğunluğu ve sosyalist işçi sendikaları Troelstra'nın eylemine karşı çıktılar. Ama parti üzerindeki denetimi yitirmekle birlikte, 1924'te görevden çekilinceye değin partinin resmi sorumluluğunu üstlenmeyi sürdürdü.

Troelstra şiirlerini Felemenkçe değil kendi yöresinde konuşulan Frizce yazmıştır. Yapıtları arasında It jonge Fryslân (1881; Genç Frizyalı), Nij Frysk Lieteboek (1886; Frizce Şarkı Kitabı) ve Rispinge (1909; Kısa şiirler) sayılablir.

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons'ta
Pieter Jelles Troelstra ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunmaktadır.