Orak ve çekiç

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Orak ve çekiç, komünizmin simgesidir. Bir orağın çekiç üzerine çapraz olarak yatırılması ile oluşur. Bu iki simge çiftçileri ve proleteryayı sembolize eder. Bu iki simge bir araya getirilerek çiftçilerin ve işçilerin birliği sembolize edilir. En bilinen biçimi Sovyetler Birliği’nin bayrağındaki orak ve çekicin kızıl yıldızla birlikte kullanıldığı biçimidir. Bunun dışında birçok bayrak ve amblemde kullanılmıştır. Unicode karakter standardında "orak ve çekiç" sembolünün kodu: U+262D (☭).

Sovyetler Birliği ve Rusya’da Orak Çekiç[değiştir | kaynağı değiştir]

Orak ve çekiç sembolü 1917/18 yıllarında kullanılmaya başlandıysa da resmi olarak kullanılmaya 1922 yılında başlanmıştır. Daha önce Kızıl Ordu’nun üniformalarında ve madalyalarında keplerinde vb. kullanılmıştır. Orak ve Çekiç Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti'nin armasında da yeralmaktadır. (Rusça: серп и молот, serp i molot) Başlangıçta sadece Rusya Sosyalist Cumhuriyeti’nin askeri armasında ve Kızıl Ordu'nun sembolü (1918’de dizayn edilmiştir) olarak köylü ve işçilerin devletin temelini oluşturduğunu deklare etmek için kullanılmıştır. Daha sonra bu sembolün 1923’de Sovyetler Birliği Bayrağı’nda kullanılmaya başlandığını görebiliriz 1924’de Sovyetlerin kuruluşumunu tamamlaması ile 1924’de diğer sosyalist cumhuriyetlerin bayraklarında da kullanılmıştır. Bundan önce diğer Sovyet cumhuriyetleri için sarı renkte cumhuriyetlerin isimlerinin yazıldığı bir kızıl bayrak düşünülmüştü.

  • Sovyetler Birliği ve Sovyet Cumhuriyetlerinin askeri armasında orak ve çekiç kullanılmıştır ayrıca askeri keplerde kızıl yıldız ile kombinesinden oluşmuş versiyonları kullanılmıştır.
  • İki kanat arasına yerleştirilmiş orak çekiç Sovyet hava yolu kuruluşu Aeroflot’un ambleminde kullanılmıştır. Sovyetler Birliği’nin dağılmasından sonra da kurum aynı logoyu kullanmaya devam etmektedir.
  • Orak ve Çekiç Moskova’daki demir çelik fabrikasının adıdır.
  • Orak ve Çekiç ayrıca Moskova’daki Kurski İstasyonu'ndan Gorki’ye giden demiryolunda bir istasyonun adıdır ve Venedikt Erofeev’in Moskova-Petuşki romanında adı geçmektedir.
  • 1992’de Rusya’da kurulan Nasyonal Bolşevik Parti’nin bayrağı da Nazi Almanyası bayrağındaki zemin üzerine yerleştirilen orak ve çekiçten oluşur.
  • Eski Sovyet Cumhuriyetlerinin Sovyetler’in dağılmasından sonra kullanımını resmi olarak terk ettiği orak çekici alışılmışın dışında Rusya’nın Bryansk bölgesinin bayrağında görmek mümkündür.

Orak ve Çekiç’in Evrenselleşmesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Komitern ve Kominform’u oluşturan komünist partiler de Çin Halk Cumhuriyeti’nin ve Sovyetler Birliği’nin liderliğinde bu simgeleri kullanılmaya başladılar. Orak ve çekiç ideolojik temelleri temsiliyetteki başarısı ile Çin ya da Sovyetler’i benimsemeyen bazı komünist partiler tarafından da kullanılmış ve amblem komünizmin genel simgesi haline gelmiştir.

Diğer Benzer Semboller[değiştir | kaynağı değiştir]

Angola Bayrağı, ABD Komünist Partisi Bayrağı, İngiliz Taşımacılık İşçileri Birliği Logosu gibi birçok yerde de orak ve çekiçin türevleri olan amblemler kullanılmıştır. Daha değişik versiyonlar da orak ve çekiçten başka aletlerin bir araya gelmesinden oluşan amblemlerdir.

  • Kore İşçi Partisi bayrağı çekiç fırça ve çapadan meydana gelmiştir.
  • İngiltere İşçi Partisi eski sembolü bel, meşale ve orağın kombinasyonundan oluşur.
  • Bir pense ve tomehawk bir araya getirilerek Önce Dünya! hareketinin sembolü olmuşur.
  • Kazma ve tüfek Komünist Arnavutluk’un sembolü olmuştur.
  • Çekiç ve pergel ise Alman Demokratik Cumhuriyeti’nin sembolü olmuştur.
  • İngiltere Komünist Partisi çekiç ve orağa benzeyen güvercin sembolünü kullanır. Bu sembol partinin barışçı hareketlerle bağlantısına dikkat çeker. 1988 yılında Mikhal Boncza tarafından yaratılmıştır. Genellikle tüm İngiltere Komünist Partisi yayınlarında orak ve çekiç sembolü göze çarpar. 1994’deki konferanslarda güvercin ve çekiç sembolü Partinin resmi amblemi olarak vurgulamasına rağmen bazı üyeler başka sembol tercih etmektedir.
  • Troçki’nin önderliğinde toplanan 4. Enteryasyonel'in simgesi de orak ve çekicin içine yerleştirilmiş 4 rakamı ile oluşur.
  • Avusturya devlet armasında pençelerinde çekiç ve orak tutmuş bir kartal kullanılır. Amblem komünizmi simgelemese de ülkenin temel dinamiklerine, işçi sınıfı, köylülük ve kartalın kafasında bulunan kent surlarından yapılmış taçla, burjuvazinin birliğine işaret eder.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]