Ocak kümesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinat:Sky map 03s 38d 30,9sn; -35º 27' 16″

Ocak Kümesi
Wide-field view of the Fornax Galaxy Cluster.jpg
Gözlem verisi
Dönem J2000
Takımyıldız Ocak
Bahar açısı (α) 03s 38d 30,9sn[1]
Yükselim (δ) -35° 27′ 16″[1]
Gökada sayısı 58[1]
Kırmızıya kayma 0,004600[1]
Dikeyhız 1379 km/sn[1]
Uzaklık 62+5,9−5,5 MIy (19+1,8−1,7 Mpc)[2]
Katalog başlıkları
Fornax CLUSTER • ABELL S0373 • AM 0336-353 • NGC 1399 GROUP
Ayrıca bakınız:
Gökada grupları ve kümeleri
Liste

Uzaklığı yaklaşık olarak 62.0+5.9−5.5 MIy (19.0+1.8−1.7 Mpc),[2] olan Ocak Kümesi, 100 milyon ışık yılı içinde, Başak kümesi'nden çok daha küçük ikinci en zengin gökada kümesidir. Irmak kümesi ile birlikte, güney yarımkürede yer alan çok ünlü bir kümedir. Birbirlerine yakın görünseler de aralarında 20 milyon ışıkyılı mesafe vardır. Bu iki kümenin etrafına saçılmış birçok başka gökada grupları da vardır ve bu gruplar toplu olarak sık sık "Ocak Süperkümesi" veya "Güney Süperkümesi" olarak adlandırılırlar.[3][4] Kümenin merkezinde NGC 1399 bulunur,[2] gökyüzünde iki derecelik bir alana yayılmış gökadalardan oluşan yoğun bir çekirdeği vardır ve bu da kümeyi amatör gökbilimci için popüler bir hedef haline getirmektedir. Bu küme, ayrıca iki çok büyük gökada içermektedir. Bunlar NGC 1316 ve NGC 1365'tir. Bu gökadalar, Ocak Kümesi'ndeki diğer tüm gökadalardan daha büyüktür.

Yapı[değiştir | kaynağı değiştir]

Ocak kümesi, iki altkümeye ayrılabilir: Birincisi, NGC 1399 merkezli altküme ve diğeri merceksi gökada NGC 1316 merkezli altkümedir. NGC 1316 merkezli altküme, yoğun bir yıldız oluşum bölgesidir[5].

Küme içi ortam[değiştir | kaynağı değiştir]

Diğer birçok gökada kümelerinde olduğu gibi Ocak kümesi'nin küme içi ortamı, bazıları novalar olan gökadalararası yıldızlar ile sıcak ve X-ışınları[6] yayan düşük yoğunluklu gaz ile doludur[7].

Dikkat çekici üyeler[değiştir | kaynağı değiştir]

ESO tarafından elde edilen NGC 1365 fotoğrafı.

Ocak Kümesi'ndeki en büyük iki gökada. NGC 1316, kocaman bir merceksi gökadadır. Gökadadaki hafif sarmal yapı belirtileri, onun yakın zaman önce sarmal bir gökada yuttuğunu gösteriyor olabilir. NGC 1316, aynı zamanda güçlü bir radyo kaynağıdır (radyo gökbilimciler tarafından Ocak A olarak tanınmaktadır). Gökadanın üzerinde görülen, NGC 1317'dir. Sarmal bir gökada olan NGC 1317, bu kocaman gökada yamyamının bir diğer kurbanı haline gelebilir. NGC 1365 (solda), Ocak Kümesi'ndeki en meşhur gökadadır. Güzel biçimiyle, bir çubuklu sarmal gökadadır.

Ocak kümesi'ndeki Gökadalar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ocak Kümesi'nin başlıca gökadaları aşağıda listelenmiştir. Listedekiler, kümenin en büyük gökadalarıdır. Bu sayı, Başak Kümesi'ndeki karşılaştırılabilir gökadaların yaklaşık üçte biridir.[8]

Gökada Tür Parlaklık
ESO 357-07 SBm 14,7
ESO 357-12 SBcd 14,8
IC 1913 SBb 14,5
NGC 1310 SBc 13
PGC 12625 Irr ?
NGC 1316 S0 9,8
NGC 1317 SBa 11,8
NGC 1326 S0 11,5
IC 1919 E 13,9
NGC 1336 E 13,4
NGC 1341 SBab 13,3
NGC 1339 E 12,8
NGC 1344 E 11,2
ESO 358-10 E 14,8
NGC 1351 E 12,4
Gökada Tür Parlaklık
NGC 1350 SBab 11,2
NGC 1365 SBb 10,3
NGC 1366 S0 13,1
NGC 1374 E 12,0
NGC 1375 S0 13,4
IC 335 S0 13,4
NGC 1379 E 11,9
NGC 1380 S0 11,1
NGC 1381 S0 12,7
NGC 1369 Sa 13,6
NGC 1386 S0 12,2
NGC 1387 E 11,8
NGC 1382 E 13,8
NGC 1389 E 12,6
NGC 1399 E 10,3
Gökada Tür Parlaklık
NGC 1404 E 10,9
NGC 1406 SBbc 12,9
ESO 358-50 S0 13,9
ESO 358-51 Sa 14,1
NGC 1425 Sb 11,4
NGC 1427 E 11,8
NGC 1428 E 14,0
ESO 358-54 SBd 14,2
NGC 1437 SBab 12,9
ESO 358-60 Irr 15,6
ESO 358-61 Sc 14,0
NGC 1460 S0 13,5
ESO 358-63 Sc 12,6
IC 1993 SBb 12,5
NGC 1484 Sb 13,9
Gökada Tür Parlaklık
NGC 1427A Irr 14,2
NGC 1326A SBm 14,7
NGC 1326B SBm 13,7
NGC 1351A SBbc 14,2
NGC 1380A S0 13,4
IC 2006 E 12,5
ESO 359-03 Sab 14,1
ESO 302-14 Irr 15,5
ESO 302-09 SBd 14,6
_
_
_
_
_
_

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d e "NASA/IPAC Extragalactic Database". NED results for object FORNAX CLUSTER. http://ned.ipac.caltech.edu/cgi-bin/nph-objsearch?objname=FORNAX+CLUSTER&extend=no. Erişim tarihi: 30 Aralık 2012. 
  2. ^ a b c Georgiev, Iskren Y.; Hilker, Michael; Puzia, Thomas H.; Chanamé, Julio; Mieske, Steffen; Goudfrooij, Paul; Reisenegger, Andreas; Infante, Leopoldo (June 2006), "The old globular cluster system of the dIrr galaxy NGC 1427A in the Fornax cluster", Astronomy and Astrophysics 452 (1): 141–153, doi:10.1051/0004-6361:20064880, http://adsabs.harvard.edu/abs/2006A%26A...452..141G 
  3. ^ "Hubble Heritage Project". Dwarf Irregulars and Galaxy Clusters. http://heritage.stsci.edu/2005/09/supplemental.html. Erişim tarihi: 07-12-2006. 
  4. ^ "Chandra X-Ray Observatory". Fornax Cluster: Motions of Nearby Galaxy Cluster Reveal Presence of Hidden Superstructure. http://chandra.harvard.edu/photo/2004/fornax/. Erişim tarihi: 07-12-2006. 
  5. ^ Drinkwater, Michael J.; Gregg, Michael D.; Colless, Matthew (February 2001). "Substructure and Dynamics of the Fornax Cluster". The Astrophysical Journal Letters 548 (2). doi:10.1086/319113. http://iopscience.iop.org/1538-4357/548/2/L139/. 
  6. ^ "Fornax Cluster: Motions of Nearby Galaxy Cluster Reveal Presence of Hidden Superstructure". NASA. 30 Nisan 2005. http://chandra.harvard.edu/photo/2004/fornax/. Erişim tarihi: 10 Aralık 2012. 
  7. ^ Neill, James D.; Shara, Michael M.; Oegerle, William R. (Enero 2005). "Tramp Novae between Galaxies in the Fornax Cluster: Tracers of Intracluster Light". The Astrophysical Journal 618 (2): 692–704. http://arxiv.org/abs/astro-ph/0409265. 
  8. ^ SEDS

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]