Ordu Yardımlaşma Kurumu

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(OYAK sayfasından yönlendirildi)
Atla: kullan, ara
OYAK, Ordu Yardımlaşma Kurumu
OYAK YeniLogo.jpg
Tip Özel
Kuruluş 1 Mart 1961
Konum Ankara, TÜRKİYE
Önemli kişiler E.Korgeneral Hasan MEMİŞOĞLU
(Yönetim Kurulu Başkanı)
Dr. Coşkun ULUSOY
(Genel Müdür)
Alan Sosyal Güvenlik
Hizmetleri Yasayla Öngörülen Hizmetler
Net gelir 1,724,414,097.74 TL (2012)
Çalışan sayısı 28.571 (2010)
Yan kuruluş İştirakler Tablosu
Ana sayfa Oyak Resmi Web Sayfası

OYAK (Ordu Yardımlaşma Kurumu), 27 Mayıs darbesinden sonra 1 Mart 1961 tarih ve 205 sayılı Kanun[1] ile kurulmuş, özel hukuk hükümlerine bağlı, TSK mensuplarının yardımlaşma ve emeklilik fonudur. OYAK`ın yönetiminde sivil devlet memurlarıyla birlikte muvazzaf askerler de vardır. Temsilciler Meclisi yönetiminde ise hizmet veren dört general bulunur.[2]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

27 Mayıs darbesinden 8 ay sonra 1961 yılında Türkiye Cumhuriyeti'nin subayların ihtiyaçlarını karşılamak için oluşturduğu fondan 50 bin altın devredilerek kuruldu.[3] Kurumun kuruluşu 3 Ocak 1961 kabul edilen Ordu Yardımlaşma Kurumu Kanunu'na dayanmaktadır.[4]

1 Mart 1961 tarihli 205 sayılı kanun ile 30 Mart 1327 (1911) tarihli Askeri İkraz Sandığı Nizamnamesi yürürlükten kaldırılarak, sandığa ait tüm alacak ve borçlar Kurum'a devredilmiştir[5]

Ayrıcalıkları[değiştir | kaynağı değiştir]

1961 Anayasası'nın öngördüğü sosyal güvenlik sistemi içinde, üyelerine ana sosyal güvenlik kurumlarından (Emekli Sandığı, SSK) ayrı güvenceler sağlamaktadır.

Devlet, OYAK Holdingi kurumlar vergisinden muaf tutarak KİT`lere tanımadığı özel bir hakkı tanımıştır. Bunu devletin OYAK`a bir katkısı olarak gören bazı kişiler bu durumun, piyasada aynı işi yapan şirketler açısından serbest rekabeti bozduğunu iddia ederler.[2]

Yasayla öngörülen hizmetleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Daimi üyelerine yapılan emeklilik, ölüm ve maluliyet yardımları,
  • Geçici üyelerine yapılan ölüm ve maluliyet yardımları,
  • Daimi üyelerinin çeşitli ihtiyaçlarını gidermek amacıyla sunulan sosyal hizmetlerdir.

Gelir kaynakları[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Muvazzaf subay, astsubay ,uzman jandarma ve uzman erbaşların maaşları tutarından her ay kesilecek %10'lar,
  • Milli Savunma Bakanlığı ve Jandarma Genel Komutanlığı teşkilatında çalışan maaşlı/ücretli sivil memur ve müstahdemlerin Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı kanuna göre emekliliklerine esas olan maaş ve ücretleri tutarından her ay kesilecek %10'lar,
  • OYAK Holding'in sermayesinin %50'sinden fazlasına sahip olduğu veya iştirak edeceği şirketlerde çalışan ve OYAK Holding'te daimi üye olmayı kabul eden bütün maaşlı ve ücretli sivil memur ve müstahdemlerin maaşları tutarından kesilecek %10'lar,
  • Geçici üyeler olarak adlandırılan yedek subayların her ay maaşları tutarı üzerinden kesilecek %5'ler,
  • Bağışlar,
  • Konut Ön Biriktirim Fonu'ndan yararlanmak isteyenlerin maaşları tutarından her ay kesilecek %10 ek aidatlar,
  • OYAK Holding mevcutlarının işletilmesinden elde edilecek gelirlerdir.

Üyeleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Daimi üye sıfatıyla, Türk Silahlı Kuvvetleri kadrolarında görevli bütün muvazzaf Subay, Sözleşmeli Subay, Astsubay, Sözleşmeli Astsubay ve Uzman Jandarmalar ile Emekli Maaşı Sistemine giren üyeler ve ölümleri halinde sisteme devam etmek isteyen eşleri ile Uzman Erbaşlar, Milli Savunma Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı teşkilatında, OYAK Holding ve OYAK'ın sermayesinin %50'sinden fazlasına sahip olduğu şirketlerde çalışanlardan arzu edenler ve Geçici üye sıfatıyla, muvazzaflık hizmetini yapmakta olan Yedek Subaylardan oluşmaktadır.

2006 yılı sonu itibarıyla OYAK Holding'in üye sayısı 230 bini aşmıştır.

Organizasyon yapısı[değiştir | kaynağı değiştir]

OYAK Holding'in yönetim ve denetimi Temsilciler Kurulu, Genel Kurul, Yönetim Kurulu, Denetleme Kurulu ve Genel Müdürlük aracılığıyla gerçekleştirilmektedir.

  • Temsilciler Kurulu; OYAK'ın en geniş katılımlı organıdır. Temsilciler Kurulu, sayıları 50'den az 100'den fazla olmamak üzere Milli Savunma Bakanlığı koordinasyonunda, daimi üye adedi dikkate alınarak birlik ve kuruluşlarda görevli daimi üyeler arasından, birlik ve kuruluşların kumandan veya amirlerince tespit olunacak temsilcilerden oluşur. Temsilciler Kurulu, her üç yılda bir geçmiş 3 yılın mali hesaplarını inceler ve 20 asil, 10 yedek Genel Kurul üyesini seçer.
  • Genel Kurul; her yıl gerçekleştirilen olağan ve gereken hallerde gerçekleştirilen olağanüstü toplantılarla, OYAK'ın faaliyet raporlarını ve bilançolarını değerlendirerek, ileriye dönük kararlar alır. Temsilciler Kurulu'nun seçtiği 20 üye ile Yasada belirtilen 20 üyeden oluşur.
  • Yönetim Kurulu; OYAK'ın yönetiminden sorumludur. Görev süresi 3 yıldır. Üyelerinden 3 ünü Genel Kurul, 4 ünü ise Yasada belirtilen komisyon seçer. Genel Müdür, Yönetim Kurulu'nun doğal üyesidir ve kararlarda oy sahibidir.
  • Denetleme Kurulu; 3 kişiden oluşur. Görev süresi 3 yıldır. Hizmet, yardım ve faaliyetlerin kararlara ve mevzuata uygun olup olmadığı, OYAK'ın verimlilik, tasarruf ve bireysel eşitlik ilkelerine göre çalışıp çalışmadığının denetimini yapar.
  • Genel Müdürlük; Bir Genel Müdür ve ihtiyaca göre belirlenen sayıda Genel Müdür Yardımcısından oluşur. OYAK'ı Genel Müdür temsil eder.

İştirakleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Merkezi Ankara'da bulunan OYAK Holding'in finans, sanayi ve hizmet dallarında faaliyet gösteren 28 iştiraki[6] ve bunlar altında 60 şirketi bulunmaktadır.

Sanayi Grubu[değiştir | kaynağı değiştir]

Finans Grubu[değiştir | kaynağı değiştir]

Hizmet Grubu[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ 205 sayılı Yasa
  2. ^ a b `TSK, Oyak`tan tasfiye edilmeli` çıkışı
  3. ^ Acar, Erkan (11 Temmuz 2006). "OYAK kapatılmalı". Zaman Turkuaz. Yeni Asya. http://www.yeniasya.com.tr/2006/07/11/basin/h2.htm. Erişim tarihi: 15 Haziran 2008. 
  4. ^ Acar, Erkan (3 Ocak 1961). "Ordu Yardımlaşma Kurumu Kanunu". TC Adalet Bakanlığı. http://www.mevzuat.adalet.gov.tr/html/1042.html. Erişim tarihi: 15 Haziran 2008. 
  5. ^ "ORDU YARDIMLAŞMA KURUMU KANUNU Geçici Madde 1". http://www.mevzuat.gov.tr/Metin1.Aspx?MevzuatKod=1.4.205&MevzuatIliski=0&sourceXmlSearch=&Tur=1&Tertip=4&No=205. Erişim tarihi: 9 Eylül 2013. 
  6. ^ 28 iştiraki

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

OYAK Tarihçesi[değiştir | kaynağı değiştir]