Nguyễn Cao Kỳ

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Nguyễn Cao Kỳ, 1966.

Nguyễn Cao Kỳ, (d. 8 Eylül 1930, Son Tay, Vietnam - ö. 23 Temmuz 2011, Kuala Lumpur, Malezya), Güney Vietnamlı asker ve siyaset adamı.


Vietnam'ın bağımsızlığı için mücadele eden ulusal kurtuluş hareketine karşı savaşan Fransız kuvvetlerinde görev aldı. Vietnam'ın 1954'te ikiye bölünmesinin ardından Vietnam Cumhuriyeti Hava Kuvvetleri'ne katıldı. Ngo Dinh Diem'in 1963'te devrilmesi üzerine bu kuvvetlerin komutanlığına atandı. Amerika Birleşik Devletleri'nin (ABD) de yardımıyla kısa süre içinde 10 bin kişilik bir savaş gücü oluşturdu.

Haziran 1965'te Tümgeneral Nguyen Van Thieu ve General Duong Van Minh'le birlikte bir darbe düzenleyerek Başbakan Phan Huy Quat'ı devirdi ve kurulan üçlü yönetimin başkanlığını üstlendi. Vietkonglar'a karşı geniş bir seferberlik başlattı. 1966'da Huế ve Saigon'daki Budist hareketi ezdi. İzlediği baskıcı politikalarla yönetime karşı güçlü bir muhalafetin doğmasına neden olurken, aşırı antikomünist tavrıyla Washington'ı bile rahatsız etti.

Üst düzey komutanların 1967'de yaptıkları bir anlaşmayla Thieu'nün devlet başkanı, Ky'nin ise başkan yardımcısı olması kararlaştırıldı. Ama yeni konumundan hoşnut olmayan Ky, Thieu'ye karşı sert bir muhalefet başlattı. 1971'de Thieu'ye rakip olarak devlet başkanlığına adaylığını koyma girişimleri başarısızlıkla sonuçlandı ve Hava Kuvvetleri'ndeki görevine dönmek zorunda bırakıldı.

Vietnam Cumhuriyeti'nin Nisan 1975'te Vietnam Demokratik Cumhuriyeti (Kuzey Vietnam) birliklerince ele geçirilmesinden sonra ABD'ye kaçtı. Twenty Years and Twenty Days (1976; Yirmi Yıl ve Yirmi Gün) ve Buddha's Child: My Fight to Save Vietnam (2002; Buda'nın Çocuğu: Vietnam'ı Koruma Savaşım) adlı kitapları yayımlandı.[1]

2004 yılında, Vietnam Savaşı'nın sona ermesi (1975) ve Vietnam'ın birleşmesinden (1976) sonra, Vietnam'ı ziyaret eden ilk Güney Vietnam'lı lider oldu. Ziyaretini eleştiren sürgündeki Vietnamlılara yanıt olarak Vietnam Savaşı'nı "yabancıların kışkırttığı kardeş kavgası" olarak tanımladı.[2] 2011'de Malezya'da öldü.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi görevi
Önce gelen:
Phan Huy Quat
Güney Vietnam Başbakanı
1965 - 1967
Sonra gelen:
Nguyen Van Loc