Merve Kavakçı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Merve Kavakçı
Merve Safa Kavakçı
Merve Safa Kavakçı
Doğum Merve Safa Kavakçı
30 Ekim 1968 (1968-10-30) (45 yaşında)
Ankara
İkâmet ABD
Eğitim Bilgisayar mühendisliği
Meslek Siyasetçi, yazar
Din İslam

Merve Safa Kavakçı (d. 30 Ekim 1968, Ankara), Türk siyasetçi ve akademisyen.

Fazilet Partisi'nden 18 Nisan 1999 seçimlerinde İstanbul milletvekili olarak seçildi. 2 Mayıs 1999'da TBMM'de and içme törenine başörtülü gelince meclisten çıkartıldı. Bakanlar kurulu kararıyla ABD vatandaşı olduğunu bildirmediği için vatandaşlıktan çıkartıldı.[1] 1999 yılında ABD'ye yerleşti. Halen Washington’da George Washington Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Fakültesi'nde öğretim üyesi olarak görev yapıyor.[2]

Yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

Kavakçı, 19 Ağustos 1968'de Sakarya doğumlu[3] İslam hukuku profesörü Yusuf Ziya Kavakçı ile Ispartalı [4] , Alman dili ve edebiyatı uzmanı Gülseren Gülhan Kavakçı'nın kızı olarak Ankara'da doğdu. Babası, 1970'li yıllarda Atatürk Üniversitesi İlahiyat fakültesi dekanıydı.[5] Anne ve babası 1974 yılından sonra üniversitelerde ilk türban eylemi yapanlar arasında anılmaktadır. Türbanından dolayı üniversitede tepki çeken annesi Atatürk Üniversitesi'ndeki görevinden istifa etti. Babası ise yetkisini keyfi kullandığı gerekçesiyle görevinden alındı ve 1982'de üniversiteden istifa etti.[6] Daha sonra ABD'ye yerleşen babası, şu anda Islamic Association of North Texas'da görev yapmaktadır.[7] Merve Kavakçı'nın çocukluğu Erzurum'da geçti.[8] TED Ankara Koleji'ni bitirdikten sonra Ankara Üniversitesi tıp fakültesine girdi. Burada iki yıl okuduktan sonra baş örtüsü yasağı nedeniyle okuldan ayrıldı. [9] Daha sonra ABD'ye giderek Texas Üniversitesi'nde Bilgisayar Mühendisliği eğitimi aldı. Üniversite birinci sınıftayken Ürdün asıllı ABD vatandaşı Ali Ahmad Abushanab ile evlendi. ABD vatandaşlığını evliliği dolayısıyla kazandığını söyledi, ama ABD'nin vatandaşlıkla ilgili prosedürleri öne sürülerek vatandaşlığı daha önceden kazanmış olduğu da iddia edildi.[10] Bu evliliğinden Fatma Gülham ve Meryem Ali isminde iki kızı oldu. Eşinden 17 Haziran 1993'de ayrıldı [11] , ayrılma gerekçesi olarak eşinin Türk düşmanlığı yaptığını iddia etti.[9] Eşinden ayrıldıktan sonra Türkiye'ye döndü, siyasi hayatına başladı. 29 Ekim 1999'da Sivaslı iş adamı Bekir Lütfü Yıldırım ile evlendi.[12] 2005 yılında şiddetli geçimsizlik nedeniyle ayrıldılar.[13] Temmuz 2010'da Adalet Partisi milletvekillerinden Nadir Latif İslam'ın oğlu doktor Cihangir İslam ile üçüncü evliliğini yaptı. Kavakci'nin Harvard Universitesi'nden kamu yonetimi yuksek lisansi ve Howard Universitesi'nden siyasal bilim doktorasi var. [14]

Siyasi yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

ABD'den Türkiye'ye döndükten sonra, 1994 yılında Refah Partisi'ne katıldı ve kadın kollarında çalıştı.[4] Refah Partisi'nin kapatılmasından sonra 1999 yılında Fazilet Partisi İstanbul milletvekili olarak seçimlere katıldı, İstanbul milletvekili olarak seçildi.[15] 2 Mayıs 1999'da ,Yüksek Seçim Kurulu'ndan mazbatasını alan, Kavakçı 21. Dönem 1. Yasama yılı birinci birleşime katıldığı sırada DSP'li milletvekilleri tarafından protesto edildi.[16] And içme törenini yapamadan meclis salonundan çıkartıldı.[17] Türkiye'nin Houston Başkonsolosluğu'nun ABD Dallas Göç ve Vatandaşlık Bürosundan temin ettiği belgelere göre 2 Mayıs 1992 tarihinde Green Card'a hak kazandığı, 5 Mart 1999 tarihinde ise yemin ederek ABD vatandaşlığına geçtiği İsmail Cem tarafından açıklandı.[18] Kavakçı, vatandaşlıktan çıkartılma kararı alındıktan sonra, haklarını tekrar elde etmek için danıştaya başvuruda bulundu. Ağustos 1999'da DGM cumhuriyet başsavcısı Nuh Mete Yüksel, milletvekili dokunulmazlığının kaldırılması için fezlekeyi TBMM Adalet bakanlığına gönderdi. Başbakanlıkça ve adalet bakanlığınca dokunulmazlığının kaldırılması kabul edildi. Ancak vatandaş olmayan birinin dokunulmazlığının da olmayacağı tartışmaları yapıldı.[19] 13 Ekim 1999'da yurt dışına çıkış yasağı konuldu ve Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığı, 18 Ekim 1999 gecesi, Kavakçı'nın evinde arama yaptı.[20] Yüksel, bu arama ve yapılış biçiminin usulsüz yapıldığı gerekçesiyle eleştirildi ve uyarı cezası aldı.[21]

Fazilet Partisi'nin kapatılması[değiştir | kaynağı değiştir]

Fazilet Partisi'nin kapatılması istemiyle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nca Anayasa Mahkemesi'ne 4 Haziran 1999'da açılan davadaki iddianamede, Recai Kutan olmak üzere Fazilet Partisinin tüm yöneticilerinin Kavakçı'nın, hem mecliste türbanlı olarak yemin edebileceğinin hem de çalışmalarına türbanlı olarak katılabileceğinin propagandasını yaptığı söylenmektedir. Ayrıca Nazlı Ilıcak'ın çeşitli televizyon programlarında yaptığı yorumlarla, kendisinin bunun için özel olarak seçildiğini söylediği iddia edilmektedir.[22]

Ek iddianamede, 26 Aralık 1997 tarihinde ABD’nin Chicago kentinde, ABD merkezli Filistin İslami Birliği (IAP) tarafından düzenlenen konferansta yaptığı konuşma Anadolu Ajansı bülteninden alınmış konuşma metninden bir kısım bulunmaktadır. Bu konuşmada: ...Bizim dava çalışmamızda, erkeklerinkine paralel şekilde, yukarıdan aşağıya bir hiyerarşjk model kurduk. Her şehirde merkezdekiyle aynı yapılanma var. Bir kişi, seçimden sorumlu. Başka birisi eğitimden, halkla ilişkilerden, mali işlerden. Her şehirde 11 departman var. Ve her şehirde mahallelerde, kasabalarda, cihat yapmak için Hizb-i Refah pozisyonları mevcut. Ve her mahallede sokak ve apartman temsilcileri var, dolayısıyla apartman apartman çalışarak, Hizb-i Refah kadınlar insanları davaya çağırıyor... IAP’nin seçkin üyeleri, 21 .yüzyıla girerken, sonunda şunu söylemek isterim ki, Dünya müslümanları olarak amacımız, yüzyıllar önce olduğu gibi. Kur’anda belirtildiği gibi olmalıdır.... dediği iddia edilmektedir.

Ek iddianamede bu konuşma metni ile beraber 1996 yılında Kuzey Amerika İslami Birliği kongresinde yaptığı konuşma metninden bir kısım da yer almaktadır. Bu konuşmada ise; ....Bu da ibadet ve cihat anlamına gelmektedir (salondan tekbir sesleri) Hizb-i Refah Kadınlar komisyonu olarak, davamızda yukarıdan aşağı hiyerarşik bir sistem kullandık. Erkeklerinki gibi bir karargahımız var. Onlarla paralel çalışmalar yürüttük. Kuşkusuz daima Başbakanımız Necmettin Erbakan'ın kumandası altında olduk. Kapı kapı ev ev propaganda çalışmasında, karargahta raporlar aldık. Refahı kabul eden islamı de kabul etmiştir.... dediği belirtilmektedir.[kaynak belirtilmeli]

Gerçekleştirilmek istenen hedefler bakımından Kavakçı'nın konuşmalarının, Fazilet Partisi'nin Refah Partisi'nin devamı olduğunun iddiaları karşılık partinin savunması: Fazilet Partisi Milletvekili Merve Kavakçı'nın kapatılan Refah Partisi 'nin de bir üyesi olması ne anayasal ne de yasal anlamda bu iki parti arasında bir devamlılık ilişkisi olduğunu gösterir. Bir partinin hangi hallerde kapatılmış bir partinin devamı sayılacağını yukarıda açıklamıştık, bu olayı o çerçevede düşünmeye hiçbir bakımdan imkân yoktur. Merve Kavakçı Partimizin sözcüsü veya yetkili bir organı yahut mercii, makamı da değildir. Bundan dolayı onun şu veya bu toplantıda konuştuklarının partimizi bağlaması da düşünülemez' olmuştur.[23] Bu iddialar ve savunmalar sonucunda Merve Kavakçı olayı ile birlikte diğer iddialar da değerlendirilerek, Fazilet Partisi Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 68. maddesinin dördüncü fıkrasında belirtilen laik Cumhuriyet ilkesine aykırılık oluşturduğu sonucuna vararak, partinin iddia edilen faaliyetlere bir tepki göstermediği gibi benimsemesinin anayasa'nın 69. maddesi, Siyasi Partiler Yasası'nın 101. ve 103. maddelerine göre odak olmaya esas olduğu söylenerek kapatılmştır. Bununla birlikte Merve Kavakçı ve bazı milletvekilleri beş yıl süre ile bir başka partinin kurucusu, üyesi, yöneticisi ve denetçisi seçilemez denilmiştir.[24]

Merve Kavakçı-Türkiye AİHM Davası[değiştir | kaynağı değiştir]

Kavakçı, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne 28 Mayıs 2001 tarihinde Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin temel insan haklarını güvence altına alan 34. maddesi gereği Türkiye aleyhine dava açtı. Kendisini, mahkemede Strazburg barosu avukatlarından Laurent Hincker ve Ankara barosu avukatlarından Salim Özdemir temsil etti. Dava Kavakçı lehine sonuçlandı.

Çalışmaları[değiştir | kaynağı değiştir]

Kitapları[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Başörtüsüz Demokrasi: Tarih İçinde Tarih
  • Örtünün Altında Kalanlar
  • Siyasetin Oyunu
  • Dünyanın Güzel İnsanları
  • Batı'da Müslüman Olmak

Ödülleri [25][değiştir | kaynağı değiştir]

  • Yılın Annesi Ödülü: Ankara Başkent Kadın Platformu Ulusal Gençlik Organizasyonu (1999, Türkiye)
  • İnsanlığa Hizmet Ödülü: Haus der kulturellen Aktivitat und Toleranz (2000, Avusturya)
  • İnsan Haklarının Gelişmesi ve Müslüman Kadının Güçlenmesi Çabalarının Tanınmasında Örnek Hizmet Ödülü Uluslararası Kadın ve Çocuk Derneği (2000, ABD)
  • En Başarılı Kadınların Tanınması NAACP/GWU (2004, ABD)
  • Sosyal Adalet Takdirname Belgesi New York Universitesi (2006, ABD)
  • Dünyanın En Etkili 500 Müslümanı (Georgetown University) (2009, ABD)
  • Vefa Ödülü: İnsan Hakları ve Mazlumlar İçin Dayanışma Derneği (MAZLUMDER) (2011, Türkiye)

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurul Tutanağı 21. Dönem 1. Yasama Yılı 15. Birleşim 15 Haziran1999 Salı". TBMM. 1999. http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/tutanak_b_sd.birlesim_baslangic?P4=911&P5=B&page1=55&page2=55. Erişim tarihi: 26.07.2010. "Merve Safa Kavakçı'nın; izin almaksızın ABD vatandaşlığı kendi isteğiyle kazandığının tespiti üzerine adıgeçenin Türk vatandaşlığı Bakanlar Kurulu Kararı ile kaybettirilmiştir." 
  2. ^ "Part-time and Adjunct Faculty" (İngilizce). UGT. 2010. http://elliott.gwu.edu/faculty/parttime_k.cfm. Erişim tarihi: 26.07.2010. 
  3. ^ "Yusuf Ziya Kavakci, Member at Large" (İngilizce). The Islamic Society of North America. 2007. http://www.isna.net/ISNAHQ/pages/Yusuf-Ziya-Kavakci.aspx. Erişim tarihi: 26.07.2010. "Dr. Yusuf Ziya Kavakci was born on June 22, 1938 in Hendek, Sakarya, Turkey" 
  4. ^ a b "Merve Kavakçı siyasete dönüyor". Aksiyon Haftalık Haber Dergisi. 8 Ocak 2007. http://www.aksiyon.com.tr/aksiyon/haber-19227-36-merve-kavakci-siyasete-donuyor.html?sectionId=262. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. "Aslında ajan olmadığımı kendisi de biliyor. Çünkü ailemi tanıyor. Annem Ispartalı kendisi de Ispartalı. Babamı her sene Köşk'e yemeğe davet ediyordu." 
  5. ^ Mustafa Yürekli (25 Mayıs 2010). "33 kişiden biri Yıldız'dı, o kalemin kalbiydi !". Haber 7. http://www.haber7.com/haber/20100525/33-kisiden-biri-Yildizdi-o-kalemin-kalbiydi.php. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. "Prof.Dr. Yusuf Ziya Kavakçı, İslami İlimler Fakültesi dekanıydı.. Akademik çalışmalarını yurt dışında yapmış, İslam dünyasında tanınan, İslam hukukunda otorite kabul edilen 40 yaşında bir profesördü.." 
  6. ^ "Ecevit'in Merve ricası". Hürriyet gazetesi. 29 Nisan 1999. 1999 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://webarsiv.hurriyet.com.tr. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. "1974'te girdiği ve sonra dekan olduğu Atatürk İlahiyat Fakültesi'ndeki görevinden ‘‘Yetkisini keyfi kullandığı’’ gerekçesiyle alınan Kavakçı, 1982'de üniversiteyi bıraktı" 
  7. ^ "Yusuf Ziya Kavakci, Ph.D". Islamic Association of North Texas. http://www.iant.com/imam/resume1.html. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. 
  8. ^ Selin Ongun (2 Haziran 2009). [Mervekavakci.net "Merve Kavakçı, Tempo24'e konuştu"]. Tempo24 dergisi. 2009 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. Mervekavakci.net. 
  9. ^ a b Palçiçek Pamir (Mayıs 1999). [Mervekavakci.net "Aktüel Röportaj"]. Aktüel dergisi. 2009 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. Mervekavakci.net. 
  10. ^ Oktay Ekşi (Mayıs 1999). "Sanki yalancımız az idi... ". Hürriyet Gazetesi. 1999 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://Hurarsiv.hurriyet.com.tr. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. "Sanki o zaman evli olduğu Ürdün-Filistin kökenli eşi (Ali Ahmed Abushanab) ABD vatandaşı olduğu için otomatik şekilde ABD vatandaşı olmuş gibi bir izlenim vermeye dikkat etti." 
  11. ^ "Kavakçı'ya 'sahtecilik' davası". Zaman Gazetesi. Mayıs 2000. 2000 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://arsiv.zaman.com.tr. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. "ABD Teksas Dallas Bölge Mahkemesi'nin 17 Haziran 1993'te, şiddetli geçimsizlik nedeniyle kocası Ali Ahmad Abushanab'dan boşanmasına ilişkin verdiği kararın tanınmasını..." 
  12. ^ "Geline servet gibi yüzük.. ". Sabah Gazetesi. Ekim 1999. http://arsiv.sabah.com.tr/1999/10/30/p01.html. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. 
  13. ^ "Merve Kavakçı eşinden boşandı ". CNN Türk. Kasım 2005. http://www.cnnturk.com/2005/turkiye/11/24/merve.kavakci.esinden.bosandi/141299.0/index.html. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. 
  14. ^ Nazlı Ilıcak (Temmuz 2010). "Merve Kavakçı evlendi ". Sabah Gazetesi. http://www.sabah.com.tr/Yazarlar/ilicak/2010/07/25/merve_kavakci_evlendi. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. "Merve Kavakçı, beni aradı ve "Nazlı abla evlendim" diye müjde verdi" 
  15. ^ Balçiçek Pamir (Şubat 2008). "Asıl kokoş Merve Kavakçı'dır". Habertürk. http://www.haberturk.com/gundem/haber/55699-asil-kokos-merve-kavakcidir. Erişim tarihi: 26.07.2010. "Abdullah Gül Kavakçı'ya 'Türbanı çene altından bağla' demiş" 
  16. ^ "Ayın Tarihi". BYEGM. Mayıs 1999. http://www.byegm.gov.tr/ayintarihidetay.aspx?Id=130&Yil=1999&Ay=5. Erişim tarihi: 26.07.2010. 
  17. ^ "T. B. M. M. TUTANAK DERGİSİ 23 üncü Birleşim". Kasım 1999. http://www.byegm.gov.tr/ayintarihidetay.aspx?Id=130&Yil=1999&Ay=5. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. "İstanbul Milletvekili Merve Safa Kavakçı’nın Türk vatandaşlığı BakanlarKurulunun 13.5.1999 gün ve 99/12827 sayılı kararı ile kaybettirildi" 
  18. ^ "Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurul Tutanağı 21. Dönem 1. Yasama Yılı 26. Birleşim 29 Haziran 1999 Salı". TBMM. Haziran 1999. http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/tutanak_b_sd.birlesim_baslangic?P4=1071&P5=B&page1=27&page2=27. Erişim tarihi: 7 Temmuz 2010. "İstanbul Milletvekili Merve Kavakçı'nın Amerikan vatandaşı olduğuna dair belge var mıdır?Ne zaman almıştır?" 
  19. ^ "T. B. M. M. TUTANAK DERGİSİ 10 uncu Birleşim 21 . 10 . 1999 Perşembe". TBMM. Kasım 1999. http://www.byegm.gov.tr/ayintarihidetay.aspx?Id=130&Yil=1999&Ay=5. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2010. "Sorularım şunlardır: ...." 
  20. ^ "T. B. M. M. TUTANAK DERGİSİ 23 üncü Birleşim". TBMM. Kasım 1999. http://www.tbmm.gov.tr/tutanak/donem21/yil2/bas/b010m.htm. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2010. "Ankara Milletvekili Cemil Çiçek, Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.10.l999 Pazartesi gecesi, Merve Safa Kavakçı'nın evinin aranıp, ifadesinin alınması istemine ilişkin...." 
  21. ^ "T. B. M. M. TUTANAK DERGİSİ 23 üncü Birleşim". TBMM. Kasım 2002. http://www.tbmm.gov.tr/tutanak/donem21/yil2/bas/b010m.htm. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2010. "FP eski milletvekili Merve Kavakçı'nın evine baskın yaptığı için ‘uyarı’ cezası alan Ankara DGM'nin ünlü...." 
  22. ^ "Fazilet Partisi Davası". BELGEnet. Mayıs 1999. http://www.belgenet.com/arsiv/fazilet_1.html. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2010. 
  23. ^ "ANAYASA MAHKEMESİ KARARI". Anayasa.gov.tr. Haziran 2001. http://www.anayasa.gov.tr/index.php?l=manage_karar&ref=show&action=karar&id=2167&content=enerji. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2010. 
  24. ^ "Anayasa Mahkemesi Gerekçeli Karar Metni". BELGEnet. Ocak 2002. http://www.belgenet.com/dava/fpdava_g22.html. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2010. 
  25. ^ "Ödülleri". Mervekavakci.net. http://www.mervekavakci.net/odul.php. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2010.