Memleketim (Ayten Alpman şarkısı)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
"Memleketim"

Ayten Alpman'ın "Memleketim" 45'liği
Ayten Alpman single
A tarafı Memleketim
B tarafı Unutsana
Yayımlanma 1972, 1974 45'lik ve LP
1999, 2008 (CD)
Format 45'lik vinil plak, vinil LP ve Audio CD
Tarz Pop
Süre 02:53
Şirket İstanbul Plak (45'lik vinil)
Ses Plak(45'lik ve vinil LP)
Seyhan Müzik ve Ada Müzik (Audio CD albümleri)
Yazar Fikret Şeneş (Türkçe sözler)

Memleketim, Klezmer tarzında söynenen Rabbi Elimelekh[1][2][3] adlı geleneksel bir Yahudi halk şarkısının Ayten Alpman tarafından 1972 yılında pop tarzında seslendirilmiş Türkçe aranjmanıdır. Uyarlamanın Türkçe sözlerini Fikret Şeneş yazmıştır.

Geleneksel olarak Yidiş dilinde seslendirilen şarkının özgün sözleri ve düzenlemesi Moyshe Nadir takma adını kullanan Yitzchak Rayz (1885-1943) adlı ABD'li bir yazara aittir ve başta Alan Scheer olmak üzere birçok şarkıcı tarafından defalarca seslendirilmiştir[4]. Şarkıyı dünya çapında tanıtan şarkıcılardan biri de Fransız Mireille Mathieu'dür ve L`Aveugle adını almış olan şarkıyı Fransızca sözlerle seslendirmiştir. 1905 Rusyasındaki Yahudi toplumunun yaşadığı zorlukları anlatan 1964 tarihli ünlü Damdaki Kemancı müzikalinde yer alan parçalardan biri de Rabbi Elimelekh' tir[3][5].

Türkiye'de ise 1972 yılında caz şarkıcısı Ayten Alpman parçayı Fikret Şeneş'in yazdığı sözlerle ve "Bir Başkadır Benim Memleketim" adıyla Türkçe seslendirdi. B-Yüzünde de "Unutsana" adlı başka bir şarkının yer aldığı bu 45'lik vinil plâk ilk önceleri piyasada pek ilgi görmedi. 1974 yılında gereçekleştirilen Kıbrıs Harekâtı sırasında TRT'de "Memleketim" şarkısı sık sık çalınmaya başlayınca birdenbire şarkıya olan ilgi patladı. Şarkının özgün versiyonu ile hiç ilgisi olmayan Türkçe sözleri toplumun milli duygularıyla örtüşüyordu. Bunun üzerine o yıl şarkı "Memleketim" adıyla ikinci kez 45'lik plak olarak piyasaya sürüldü ve öncekinin aksine büyük satış rakamlarına ulaştı. Türkçe sözleriyle Ayten Alpman'la özdeşleşen ve adeta bir milli marş halini alan şarkı, uzun yıllar boyunca özgün bir Türk bestesi sanıldı.

Ayten Alpman'ın milliyetçi kimliğiyle de öne çıkan ilk eşi, caz piyanisti İlham Gencer son yıllarda verdiği bir gazete röportajında "Memleketim" şarkısının, içinde Türklük, vatan, bayrak kavramları yer almadığı gibi, aslında bir İsrail[kaynak belirtilmeli] şarkısının aranjmanı olan bu şarkının Kıbrıs Harekâtı vesilesiyle de milli şarkı diye topluma yutturulduğunu, bunda eski eşinin bir kabahati olmadığını, onun sadece kandırılmış olduğunu ileri sürdü[6].

"Memleketim", 2008 yılında yeniden düzenlenerek "Bir Başkadır Benim Memleketim" adıyla yayımlandı.[7]

Bir Başkadır Benim Memleketim albümü[değiştir | kaynağı değiştir]

Seyhan Müzik şirketinin 1 Nisan 2008 tarihinde çıkardığı "Bir Başkadır Benim Memleketim" adlı albümde "Memleketim" şarkısının adı "Bir Başkadır Benim Memleketim" şeklinde değiştirilmiş ve dört ayrı versiyonda kaydedilerek CD formatında basılmıştı. Yaklaşık 15 dakika çalma süresi olan albümdeki dört parçanın düzenlemeleri farklı aranjörler tarafından yapılmıştı. Bu şarkılar şunlardır:

  • "Bir Başkadır Benim Memleketim" (Bayram Versiyon), Düzenleme: Can Hatipoğlu, Murat Tunalı
  • "Bir Başkadır Benim Memleketim" (Intizam Versiyon), Düzenleme: Gökhan Ketenci
  • "Bir Başkadır Benim Memleketim" (Hars Versiyon), Düzenleme: Orhan Şallıel
  • "Bir Başkadır Benim Memleketim" (Hüzün Versiyon), Düzenleme: Murat Usanmaz

Albümlerinde yer alması[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayten Alpman'ın önce 45'lik vinil plak olarak çıkan şarkısı daha sonra hem LP albümü hem de Audio CD formatlarında çıkan üç albümde daha yer aldı.

  • "Memleketim",vinil LP, Ses Plak, B-Yüzünün ilk şarkısı.
  • "Ayten Alpman" (Ayten Alpman Klasikleri), Audio CD, Ada Müzik, 1999, (1. Parça)
  • "Bir Başkadır Benim Memleketim", Seyhan plak, 2008 (dört değişik versiyonuyla yer aldı)

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]