Malkaya, Çüngüş

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Malkaya
—  Köy  —
Diyarbakir in Turkey.svg
Ülke Türkiye Türkiye
Coğrafi bölge Güneydoğu Anadolu Bölgesi
İl Diyarbakır
İlçe Çüngüş
Nüfus (2000)[1]
 - Toplam 182
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
İl alan kodu 412
İl plaka kodu 21
Posta kodu 21870
İnternet sitesi: [2]

Malkaya, Diyarbakır ilinin Çüngüş ilçesine bağlı bir köydür.

Malkaya Köyü, Diyarbakır ili Çüngüş ilçesinin bir köyüdür. Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin kuzeybatı sınırında, Güneydoğu Torosları'nın Maden Dağları üzerinde 1285 metrelik rakımı ile şirin bir dağ köyüdür. İdari olarak Diyarbakır ilinin Çüngüş ilçesine bağlıdır. Diyarbakır'dan yaklaşık 110 km, Çüngüş'den ise yaklaşık 6 km uzaklıktadır.

Eski ismi Elyos olan köyün adı, Cumhuriyetin kuruluşu ile birlikte "Malkaya" olarak değiştirilmiştir. Köy bu yeni ismini köye tepeden bakan bir dağın isminden almıştır. Köyün kuruluşuna ilişkin çok detaylı bilgiler olmasa da köyün varlığına dair yazılı bilgiler Yavuz Sultan Selim dönemine ait kanunnamelerde bulunmaktadır.

Bir dağ köyü olmasının sonucunda ekilebilir arazilerinin azlığı köy nüfusunun büyük çoğunluğunu başta İstanbul, Diyarbakır ve İzmir olmak üzere büyük şehirlere göç etmeye zorlamıştır. Halen İstanbul'da yaşayan köylülerin sayısı köy nüfusundan daha fazladır. Bu fark, özellikle yaz aylarında köy nüfusunun ikiye-üçe katlanması ile çarpıcı olarak görülebilir.

Köy halkının en büyük geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır. Köy arazisinin dağlık oluşundan dolayı köylüler sadece geçimine yetecek kadar üretim yapabilmektedir. Köyde ekilen ürünler sırası ile buğday, mısır, yonca ve çeşitli mevsimlik sebzelerdir.

Köy, coğrafik olarak diğer çevre yerleşkelerden yalıtık olduğu için kültürel değerlerini günümüze kadar korumuştur. Köyde şu anda bile çok yalın bir Türkçe konuşulmaktadır. Halen köyde konuşulan Türkçe de çok sayıda özgün kelime bulunmaktadır.

Köydeki okuma-yazma oranı oldukça yüksektir. Köyün yetiştirdiği çok sayıda öğretmen, avukat, doktor, mühendis, bilim adamı ve çeşitli meslek gruplarında eğitimli insan vardır. Bunda köylülerin eğitime verdikleri önem ve bu amaç doğrultusunda gösterdikleri fedakarlığın etkisi çok büyüktür.

Son yıllarda köy ekonomisini canlandırmak için hayvancılığın geliştirilmesine yönelik ciddi atılımlar yapılmıştır. Bu çabalardan biri köylülerin katılımı ile kurulan ve büyükbaş hayvan çiftliği oluşturulmasına yönelik SS Malkaya Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifi'dir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Köy adını çevresindeki bir dağın isminden alır. Köy yöreye 300 yıl önce yerleşen Oğuzların kayı boyundan Karakeçili Türkmenlerinden oluşmuştur. Çüngüş ilçemiz Ergani ve Çermikte Elazığ Urfa yörelerinde yoğun Karakeçili köyleri mevcuttur. Köy 300 yıl önce Musul'dan gelen Karakeçili aşiretinin Muska (Musul Karakeçililerine Muska denilmiştir) kolundan insanlarca kurulmuştur. Çüngüş ilçemizin 7 köyünü kurmuşlardır. Türkmen kültürünü korumuşlardır. Karakeçili aşireti Türkiye'nin en geniş aşiretidir. Kültürlerine düşkünlerdir. Bazı yörelerde Kurmanç dili konuşsalarda Türkmen kökenlerini bilirler ve sahiplenirler. Şenliklerde buluşurlar. Ertuğrul Gazi'ye bağlılıklarını ifade etmek için Söğüt ve Siverek'te toplanırlar.

Kanlı Kulak: Kış aylarında çocukların evleri dolasarak tarhana ceviz toplamasıdır Kanlı kulak ne ister Bulgur Tarhana İster

Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Karakeçili Türkmenleri kültür gelenek ve görenekleri yaşanmaktadır.

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Diyarbakır iline 125 km, Çüngüş ilçesine 5 km uzaklıktadır.

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyün iklimi, karasal iklimi etki alanı içerisindedir.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıllara göre köy nüfus verileri
2010 101
2007
2000 182
1997 300

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır. Ayrıca köye 3 km uzaklıkta bir kooperatif bulunmaktadır.

Muhtarlık[değiştir | kaynağı değiştir]

Yerleşim yerinin köy tüzel kişiliği alması ile birlikte köyün tüzel kişiliğini temsil etmesi için köy muhtarlık seçimleri de yapılmaktadır.

Seçildikleri yıllara göre köy muhtarları:

2009 - Süleyman Arslanoğlu
2004 - Yusuf Akmeşe
1999 -
1994 -
1989 -
1984 -

Altyapı bilgileri[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyde ilköğretim okulu var fakat öğrenci yetersizliği nedeniyle eğitim öğretim yapılmamaktadır. Köyün hem içme suyu şebekesi hem kanalizasyon şebekesi vardır. PTT şubesi ve PTT acentesi yoktur. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Köye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik ve sabit telefon vardır.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]