L'Aquila ili

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Flag of Italy.svg Provincia dell'Aquila
[[Dosya:|120px|L'Aquila ili bayrağı]] [[Dosya:|120px|L'Aquila ili arması]]
L'Aquila ili bayrağı L'Aquila ili arması
L'Aquila ili ilini gösteren İtalya haritası
Coğrafi bölge
(İta.:Zona)
Güney İtalya
Bölge
(İta.:Regione)
Abruzzo
Merkez şehri
(İta.:Capoluogo)
L'Aquila
Başkanı
Antonio Del Corvo (PdL)
(22.06.2009 'den beri)
Yüzölçümü
5.035 km²
Nüfusu
309.481
(31.7.2010)
Belde sayısı
(İta.:comune)
108
Trafik plaka kodu
AQ
Posta kodu
67100, 67010, 67012-67015, 67017, 67019-67064, 67066-67069
Telefon alan kodu
0862, 0863, 0864
ISTAT kodu
{{{ISTAT}}}

L'Aquila ili güney İtalya'da Abruzzo bölgesinin ili olup merkezi ismini aldığı L'Aquila şehridir. İlin alanı 1.789 km² olup böylece İtalya içinde alan bakımdan 9. büyük ildir. L'Aquila ili Abruzzo Bölgesinin batısında bulunun bölgenin alanın yaklaşık yarısını kaplar. L'Aquila ili Abruzzo illeri arasında denize sahili olmayan tek ildir. Bu ile bağlı olan 108 komün bulunur. L'Aquila ili birçok tarihi kaleler ve şatolar ve tepelerde bulunan Ortaçağdan kalma konumlarını modernleştirmeden koruyan kasaba ve köyler ile çok tanınmıştır.

Coğrafi konumu[değiştir | kaynağı değiştir]

L'Aquila ili

İlin kuzeyinde Taramo ili' doğusunda Pescara ili ve Chieti ili; güneyinde Molise Bölgesine bağlı Isernia ili ve batısında Lazio Bölgesine bağlı Frosinone ili, Roma ili ve Rieti ili bulunur.

L'Aquıla ili tümüyle Abruzzo'nun en dağlık bölgelerini kapsar. Apenin Dağları'nın "Gran Sasso", "Maiella" ve "Velino-Sirente" silseleri; bu dağların en yüksek zirvesi "Corno Grande"; "Campo Imperatore" adlı yüksek rakımlı yaylasi ve Avrupa'nın en güneyinde bulunan buzul olan "Calderone" L'Aquila ili arazisi içindedir.

L'Aquila ilinin en önemli akarsuları "Aterno-Pescara Nehri", "Sangro Nehri", "Liri Nehri", "Salto Nehri" ve "Turano Nehri"'dir. İlde bulunan iki önemli göl "Scanno Gölü" ve "Barrea Gölü" 'dür. İlde bir zamanlara "Fucino Gölü" adlı İtalya yarımadasının en büyük gölü bulunmaktaydı. Fakat 19. yüzyılın en büyük İtalyan mühendislik projesi ile bu göl kurutulmuş ve golün altında çıkan arazi tarıma ayrılmıştır. İtalya'nın en mümbit alanlarından biri olarak en yeni teknolojiyi kullanan tarım üretimi bu topraklar üzerinde yapılmaktır.

Demografi[değiştir | kaynağı değiştir]

L'Aquila ili nüfusu (31.7.2010 itibarıyla) 309.481 kişi olup nüfus yoğunluğu 61,43 kişi/km² dir.

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

L'Aquila ili 20. yüzyıllara kadar tarım üretici il olarak bilinmekteydi. 19. yüzyılın en büyük toprak kazanma yatırımları bu ilde bulunan "Fucino Gölü"'nün kurutularak bu arazilerin yüksek teknolojili tarıma hasredilmesi idi. Fakat ilin özellikle kırsal tarımsal alanları 20. yüzyılda çok ciddi nüfus kaybı göstermiş ve bu da geleneksel kırsal tarım üretiminin hemen hemen çökmesine neden olmuştur.

Buna karşılık ilin en önemli iki şehri, L'Aquıla ve Avezzano, özellikle 20. yüzyılın son yirmi yıllarında ulaşım, imalat sanayi, telekomünikasyon ve komputer sanayileri alanlarında çok hızlı büyüme göstermişlerdir.

21. yüzyıl başlarında "Gran Sasso ve Monti della Laga Mili Parkı", "Majella Milli Parkı" ve "Sirente-Velino Bölgesel Parkı"'nın doğal güzellik alanlarında kurulması kırsal L'Aquila'nın ekonomisinde turizmin çok önem kazanmasına yol açmış ve kırsal nüfus kaybına engel olmuştur.

Depremler[değiştir | kaynağı değiştir]

L'Aquila ili ve ozellikle L'Aquila sehri tarih boyunca deprem afeti gecirmistir. 14., 15. ve 16. yuzyilda bu ilin ve bassehrinin cok buyuk depremlere hedef olup buyuk zayiat verdikleri tarihlerden bilinmektedir. [1][2]

En son olarak 6 Nisan 2009da mahalli saat 01:32de L'Aquila sehri ve bu sehirden gecen SS17 karayolu civarinda bulunan ile dahil kirsal kasaba ve koyler Richter iskalasinda 6.2. buyuklukte bir deprem gecirmistir. Bu deprem merkezi Italya'da da siddetle hisssedilmistir. L'Aquila sehrinin bircok binasi yikilmistir ve bu arada L'Aquila Ili Hukumet Sarayi hemen hemen yerle bir olmustur. [3]

Önemli şehirler ve beldeler[değiştir | kaynağı değiştir]

L'Aquila ilinin 108 belediyesi bulunmaktadır. Nüfus büyüklüğü (31.9.2009 itibariyle) sırasına göre ilde bulunan nufusu 10.000'den büyük olan belediyeler şunlardır.[4]:

Arma Belde adı Nüfus Alan (km²)
L'Aquila 72.752 466,8
Avezzano 41.628 104,04
Sulmona-Stemma.png Sulmona 25.203 58,33
Celano-Stemma.png Celano 11.319 91

Resimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons'ta
L'Aquila ili ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunmaktadır.