Korgan, Ordu

Bu maddedeki bazı bilgilerin kaynağı belirtilmemiştir. Ayrıntılar için maddenin tartışma sayfasına bakabilirsiniz. Maddeye uygun biçimde kaynaklar ekleyerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz.

Korgan
Ordu Siyasi Haritası
Harita
Ordu'da bulunduğu yer
Bilgiler
İlçe nüfusu:	32.390
Şehir nüfusu:	13.075
Köy ve belde nüfusu:	19.315
Nüfus itibarıyla:	2011
Nüfus Kaynak:	TÜİK
Rakım:	700 metre
Koordinatlar	°′, °′
Genel bilgiler
Ülke:	Türkiye
Coğrafi Bölge:	Orta Karadeniz
İl:	Ordu
Posta kodu:	52700
Alan kodu:	0452 671
Plaka:	52
Belediye web sitesi: Belediye

Korgan, Ordu ilinin bir ilçesidir.

Tarihçe

Bölgenin ilk egemen halkı Halip (Kalip), Kolk ve Kokur’lardır. Kalip’ler ve Mitridat’lar en kuvvetli çağlarında demir madenleri ile ilgiliydiler. Korgan‘da Tatarcık Köyü sınırları içersinde bulunan ve günümüzde yine maden ormanı adı ile anılan mıntıkada, yine Korgan‘ın bazı yaylalarında özellikle Yalman civarında demir cüruflarına, işletilmiş maden yataklarının izlerinin bulunması, Kalip’lerin ve Mitridat’ların bu yerlerde M.Ö. 12. yüzyılda yaşadıklarını göstermektedir.

M.Ö. 584–555 yılında Pers’lerin Korgan, bölgesinde yaşadıkları da bilinmektedir. Pers’ler devrinde I. Daryus‘un (M.Ö. 522–485) bu toprakları idare edebilmek için satraplıklara ayırdığı ve dört adet birinci derecedeki satraplıktan biri olan “Pont Kapadokyası” Korgan topraklarını içine almış oluyordu.

M.Ö. 331 tarihinde Pers Devleti tarih sahnesinden İskender‘in orduları tarafından silindi. Pont ve Roma, hakimiyetleri döneminden sonra Danışmend Gazi’nin orduları Korgan topraklarına girmişler ve 1083 tarihinde buraları ele geçirmişlerdir. Anadolu‘ya gelen Oğuz Boyları’ndan birçok topluluk, Korgan bölgesine yerleşmişlerdi. Ordu İli’nin yayla toprakları ile Korgan ve Kumru İlçe merkezlerini çevreleyen sahalar, tamamen Türkmen’ler tarafından yerleştirme sahaları yapılmış ve buralarda oturanlar da kısa zaman içinde Oğuz Boyları Oymakları arasında erimişlerdi. Esasında azınlıkta bulundukları için de, hiçbir güçleri kalmayarak ağırlıklarını kaybetmişlerdir. II. Kılıçarslan, zamanında Korgan ve çevresi Anadolu Selçukluları hakimiyetine girdi. (1178) Kösedağ Savaşı’ndan sonra (1243) Korgan topraklarının büyük bir bölümü Kadı Burhaneddin‘in idaresine geçmiştir.

1380‘lerde ise Hacı Emir Oğulları Beyliği bu çevreye hükmetmiştir.

Yıldırım Beyazıt 1398‘ e Ordu ve Samsun‘u Osmanlı Devleti topraklarına dahil etmiştir. Osmanlı idaresine geçen yöre, resmi kayıtlarda “Keşdere” olarak anılmaktadır. Keşdere, Bolaman Irmağı’nın bir koluna verilen isimdir. 1642‘ye kadar Satılmış kazasına (Fatsa) bağlı olan Keşdere, bu tarihte kaza olmuştur. 1856‘da Liva–i Canik’e (Canik Sancağı) bağlıdır. Bu tarihte yönetimi Akçay, Terme ve Cevizderesi İle birdir. 1860–65‘te Canik Sancağı’na, 1866–71‘de ise Ünye Sancağı’na bağlı bir kazadır. 1882‘de ise Fatsa kazasına bağlı bir nahiye merkezi, 1928‘de Köy olmuştur. Korgan, Fatsa’ nın bir bucağı olarak yıllarca varlığını devam ettirdikten sonra 01Haziran 1958 tarihinde Belediye - 01 Nisan 1960 tarihinde ilçe merkezi haline getirilmiştir.

Demografi

Korgan, kelime anlamı bakımından her hangi bir mana ifade etmemektedir . İlçeye bu adın verilişi hakkında çeşitli söylentiler ve ihtimaller vardır.

Türklerin Müslüman olmaya başladığı dönemlerde, Hazar Denizinin güneyinde Horasan Bölgesinde Korgan adı verilen yerden kalkarak Korgan‘a yerleşen aşiretler vardır. Buraya yerleştikten sonra geldikleri yer olan “Korgan” adını verdikleri ve bu adın buradan geldiği söylenmektedir.

Koruyan - Kanını Koru - Kendini Koru anlamına gelen Korukan ve daha sonra da Korgan denildiği de söylenmektedir.

Nüfus

İlçe; 4 belde, 16 köy ve 9 mahalleden oluşmaktadır.

Yıllara göre ilçe nüfus verileri
Yıllar	Merkez	Belde\Köyler	Toplam
2011	13.075	19.315	32.390
2010	13.071	20.196	33.267
2009	13.018	20.474	33.492
2000	15.587	25.041	41.628
1997	12.844	20.167	33.011
1990	13.171	23.528	36.699
1985
1980
1975
1970
1965
1960

Beldeleri

• Çayırkent, Tepealan, Çiftlik, Çamlı

Merkez Mahalleler

Tepe Mahalle, Dip Mahalle, Karakoyunlu Mahallesi, Yenipınar Mahallesi, Yazıcı Mahallesi, Saraliç Mahallesi, Aşağı Yaylacık Mah., Yukarı Yaylacık Mah., Yazlık Mahallesi

Köyler

Aşağı Kozpınar Köyü,Büyükakçakese Köyü,Belalan Köyü,Çitlice Köyü,Durali Köyü,Koçcuğaz Köyü,Soğukpınar Köyü,Tatarcık Köyü,Yeşildere Köyü,Yeniköy Köyü,Terzili Köyü,Yeşilyurt Köyü,Yeşilalan Köyü,Yukarı Kozpınar Köyü,Beypınarı Köyü,Karakışla Köyü

Ekonomi

Geçim kaynağı

Korgan halkının fındık haricinde kayda değer bir gelir kaynağı yoktur. Fakat son zamanlarda hayvansal gıdalar bakımından arıcılık faaliyetleri gelişmiş, yerel sermaye girişimleriyle kurulan süt fabrikalarında peynir üretimi artmıştır. Yıllık ortalama 7.000 ton kadar fındık üretimi gerçekleşmektedir. Ancak ilçede kurulan KORSAŞ SÜT ÜRÜNLERİ TESİSİ ve KORAÇ SÜT ÜRÜNLERİ TESİSİ günlük 15 ton süt işleme kapasitesini günümüzde 40 ton seviyesine yükseltmiş süt üretimini ana geçim kaynağı haline getirmiştir. İlçede her gün yapılan bir pazar vardır.Bu pazara en çok Cumartesi günleri gelirler. Çünkü Korgan'da pazar Cumartesi günleri olur.

Efsaneler

KIRKKIZLAR EFSANESİ : Fırınönü yaylası Kumru ilçesine bağlı, ancak Korgan’a çok yakın bir yer olup karasal ve deniz ikliminin kesiştiği noktada yer almaktadır. Yaylacılığın geçmiş dönemlerde de yapıldığı bu yerde çok eski zamanlara ait mezarlar bulmaktadır. Bu yerde “Orman Gülü” olarak adlandırılan sarı avu çiçeği çok bulunur. Yine bu muhitte sarı avu çiçeğinin bulunduğu yerlerden birinde daire biçiminde yuvarlak bir alan içinde mor avu da bulunmaktadır. Buraya“Kırkızlar” adı verilir ve burası için şöyle bir efsane anlatılmaktadır.Çok eski zamanlarda Türk’lerin düşmanları ile yaptığı bir savaş sırasında,düşman askerleri bu köye gelerek erkeklerin hepsini öldürürler. Köyde bulunançok güzel 40 tane kız bu katliamdan kaçmayı başarırlar. Ancak fazla uzaklaşmazlar. Düşman askerlerinden kaçamayacaklarını anlayınca kırkkızlar diye bilinen yerdeki sarı avuluğun içerisine gelerek gizlenmeye çalışırlar. Bütün Türk erkeklerini öldürdükten sonra kızların kaçtığını farkeden düşman kumandanı, izlerini takip ederek gizlendikleri yeri bulur. Askerlerine kızların etrafını kuşatmaları için emir verir. Bu fırsatı ganimet bilerek kızlara, vücutlarını askerlere teslim etmelerini söyler. Kızlar, her bu durma karşı koysalar da başa çıkamayacaklarını anlayınca düşman askerlerine teslim olmamak için taşıdıkları süngülerle birbirlerini öldürürler. Onların bu olayı yaşadıkları yerde her yıl daire biçiminde ve kanlarının renginde avular çiçek açmaktadır. Onun için de buraya Kırkkızlar adı verilir

ANAÇ (BATARI) CAMİİ : Selçuklu Mimarı tarzında 1200 yıllarından sonra yapıldığı tahmin edilen ve1960 yıllarında Aşağı Yaylacık mahalleliler tarafından yakılarak yerine yenisi yapılan Anaç (Batarı) camii hakkında bir efsane anlatılır. Caminin inşa edilmesi kararlaştırılan yer, Anaç düzü üzerine 150 metre yükseklikte Kel Tepe diye adlandırılan yerdir. Yapım için bütün malzeme buraya getirilir ve inşaat başlar. Sabah ustalar inşaat yerine çalışmak üzere geldiklerinde, yapılmış olan işin hiç bozulmadan malzeme ile birlikte 150 metre aşağıya taşınmış olduğunu görürler. Herne kadar bu işe akıl erdiremedilerse de tekrar yıkarak yapılması gereken yere taşırlar ve yeniden inşaat etmeye başlarlar. Günlük işleri bittiğinde akşam evlerine dönerler. Ancak sabah geldiklerinde bir gün önce meydana gelen olayın tekrarlandığını görürler. Bu hadisenin üç defa tekrarlanmasından sonra zamanın komutanı gece nöbetçiler bırakarak olayı takip ettirir. Gece olduğunda kalan nöbetçiler hayretler içerisinde (!) kalırlar. Çünkü bir geyik sürüsü gece gelerek bütün malzemeyi 150 metre aşağıdaki düzlüğe taşımıştır. Sabah olduğu zaman olayı anlatan nöbetçiler dinleyen komutan caminin oraya yapılmasını emreder.

FALTAŞ Korgan yaylası yolu üzerinde bulunan, insan şeklindeki “Faltaş” diye adlandırılan taş hakkında iki değişik efsane anlatılmaktadır. -Çok önceleri burada Müslüman Türkler ile Rumlar arasında bir savaş yapılmıştır. Türklerin bu savaşta yenik düştükleri bu yerlere daha sonraları Rum beyleri yerleşmişler ve kalan Türklere zulümler yapmaya başlamışlardır. Türkler, zulüm yaptıran Rum beyine kin duysalar da ellerinden hiçbir şey gelmez. Bir gün ermiş dervişlerden biri bu yöreden geçer ve yapılan zulümleri görür. Rum beyinin yanına giderek zulüm yapmamasını söyler. Ancak Rum beyi kendisini hiç dinlemez. Bunun üzerine ermiş kişi; - Sen herkese büyük kötülükler yapmışsın buna karşılık üç defa “Faltaş”de ve taş haline gel der söylenen bu sözleri alaya alan Rum beyi laf olsun diye bu kelimeyi söylediğinde taş haline gelir. Anlatılan diğer bir söylentiye göre : Bu taşın olduğu yerde ermişler den bir kadın yaşamaktadır. Bir gün keçisini sağmaya gider. Ancak keçi hiç rahat durmaz buna kızan kadın - “Avcı elinden gidesi rahat dursana “ der. Bu sırada oradan geçen bir avcı keçiyi vurur. Bunun üzerine kadın: - “Sen de hazır mıydın taş olası “ der ve avcı aynı anda taş olur. Bu taş elinde okuyla bir avcıya veya bir Rum beyine çok benzemektedir. Yılda üç defa inlediği de söylentiler arasındadır.

APSUT SUYU

Apsut, suyu ve serin rüzgarı ile meşhurdur. Korgan Obası yolu üzerinde herkesçe tercih edilen ve ulaşımının kolay olduğu bir yerdedir. Belalan Köyü'nün hemen üzerinde bulunan Apsut, ilçeye 17 km uzaklıktadır. Herhangi bir yerleşimin de bulunmamasından dolayı yalnız piknik yapmak için son derece elverişlidir.

İTENİÇİ ORMANLARI

İlçenin güneyinde yer alır. Tamamen gürgen ağaçları ile kaplı bir alandır. İlk defa Orman İşletme Şefliği tarafından kurulan şantiye, daha sonra terkedilince tamamen bir mesire yeri haline gelmştir. Isız bir bölgede olmasından dolayı şantiye binası korunmuş ve yağmurlu zamanlarda barınak amacıyla kullanılmaktadır. Hemen yakınında bulunan çeşme ise buraya gerçek özelliğini vermektedir.Çok sıcak havalarda bile bu sudan içmek imkansız gibidir. Bütün yıl boyunca bu soğukluğunu muhafaza eder. Gölgelik, ağaçlık, su ve çayır ile birlikte çok güzel bir doğal güzelliğe sahip olan bu yere sadece ilçeden değil çevre ilçe ve illerden de piknik yapmak amcı ile gelenler vardır. Hertürlü motorlu kara taşıtı ile ulaşım sağlanmaktadır.

ŞİFALI SULAR

  ULUDERE ACISUYU:

Çitlice Köyü Uludere mevkiinde içme suyu deresi olarak bilinen yerde bulunmaktadır. İlk defa 1971 yılında bu mevkiide hayvan otlatan bir çocuk tarafından bulunmuştur. İlçe merkezine 8 km uzaklıktadır. Her türlü araçla ulaşım sağlanmaktadır. Buarayı ziyaret eden kişiler daha çok romatizmalı, mide ve safra kesesi hastalıkları olan kiilerdir. Bunun yanında cilt ve diğer hastalıklara da iyi geldiği söylenmektedir. Romatizmalı ve mide rahatsızlıkları çekenler buradan şifa bulduklarını söylemektedir.

  ELİKTAMI ACISUYU:

Belalan Köyü sınırları içinde olup merkeze uzaklığı 15 km'dir. Bulunduğu yere herhangi bir bina kurulmamıştır. Romatizmalı hastalara iyi geldiği ve eskiden beri kullanılmakta olduğu bilinmektedir.

Yöresel Yemekler

Karadeniz’in bütün yörelerinde olduğu gibi Korgan bölgesinde de Türk mutfaklarının bütün zenginliklerini görmek mümkündür. Ancak bunun için yeteri kadar özen gösterilmez. Bölge halkının ekmeği yakın zamana kadar Mısır’dan yapılırdı. Şimdi yöre halkının hemen hemen tamamı ekmek için bu bitkiyi pek kullanmamakla beraber alışkanlık olduğu için üretimini hala devam ettirmektedir. Sebze olarak “Kara pancar” sofranın önde gelen gıdalarındandır. Az da olsa arazi sahibi olan herkes bu sebzeyi yetiştirmektedir. İlçenin köylerinde düzenli bir beslenme yoktur. Genellikle Ordu’nun bütün ilçelerinde görülmekle beraber mahalli yemeklerin başlıcaları şunlardır:

MISIR ÇORBASI : Malzemesi : Yeteri kadar dövülmüş mısır Kuru fasülye Ayran Nane Tuz Yapılışı : Mısır iyice yıkanıp üzerine su konularak ateş üzerine pişinceye kadar bırakılır. Pişmeye yakın üzerine kuru fasülyeler ilave edilir. Piştikten sonra da ateşten indirilmeden karıştırılarak üzerine ayran ilave edilir. Ayranla birlikte biraz daha kaynadıktan sonra ateşten indirilerek üzerine nane ve tuz da ilave edilerek sıcak veya soğuk servis yapılır.

PANCAR ÇORBASI : (Karalahana Çorbası) Malzemesi : Pancar (Kara Lahana) yeteri kadar Mısır unu-Buğday unu Soğan-Prasa Maydanoz Yağ Salça Yeşil biber veya acı biber Tuz Yapılışı: Pancar iyice yıkanıp ince ince kıyılır, içine maydanoz ve prasa da ince ince kıyılarak bir kaba alınır. Üzerine kaynar su dökülerek iyice ovulur ve kaynayan suya atılır. Ayrı bir kapta buğday ve mısır unu birbirine karıştırılır. Pişen pancarın suyundan unun üzerine çok az dökülerek hamur haline getirilen un yoğrulmak sureti ile pirinç tanesi veya ondan büyük taneler haline getirilir. Pişirilen pancarın üzerine karıştırılarak dökülür. Biraz daha pişirildikten sonra ateşten indirilir. Ayrı bir tavada kavrulan yağ, soğan, salça, biber pancar çorbasının üzerine dökülüp, iyice karıştırılarak servis yapılır.

PANCAR SARMASI : Malzemesi : Pancar 1-2 baş soğan 1 kaşık domates salçası Pirinç veya daha önce çeşitli şekilde hazırlanmış iç İstenirse kıyma 1 kaşık yağ Tuz Karabiber İstenirse maydanoz Yapılışı : Pancarlar sıcak su ile haşlanır ve bir süzgeçle süzülür. Bir kaba konulan kıymanın içine yıkanmış pirinç, ince kıyılmış soğan, tuz karabiber, doğranmış olarak maydanoz biraz su ile yoğrulur. Yaprak halindeki pancarlar büyükse 4’e veya 2’ye bölünerek damarları içe getirilerek hazırlanan iç ortasına konulur. Küçük küçük sarılarak bir şekilde tencereye yerleştirilir. Salça veya domates ezmesi ile bir kepçe su ilave edilerek ateşe konur. Biraz kaynayınca üzerine daha önce hazırlanan sıcak su ilave edilir. Daha sonra pişinceye kadar bekletilir.

DALLAMA ÇORBASI : Malzemesi : Kıyılmış ve haşlanmış pancar (Lahana) Dövülmüş mısır Yağ Acı biber Salça Tuz Yapılışı : Dövülmüş mısır iyice pişirildikten sonra, kıyılmış ve haşlanmış pancarın içine atılır. Ateşte her ikisi de kaynatıldıktan sonra indirilir ve ayrı bir tavada yağ, acı biber, salça kavrulup üzerine dökülür ve servis yapılır.

KİRMİT (Mantar) Malzemesi : Kirmit (Mantar) yeteri kadar 4-5 baş soğan 1-2 kaşık yağ Tuz Yapılışı : Mantarlar iyice seçilip parçalara ayrıldıktan yıkanır. Acısı gitmesi için 5-10 dakika tuzlu suda bırakılır. Soğanlar ince bir şekilde kıyılarak yağ ile birlikte sararıncaya kadar haşlanır. Mantarlar sıkılarak yağ ve soğanın üzerine ilave edilir. Tuzu da ilave edildikten sonra iyice karıştırılır ve mantarlar pişinceye kadar kaynadıktan sonra alınır ve servis tabağına konur.

MELEVCEN KAVURMASI : (Diken ucu ) Malzemesi : Melevcen Soğan Yağ Tuz İstenilirse, pırasa ve yumurta da ilave edilir.

Yapılışı : Melevce iyice temizlendikten sonra ateşte kaynayan suya konularak haşlanır. Haşlandıktan sonra soğuk suya konarak bir müddet bekletilir. Soğuk sudan çıkarılarak ince ince kıyılır. Ayrı bir tencerede yağ, ince bir şekilde kıyılmış soğan veya prasa iyice kavrulur ve üzerine melevcen ilave edilir. Hepsi birlikte iyice kavrulduktan sonra istenirse üzerine yumurta kırılarak servis yapılır. Korgan ilçesinde tariflerini verdiğimiz bu yemeklerin dışında yapılan birçok yemek daha vardır, bunları şöyle sıralayabiliriz :

1. Keşkek 2. Ekmek öğmeci (Mısır ekmeğinden) 3. Ekmek makarnası 4. Gotmaç 5.Pancar bulgurlaması 6. Kabuklu böce 7. Fırınlı mısır aşı 8. Gendürme ( Keşkeğin başka çeşidi) 9. Yağlı 10. Lobiye

Yayla Şenlikleri

KORGAN YAYLASI Korgan Yaylası (obası) Korgan ile Niksar ilçelerini birbirine bağlayan yol üzerinde kurulmuştur.Niksar'ın yaylalarına da çok yakındır.Bu yaylada genellikle ilçe merkezinde oturanlar yerleşim kurmuşlardır.Diğer yaylalara oranla daha moderndir.Yayla mevsimi başladığı andan itibaren sona erinceye kadar obada her Çarşamba pazar kurulmaktadır. Aynı zamanda çok güzel bir mesire yeri olan bu yaylada kurulan pazar oldukça hareketli geçmektedir. Niksar ve Korgan ilçelerinin tam ortasında yeraldığından yaz mevsimlerinde her iki ilçenin karşılıklı ticaret merkezi durumuna gelmiştir. Soğuk suları ve çok lezzetli olduğu söylenen eti ile çevre il ve ilçelerden bir hayli yerli turisti bünyesine toplamaktadır. Korgan ve Niksar ilçelerinden her türlü motorlu kara taşıtı ile yaylaya ulaşmak mümkündür.Obada Korgan Belediyesi tarafından,ilki 1994 yılında yapılan ve geleneksel hale getirilen oba şenlikleri düzenlenmektedir.Bu şenlikler çerçevesinde;bisiklet yarışları,koşu,futbol turnuvası,genel kültür yarışmaları,folklör gösterileri,havai fişek gösterileri,yöresel ve ulusal sanatçıların katılımıyla gerçekleştirilen müzik şölenleri,at yarışları,yağlı pehlivan güreşleri gibi pek çok etkinlik yer almaktadır

Gezilecek yerler

Korgan yaylası: İlçeye 25 km. uzaklıktadır. Çok güzel obaları ile ünlüdür. Burada,her yıl temmuz ayı içinde Korgan Belediyesince yayla şenlikleri yapılır. Şenlikler,çok canlı ve hareketli geçer. Karadeniz bölgesinin değişik yerlerinden gelenlerle binlerce kişinin katılımı sağlanarak yapılan yayla şenlikleri,her geçen yıl,daha da çeşitlenmekte ve zenginleşmektedir.

Dış Bağlantılar

• Korgan Belediye İnternet Sitesi
• Korgan Kaymakamlık İnternet Sitesi
• Korgan Dünü ve Bugünü