Kocaali, Sakarya

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 41°03′17″N, 30°51′01″E

Kocaali
—  İlçe  —
Türkiye'de bulunduğu yer
Türkiye'de bulunduğu yer
Sakarya Siyasi Haritası
Sakarya Siyasi Haritası
Koordinatlar: 41°03′17″K 30°51′01″D / 41.05472°K 30.85028°D / 41.05472; 30.85028
Ülke Türkiye
İl Sakarya
Coğrafî bölge Batı Karadeniz
Yönetim
 - Kaymakam Ahmet Odabaş[1]
 - Belediye başkanı Ahmet Acar[2]
Yüzölçümü [3]
 - Toplam 315 km2 (121,6 mi2)
Rakım [4] 50 m (164 ft)
Nüfus (2013)[5]
 - Toplam 22,666
 - Kır -
 - Şehir 22,666
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
Posta kodu 54800
İl alan kodu 0264
İl plaka kodu 54
İnternet sitesi: www.kocaali.bel.tr

Kocaali, Sakarya ilinin ve Karadeniz Bölgesinin deniz kenarında yer alan en batıdaki ilçesidir.

Başlıca geçim kaynakları fındık, hayvancılık ve turizmdir.

14 km uzunluğunda 500 metre genişliğinde kum plajı bulunmaktadır. İlçenin güneyinden başlayan Maden Deresi kuzeyde Karadenize dökülmektedir. İklim tipik Karadeniz İklimi özellikleri göstermektedir. Tarihi özelliği olan alanlar şunlardır; Maden Deresi'nde Rumlardan kalma maden ocakları Şerbetpınarı'nda manastır, şu anki adıyla bilinen Bolazar Köyü (Tarihte:Belazâr), yeni adıyla Gümüşoluk köyüdür.[6] Ayrıca ilçede sahildeki yerleşim kurulumu ilçe belediyesinin aldığı kararla iki buçuk kat ve bahçe nizamlıdır. İstanbul'a iki saat Ankara'ya üç saat mesafede olup, sanayiciler için belediye olarak teşvik yapılmaktadır[7].

Ayrıca Kocaali İlçesi'nin doğusundan denize dökülen Melen Çayı vardır. Türkiye'nin Marmara bölgesindeki önde gelen rafting alanlarındır ve nehrin suyu da içme suyu olarak İstanbul'a gönderilmektedir.[8] İstanbulun 40 yıllık su ihtiyacını karşılayacak olan Melen projesi suyunu ilçe sınırları içinden alır.[8] Doğa turizmi için de uygun olan Çamdağı; Kocaali ilçesinin güneyindedir. İlçede turizm kültür ve fındık festivali düzenlenmekte olup festivale uluslararası folklör gösterileri yüzme, fındık ayıklama, plaj voleybolu, futbol, tavla, güreş, bilek güreşi, maraton, yoğurt yeme ve çuval yarışı gibi etkinlikler düzenmektedir.

Kocaali'ye ulaşım üç yönden mevcuttur: İstanbul yönünden Adapazarı'nı geçtikten sonra Karasu istikametini takip ederek gelinebilir (78 km), Güneyde Hendek'ten girip Kocaali'ye gelinebilir (50 km), Ankara istikametinden ise Düzce Akçakoca ilçesinden gelinmektedir (mesafe 25 km).

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıl Toplam Şehir Kır
1990[9] 28.405 10.131 18.274
2000[10] 30.676 13.793 16.883
2007[11] 24.521 13.089 11.432
2008 24.622 12.921 11.701
2009[12] 24.141 12.560 11.581
2010[13] 22.983 12.080 10.903
2011[14] 22.203 11.841 10.362
2012[15] 21.387 11.575 9.812
2013[16] 22.606
2012[17] 21.387 11.575 9.812
2013[18] 22.666 22.666 -

Tarih[değiştir | kaynağı değiştir]

Göç sırasında hastalıklarla boğuşan halk oldukça iri gövdesiyle Ali isimli birisi her bakımdan yardımcı olmuş ve bu yüzden buranın adı Koca Ali olarak kalmıştır.[6]

Karasu kazasının temettuât defterlerine (1844) göre: Bolu vilayetinin havi olduğu kazalardan İzmit Kaymakamlığı dahilinde kâin Karasu kazasında mevcut olan divanlar; “Darıçayırı Divânı, Lâhna (Ortaköy) Divânı, İncirli Divânı, Belâzar Divânı, Koca Ali Divânı ” dır.(Bkz Divan) [19]

. Tablo 1: Karasu Kazası’nın Tahmini Nüfusu 1844

Köy Hane Tahmini Nüfus
Akkum 13 65
Darıçayırı 84 420
Sinanoğlu 16 80
Ortaköy (Lahna) 51 255
Melen 40 200
Kuyumcullu 41 205
Yemlâk 57 285
İncirli 73 365
Belâzar 53 265
Kocaali 79 395
TOPLAM 507 2535

Kocaali’de 79 haneden 32 si çiftçilik yaparken, 43’ü denizcilikten gelir sağlamaktadır.[19]. Karasu kazasında en fazla denizcilik geliri 36430 kuruş ( denizcilik gelirlerinin % 45’i ) ile Kocaali divânı elde etmektedir.[19] Karasu kazasında köylerden toplanan vergi dağılımı şu şekildedir:

Köy Oran
Darıçayırı % 18
Kocaali % 17
İncirli % 16
Ortaköy (Lahna) %11
Belâzar % 10
Milan (Melen) %8
Kuyumcullu % 7
Yemlâk %7
Akkum % 3
Sinanoğlu %3

Kocaali’nin şu anki yeri tam olarak ilk yerleşim yeri değildir 1900 yılların başlarında sulak ve batak olan bu bölgeden kaynaklanan sıtma ve benzeri hastalıklar nedeniyle deniz seviyesinin yaklaşık 15 metre yükseltisi olan şuan ki yerleşim yerine taşınmıştır.[20] Kocaali Sakarya’nın kuzeyinde Karadeniz sahilinde 40,000’e ulaşan nüfusuyla yıllara göre büyüklük gösteren bir ilçedir, doğusunda Akçakoca güneyinde hendek batısında Karasu ilçeleri bulunmaktadır.

Bitki Örtüsü[değiştir | kaynağı değiştir]

Kocaali’de Kışları fazla soğuk olmayan yazları da fazla sıcak olmayan, yağışın bol ve mevsimlere düzenli dağılmış olduğu Karadeniz iklimi etkilidir.[21] Bu iklimin doğal bitki örtüsü kışın yaprağını döken geniş yapraklı nemcil ormanlardır. Ormanlardaki ağaç türleri: Kayın, gürgen, meşe, Kestane, ıhlamur, kızılağaç, yabani kavak, Çam dağında iğne yapraklı çam türleri (sarıçam, köknar, karaçam) görülür.

Kıyıda dar bir şerit üzerinde özelikle kireçtaşı (kalker) tabakaları üzerinde Akdeniz iklimi çalı türleri olan makiler görülür. Bunlar; katran, funda, süpürge çalısı, taflan, kızılcık, tesbih, sarmaşık gibi türlerdir. Bunlar tarla sınırlarında kışın yaprağını dökmeyen bodur ağaç, çalılıklar şeklinde gözlenir. Şerbetpınarı köyünde daha geniş alanlarda bulunan defne yapraklarının toplanarak ihraç edilmesine çalışılmaktadır.

Orman altı bitki örtüsünde görülen bitkiler; Ormangülü (komar), karayemiş, dağyemişi (kocayemiş), kızılcık, şimşir, alıç, kuşburnu, böğürtlen, funda, sarmaşık, eğrelti otu, Ispıt (Kaldırek – Kaldirek – Kaldirik), çuha çiçeği, melocan dikeni.

Nesli tehlikede olan ve ülke dışarısına çıkarılması yasak olan Kum zambağı, Kocaali kumsallarında yaygın olarak bulunup, halkın gayretleriyle küçük alanlarda koruma altına alınmıştır[22][23].

Tarım[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçe ekonomisinde ana eksen fındıktır. Toplam arazinin %65’ü tarım alanı, bunun da %85’i fındık bahçesi olarak kullanılmaktadır.[20] Faal iş gücünün % 60'ı tarımla uğraşmaktadır. Yıllık ortalama 30.000 ton fındık üretimi ile Kocaali, Sakarya İlinin en çok fındık üreten ilçesi konumundadır. 8.798.000 adet fındık ağacı, 30.793 ton üretimle Sakarya'da ağaç sayısı ve üretim açısından birincidir.[24] 20.656 hektarlık tarım arazisinin 17.612 hektarında (%85) fındık tarımı yapılır.[24]

Kocaali'de 14 köyde 2900 kovan ile arıcılık yapılmaktadır.[24] Yıllık yaklaşık 10.000 kg bal üretilmektedir[25].

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

2008 yılı itibarı ile ; Yıllık ortalama 35.800 ton fındık üretimi ile Kocaali, Sakarya İli’nin en çok fındık üreten ilçesi konumundadır.[20][26] Ancak iklim ve diğer sebeplerle ( aşırı yaz sıcakları , az yağmur , soğuktan dolayı don ile yanma) bu miktar yıllara göre değişebilmektedir. Fındık tarımında işletme ölçeği giderek küçülmekte, bu durum da yeni geçim alanları ve alternatif faaliyetler arayışını hızlandırmaktadır. Ancak, fındık dışındaki zirai faaliyetler genellikle aile ihtiyacını karşılayacak ölçüde kalmaktadır. 2005 yılında 4218 çiftçiye 90682,415 da için doğrudan gelir desteği, 4850 çiftçiye de mazot ve gübre destekleme ödemesi yapılmıştır. Kocaali’de 16’sı faal olan 33 adet sera ve kapalı tarla tabir edilen yarı sera bulunmaktadır. İlçede 410 pat-pat (Tırtır) tabir edilen el traktörü ve 815 adet 4 tekerli traktör olmak üzere 1270 traktör vardır.[25]

İlçede ekonomiye desteklemek için fındık dışında tavukçuluk, arıcılık ve süt sığırcılığı desteklenmektedir[25]. Özellikle halk tıbbında da kullanılan Kestane balı Kocaali adına tescillenerek[27], üretimi artırılmaya çalışılmaktadır. 17 km'lik sahil bulunmasına rağmen balıkçılık gelişmemiştir. Liman veya balıkçı barınağı olamadığından balıkçılık küçük teknelere az sayıdaki kişi tarafından yapılmaktadır.

Kocaaliye yeni kurulan 6500 m²'lik cam işleme fabrikası ilçenin en büyük sanayi tesisi olmuştur [28]. İlçede dört adet fındık kırma fabrikası faal olarak çalışmaktadır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Kocaali ilçesi". yerelnet.org.tr. http://www.yerelnet.org.tr/ilceler/ilce.php?ilceid=198949. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 
  2. ^ "Başkan Özgeçmiş". kocaali.bel.tr. http://www.kocaali.bel.tr/baskan-ozgecmis.html. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 
  3. ^ "Sakarya". İl ve İlçe Yüzölçümleri. hgk.msb.gov.tr. http://www.hgk.msb.gov.tr/urunler/diger/il_ilce_alanlari.pdf. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 
  4. ^ "Kocaali ilçesi coğrafi bilgileri". yerelnet.org.tr. http://www.yerelnet.org.tr/ilceler/ilce_belediye_koordinat.php?ilceid=198949. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 
  5. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6NPVErP2A. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  6. ^ a b "Kocaali". sakaryakulturturizm.gov.tr. http://www.sakaryakulturturizm.gov.tr/sayfa/120-kocaali-ilcesi-ceharkoy.html. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 
  7. ^ "Fulcam, A.Ş.’den, belediyeye, jest". sakaryakuzey.com. http://www.sakaryakuzey.com/haber/kocaali/fulcam-asden-belediyeye-jest/968.html. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 
  8. ^ a b "İSKİ İçme Suyu Havzaları Yönetmeliği". iski.gov.tr. http://mobil.iski.gov.tr/mevzuat/pdf/Y_icmesuyu_havzalari_koruma_yonetmeligi.pdf. Erişim tarihi: 3 Mart 2014. 
  9. ^ "1990 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtyhfqFP. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  10. ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu0sHblJ. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  11. ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu2EY14C. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  12. ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuEEbQ82. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  13. ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuFtMRta. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  14. ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuH9cFw5. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  15. ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6EZxuBNQv. Erişim tarihi: 8 Mart 2013. 
  16. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuH9cFw5. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  17. ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6EZxuBNQv. Erişim tarihi: 8 Mart 2013. 
  18. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6NPVErP2A. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  19. ^ a b c KINAY, Ali (2004). Karasu Kazasının Temettuat Defterleri (1844) ve Sosyo-Ekonomik Açıdan Tahlili. Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. 
  20. ^ a b c "Kocaali Tanıtım". kocaali.bel.tr. http://www.kocaali.bel.tr/kocaali-hakkinda.html. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 
  21. ^ "İklim". sakarya.com.tr. http://www.sakarya.com.tr/sayfa/127-iklim.html. Erişim tarihi: 3 Mart 2014. 
  22. ^ "DOĞA KORUMA FAALİYETLERİ". sakarya.ormansu.gov.tr. http://sakarya.ormansu.gov.tr/Sakarya/AnaSayfa/DKMP/dogaKoruma.aspx?sflang=tr. Erişim tarihi: 2 Kasım 2014. 
  23. ^ "Kum Zambağı, Kocaali’de Yaşatılıyor". sakaryakuzey.com. http://www.sakaryakuzey.com/haber/kocaali/kum-zambagi-kocaalide-yasatiliyor/187.html. Erişim tarihi: 2 Kasım 2014. 
  24. ^ a b c "4.1.3. Meyve Üretimi". Sakarya Tarım Master Planı 2006. lidyadanismanlik.com. http://www.lidyadanismanlik.com/upload/dosyalar/58002856.zip. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 
  25. ^ a b c "Tarım". Tarım ve Ormancılık. www.kocaali.gov.tr. http://www.kocaali.gov.tr/default_B0.aspx?content=1005. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 
  26. ^ Sakarya Tarım Master Planı 2002 sf:98
  27. ^ "Kocaali Kestane Balı tescillendi". sakaryahalk.com. http://www.sakaryahalk.com/812-kocaali-kestane-bali-tescillendi-haberi.html. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 
  28. ^ "KOCAALİ’YE HAYIRLI OLSUN". kocaali.bel.tr. http://www.kocaali.bel.tr/86-haberler/237-fulcam-kocaaliye-hayirli-olsun.html. Erişim tarihi: 1 Kasım 2014. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]